İçeriğe geç

Kavram

Habitus

Yunanca
ἕξις (hexis)
Latince
habitus
Almanca
Haltung
Fransızca
disposition, habitude
İngilizce
habit, disposition
Türkçe
meleke

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Gündelikte dış görünüş, kılık, beden duruşu. Felsefede ruhun kalıcı yetkinliği; Ortaçağda faziletin ve bilginin cinsi.

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
MÖ 84 civarı Cicero Tanım ve faziletler Cicero, De inventione 1.36; 2.159–160
388–396 Augustinus habitus'un türleri: ruhun melekesi, bedenin yapısı, kılık; Filipililer 2:7'deki habitu (skhēma) Augustinus, De diversis quaestionibus LXXXIII 73
13. yy Thomas Aquinas habitus: faziletin ve bilginin cinsi

Dönüşüm: kılıktan ruh hâline, oradan "alışkanlık"a.

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca ἕξις (hexis) Bkz. hexis.
Latince habitus habere "sahip olmak, tutmak" fiilinden. Cicero: ruhun ya da bedenin bir şeyde kalıcı ve tam bir yetkinliği (animi aut corporis constans et absoluta aliqua in re perfectio, De inv. 1.36); faziletler ruhun melekeleri olarak tanımlanır (De inv. 2.159–160). Ayrıca dış görünüş, kılık.
Almanca / Fransızca Haltung / disposition, habitude Fransızca habitude "alışkanlık"a kaymıştır.
İngilizce habit, disposition

Türkçe karşılığı

meleke. hâl: Kavramlar notlarında hexis için kullanılır, ama bu çeviri projesinde "hâl" perturbatio'ya ayrılmıştır. alışkanlık: tekrarla kazanılmış davranışa daralır. Tercih: meleke; giyim bağlamında kılık.

"Meleke" kazanılmış, kalıcı bir yetkinliği bildirir ve Cicero'nun tanımına uyar; Aristotelesçi hexis'in daha geniş "hâl" anlamı ise hexis notunda kalır.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: meleke, melekesi, melekesine, melekelerdir, melekenin, melekesindedir

Metinlerde işaretlendiği yerler

33 yer · 32 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.