İçeriğe geç

Kavram

Peccatum originale

Yunanca
προπατορικὴ ἁμαρτία (propatorikē hamartia, "ata günahı"; Doğu teolojisi)
Latince
peccatum originale; originalis poena peccati "aslî günahın cezası"; peccatum primi hominis
Almanca
Erbsünde, Ursünde
Fransızca
péché originel
İngilizce
original sin
Türkçe
aslî günah; aslî günahın cezası

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Peccatum originale, Âdem'in itaatsizliğinin bütün insan soyuna geçen suçluluğu ve cezasıdır. Augustinus'ta bu cezanın görünür işareti, uzuvlarda zihnin kanununa karşı savaşan kanun, yani iradeye boyun eğmeyen bedensel arzudur (concupiscentia; De Genesi ad litteram X 12, XI 31–32). Ruhların kökeni meselesi de buna bağlanır: Ruh Âdem'den aktarılmıyorsa, kendi günahı olmayan bebeğin ruhu aslî günahın suçunu nasıl taşır (X 11–16)? Augustinus cevabı kesinleştirmez, ama aslî günahın gerçekliğini ve vaftizle bağışlanmasını tartışmasız kabul eder. Pelagiusçularla tartışmada (412'den itibaren) kavram keskinleşir: De peccatorum meritis et remissione, De nuptiis et concupiscentia.

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
1. yy Pavlus Günah ve ölüm tek insan aracılığıyla dünyaya girdi Romalılar 5:12–21
396 Augustinus Originale peccatum teriminin ilk kullanımı Ad Simplicianum I 1, 10
401–415 Augustinus Aslî günah bebeklerde de vardır; vaftizle çözülür; aktarımı ruhla mı bedenle mi? Augustinus, De Genesi ad litteram X 11–16
412–430 Augustinus Pelagius'a karşı: aslî günah, arzu ve lütuf De peccatorum meritis et remissione; De nuptiis et concupiscentia
418, 529 Kartaca, Orange konsilleri Aslî günah öğretisinin resmîleşmesi

Dönüşüm: Pavlus'un "hepsi onda günah işledi" sözünden, Augustinus'ta doğuşla aktarılan bir suçluluğa ve Batı teolojisinin merkezî bir öğretisine.

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca προπατορικὴ ἁμαρτία Doğu Kilisesi daha çok "ata günahı"ndan ve onun sonucu olan ölümlülükten söz eder; suçun kendisinin aktarılması fikri Batı'ya, Augustinus'a özgüdür.
Latince peccatum originale origo "köken, doğuş": doğuşla gelen günah. Augustinus ilk kez Ad Simplicianum I 1, 10'da (396) kullanır; De Genesi ad litteram X 14'te de originali peccato, originalis poena peccati. Pavlus, Romalılar 5:12: in quo omnes peccauerunt "hepsi onda günah işledi".
Almanca / Fransızca Erbsünde / péché originel
İngilizce original sin

Türkçe karşılığı

aslî günah. ilk günah: Âdem'in kendi eylemini (peccatum primi hominis) anlatır, onun soya geçen hâlini değil. asıl günah: "esas, ana" anlamına kayar. ata günahı: Doğu Hristiyanlığının vurgusunu taşır. aslî günah seçildi: Türkçe Hristiyan terminolojisinde yerleşiktir; "asıldan, kökten gelen" anlamıyla originale'yi verir. peccatum "günah" ayrıca bağlanır.

Almanca Erbsünde "miras günahı" aktarımı vurgular; Fransızca péché originel kökeni. Augustinus'ta ikisi birdir: Günah Âdem'de işlenmiştir ve ondan doğan herkese "doğuşla" geçer. "Aslî" kelimesi bu iki yönü, köken ve aktarım yönünü birlikte taşır.

Atıf ve kaynak notu

Terim Augustinus'undur; ama in quo omnes peccauerunt ("hepsi onda") okuması Latince çeviriye dayanır; Yunanca eph' hō "çünkü" diye de anlaşılabilir. Öğretinin Pavlus'a mı yoksa Augustinus'un Latince okumasına mı ait olduğu tartışmalıdır.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: aslî günah, aslî günahtan, aslî günahı, aslî günahla, aslen, aslî günahlara

Metinlerde işaretlendiği yerler

15 yer · 15 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.