İçeriğe geç

Kavram

Christus

Yunanca
Χριστός (Khristos); χρῖσμα (khrisma) "mesh yağı"
Latince
Christus; chrisma; unctio
Almanca
Christus, der Gesalbte
Fransızca
Christ, l'oint
İngilizce
Christ
Türkçe
Mesih (özel ad); mesih (meshedilmiş kişi)

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Temel anlam dinî-siyasîdir: Kutsal yağla yağlanarak bir göreve atanan kişi. İsrail'de krallar ve kâhinler meshedilir. Augustinus'ta "Rab'bin mesihi" unvanı önce Saul'e bile uygulanır; Davut'un Saul'e dokunmaktan çekinmesi, kişiye değil chrisma'nın taşıdığı sırra saygıdır (De civitate Dei XVII 6). "Erteledin mesihini" (Mezmur 88) sözü, bütün meshedilmiş kralların simgesini taşıdığı tek bir gerçek mesihi gösterir (XVII 10). Meshin kendisi de gözle görülür değil ruhanîdir (XVII 16). Bütün müminler de bu anlamda mesihlerdir; ama baş ve beden tek bir Mesih'tir (XVII 4).

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
MÖ 3.–2. yy Septuaginta māšîaḥ karşılığı khristos: meshedilmiş kral ve kâhin 1 Samuel, Mezmurlar
MS 1. yy Pavlus özel ada dönüşen unvan: Iēsous Khristos Mektuplar
413–426 Augustinus meshedilmiş krallar gölge, Mesih hakikat; totus Christus: baş ve beden Augustinus, De civitate Dei XVII 4, 6, 9–10, 16

Dönüşüm: Bir görev unvanından (meshedilmiş kral) tek bir kişinin özel adına, oradan da kilisenin bedenini içine alan bir bütüne (totus Christus).

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca Χριστός (Khristos) khriō ("yağ sürmek") fiilinin sıfatı: "meshedilmiş". Septuaginta'da İbranice māšîaḥ karşılığı; khrisma: mesh yağı.
Latince Christus; chrisma, unctio Latinceye alıntıdır, çevrilmez; unctus "meshedilmiş" aynı anlamın Latince karşılığıdır.
Almanca / Fransızca Christus, der Gesalbte / Christ, l'oint
İngilizce Christ

Türkçe karşılığı

Mesih; mesih. Mesih (büyük harfle): İsa'nın unvanı, özel ad gibi. mesih (küçük harfle): Saul, Davut ve bütün kralî meshedilenler için, christus Domini "Rab'bin mesihi". Türkçe kelime, Arapça mesīh yoluyla İbranice māšîaḥ'a bağlıdır ve mesh, meshetmek ile bağını korur; bu, Augustinus'un kelime oyununu (a chrismate Christus) Türkçede de yaşatır. Hristos: Ortodoks kullanım; "mesh" bağını koparır.

Büyük/küçük harf ayrımı yorumdur: Küçük harfli "mesih" Davut'un christus oluşunu, büyük harfli "Mesih" İsa'nın gerçek tek christus oluşunu gösterir. Augustinus'un kanıtlaması bu ikisi arasındaki simge-hakikat ilişkisine dayanır.

Atıf ve kaynak notu

Yahudi yorumundaki māšîaḥ ile Hristiyan Christus'u özdeş değildir; Augustinus'un anlatımı (XVII 18, 19) Yahudi okumasını polemikle sunar ve tarafsız bir kaynak olarak alınmamalıdır.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: Mesih, Mesih'in, Mesih'e, mesihler

Metinlerde işaretlendiği yerler

16 yer · 16 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.