Kavram
species
- Yunanca
- εἶδος (eidos)
- Latince
- species
- İngilizce
- species
- Türkçe
- tür
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Bakılan şey, görünüş ve güzellik demektir; mantıkta cinsin altına konan ve "ne olduğu" sorusuna cevap veren sınıf olur. Boethius kelimenin bu eş adlılığını ele alır.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MÖ 4. yy | Aristoteles | eidos cinsin bölümü olarak | |
| 3. yy | Porphyrios | Beş sesin biri olarak ele alınır (Eisagoge) | |
| 6. yy | Boethius | Tür, cinsin altına konandır; sayıca farklı birçok şeye "ne olduğu" bakımından yüklenir; en alt tür yalnız tür olup asla cins değildir | Boethius, In Isagogen I |
Dönüşüm: görünüşten mantıksal sınıfa; cinsle birlikte ancak karşılıklı ilişkiyle var olur.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | εἶδος (eidos) | Aristoteles'te cinsin altındaki sınıf; Platon'da idea ile aynı kelime |
| Latince | species | specere "bakmak"tan: görünüş, güzellik; Cicero Yunanca eidos için species'i kullanır |
| Almanca / Fransızca | Art / espèce | |
| İngilizce | species |
Türkçe karşılığı
tür. rakipler: nev (Osmanlıca mantık terimi, ağır), tür (canlı ve kısa). Tercih: tür; "görünüş, yakışıklılık" anlamı bağlama göre ayrıca çevrilir
Atıf ve kaynak notu
Platon'un eidos'u ile Aristoteles'in türü aynı kelimedir; Boethius ikincisini izler, ama küllîler sorusu ikisini yeniden yaklaştırır.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: tür, türü, türler, türlerine, türlere, türleri
Metinlerde işaretlendiği yerler
18 yer · 18 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.
- Boethius, Porphyrios'un Eisagoge'si Şerhi, Birinci ŞerhPL64.9_2
- Boethius, Aristoteles'in Kategoriler'i ŞerhiPL64.171
- Boethius, Aristoteles'in Önermeler Üzerine'si ŞerhiPL64.295_2
- Boethius, Aristoteles'in Önermeler Üzerine'si Şerhi (İkinci Şerh)PL64.399
- Boethius, Kategorik Kıyaslara GirişPL64.761
- Boethius, Kategorik Kıyas ÜzerinePL64.809_2
- Boethius, Şartlı Kıyaslar ÜzerinePL64.835
- Boethius, Bölme ÜzerinePL64.875
- Boethius, Topik Farklar ÜzerinePL64.1173
- Boethius, Cicero'nun Topika'sı ŞerhiPL64.1045
- Boethius, Aritmetik Üzerine22
- Boethius, Musiki ÜzerinePL63.1275_2
- Sevillalı Isidorus, Etimolojiler1.7
- Sevillalı Isidorus, Hükümler1.19
- Thomas Aquinas, Varlık ve Öz Üzerinepr.1
- Descartes, Felsefenin İlkeleriAT8.028
- Descartes, Zihnin Yönetimi İçin KurallarAT10.381
- Hegel, Tinin Fenomenolojisi24