Kavram
Regeneratio
- Yunanca
- παλιγγενεσία (palingenesia); ἀναγέννησις
- Latince
- regeneratio; regenerare, regenerati
- Almanca
- Wiedergeburt
- Fransızca
- régénération
- İngilizce
- regeneration
- Türkçe
- yeniden doğuş; yeniden doğanlar
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Bedensel doğumun karşıtıdır. Yeryüzü şehri yalnız doğuma, göksel şehir doğumun zararından kaçmak için yeniden doğuşa da ihtiyaç duyar (XV 16). İki soy bu yüzden "toprak doğumlular" ve "yeniden doğanlar" diye ayrılır (XV 20).
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MÖ 3. yy | Stoacılar | Evrenin döngüsel yeniden doğuşu | circuitus |
| MS 1. yy | Pavlus, Yuhanna | Vaftizde yukarıdan doğuş | |
| 5. yy | Augustinus | Doğumun zararını gideren vaftiz lütfu; iki şehrin ayrımının ölçütü | Augustinus, De civitate Dei XV 16–17, 20 |
Dönüşüm: evrensel bir kozmik döngüden, tek tek kişilere verilen tekil bir lütuf olayına.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | παλιγγενεσία | Stoacılarda evrenin döngüsel yenilenmesi; Titus 3:5'te "yeniden doğuş yıkanması"; Yuhanna 3'te anōthen gennēthēnai. |
| Latince | regeneratio | generatio "doğum, kuşak"tan; Augustinus'ta terimsel karşıtlık: generatio / regeneratio. |
| Almanca / Fransızca | Wiedergeburt / régénération | |
| İngilizce | regeneration |
Türkçe karşılığı
yeniden doğuş. Rakibi "yenilenme" fiziksel ve ahlâkî düzelmeyi anlatır, doğum karşıtlığını yitirir; regeneratio hep doğumla (kuşakla) çift kurar.
"Yeniden doğuş" kelimesi ruh göçüyle (metempsychosis) karıştırılabilir; oysa burada bedenin yeniden doğması değil, Âdem'den alınan lanetli doğumun vaftizle silinmesi söz konusudur.
Atıf ve kaynak notu
Sünnet sonradan yeniden doğuşun bedensel işareti olarak verilir; tufandan önce böyle bir işaret bulunup bulunmadığı konusunda kutsal tarih susar (XV 16).
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: yeniden doğuş, yeniden doğuşla, yeniden doğuşa, yeniden doğmamışlarsa, yeniden doğuşun, yeniden doğacak
Metinlerde işaretlendiği yerler
14 yer · 14 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.
- Augustinus, Tanrı Devleti15.16_2
- Augustinus, El Kitabı (İman, Ümit ve Sevgi Üzerine)34
- Augustinus, Tabiat ve Lütuf Üzerine4
- Augustinus, Lütuf ve Hür İrade ÜzerinePL44.889
- Augustinus, İkaz ve Lütuf ÜzerinePL44.919_2
- Augustinus, Azizlerin Takdiri ÜzerinePL44.977
- Augustinus, Sebat Lütfu ÜzerinePL45.995_2
- Augustinus, Yalana Karşı18
- Augustinus, Tashihler1.6.7
- Pseudo-Dionysios Areopagites, Dionysios Külliyatıs203
- Sevillalı Isidorus, Etimolojiler7.13
- Sevillalı Isidorus, Hükümler1.22
- Sevillalı Isidorus, Kilise Vazifeleri Üzerine2.25
- Hegel, Tarih Felsefesi Dersleri215