Kavram
Magister
- Yunanca
- διδάσκαλος (didaskalos)
- Latince
- magister; magister interior; docere, doctrina
- Almanca
- Lehrer; der innere Lehrer
- Fransızca
- maître; le maître intérieur
- İngilizce
- teacher
- Türkçe
- öğretmen; iç öğretmen
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Gündelikte magister okul hocası, bir işin ustası, gemi kaptanıdır. De magistro'da Augustinus, kelimelerin (verba) ve bütün işaretlerin (signa) bir şey öğretmediğini, yalnızca aramaya ya da hatırlamaya yönelttiğini gösterir: Bir işareti ancak işaret ettiği şeyi önceden tanıyorsak anlarız. Duyulur şeyleri hislerimizle, akledilir şeyleri ise içteki hakikat ışığında görerek öğreniriz. Öğrenci öğretmeninin söylediklerinin doğruluğunu içeride hakikate danışarak yargılar; öğretmen ve konuşma anları arasına zaman girmediği için insanlar öğrendiklerini dışarıdaki öğretmene borçlu sanırlar. Bu "iç öğretmen" öğretisi, Platon'un hatırlama öğretisinin Hıristiyanlaşmış bir biçimi ve Augustinus'un aydınlanma (illuminatio) kuramının ilk açık ifadesidir.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MÖ 4. yy | Platon | öğrenme hatırlamadır; öğretmen yalnızca sorularla hatırlatır (Menon) | anamnesis |
| MS 1. yy | Matta İncili | "Kimseye öğretmen demeyin, çünkü tek öğretmeniniz vardır" | — |
| 389 | Augustinus | kelimeler öğretmez, uyarır; tek öğretmen içimizde oturan Hakikat, Mesih'tir | Augustinus, De magistro 11–14 |
Dönüşüm: Okul hocasından, Sokratesçi soru soran rehbere; oradan ruhun içinde konuşan ilahî hakikate.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | διδάσκαλος (didaskalos) | Matta 23, 8–10: "Sizin tek öğretmeniniz (didaskalos) vardır"; Platon'da öğrenmenin hatırlama (anamnēsis) olduğu öğretisi arka plandadır. |
| Latince | magister; docere "öğretmek", doctrina "öğretim" | magis ("daha çok") kökünden: başkasından "daha büyük" olan, okul hocası, usta. Augustinus De magistro'da (389) asıl öğretmenin, içimizde oturan ve aklın danıştığı Hakikat, yani Mesih olduğunu savunur (11, 38; 14, 46). |
| Almanca / Fransızca | Lehrer / maître | |
| İngilizce | teacher |
Türkçe karşılığı
öğretmen; iç öğretmen. öğretmen: hem okul hocasını hem Augustinus'un "tek öğretmen"ini karşılayan canlı kelime. hoca: okul bağlamında doğal, ama dinî çağrışımı Hıristiyan metninde yanıltır. muallim: eskimiş. Magister interior için "iç öğretmen" seçildi.
"Öğretmen" kelimesi, Augustinus'un tezini çarpıcı kılar: İnsan öğretmenler aslında öğretmez, yalnızca uyarır (admonere); öğrenci, söylenenin doğruluğunu içeride hakikate danışarak kendisi görür. Bu yüzden "öğretmen" kelimesinin gündelik anlamı ile Augustinus'un tek öğretmeni arasındaki gerilim çeviride korunmalıdır.
Atıf ve kaynak notu
"İç öğretmen" (magister interior) deyimi Augustinus'tan sonra yaygınlaşmıştır; De magistro'da Augustinus "içeride hakikate danışmak" ve "içimizde oturan Mesih" der. Ortaçağ aydınlanma kuramları (Bonaventura) bu metni Augustinus'un bilgi kuramının temeli olarak okumuştur.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: öğretmen, öğretmeni, öğretmenin, Öğretmen, tek hakiki öğretmenin, öğretmenim
Metinlerde işaretlendiği yerler
15 yer · 15 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.
- Augustinus, Öğretmen Üzerine12
- Augustinus, Hür İrade Üzerine18
- Augustinus, Maniheistlere Karşı Tekvin Üzerine8
- Augustinus, Hakiki Din Üzerine37_2
- Augustinus, İnanmanın Faydası Üzerine9
- Augustinus, İki Ruh Üzerine10
- Augustinus, Seksen Üç Muhtelif Mesele1_12
- Augustinus, Hristiyan Öğretisi Üzerine145
- Augustinus, İtiraflar10.46
- Augustinus, Tanrı Devleti5.14
- Augustinus, Lütuf ve Hür İrade ÜzerinePL44.887
- Augustinus, Azizlerin Takdiri ÜzerinePL44.969_2
- Augustinus, Sebat Lütfu ÜzerinePL45.1033_2
- Augustinus, Tashihlerpr.2
- Sevillalı Isidorus, Eşanlamlılar (Günahkâr Ruhun Ağıtı)2_9