İçeriğe geç

Kavram

daemon

Yunanca
δαίμων (daimōn); δαιμόνιον (daimonion)
Latince
daemon; daemonium
Almanca
Dämon
Fransızca
démon
İngilizce
demon
Türkçe
cin

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Gündelik Yunancada daimōn adı konmamış tanrısal güçtür. Platoncu gelenekte tanrı ile insan arasındaki orta katmanın teknik adı olur: Tanrı insana karışmadığından dilekler ve armağanlar cinler aracılığıyla taşınır. Hristiyan Latincesinde kelime, gökten atılıp havaya hapsedilmiş kötü tinleri anlatır.

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
Klasik Platon Tanrıyla ölümlü arasında aracı Şölen 202d–e; daimon; daimonion
Roma Apuleius Üç katlı evrende havanın canlıları; duaları ve armağanları taşır; kehanet ve büyü onlara aittir De deo Socratis; Augustinus, De civitate Dei VIII 14–22
Roma Hermes Trismegistos Sanatla heykellere bağlanan ruhlar; insanın yaptığı tanrılar Asclepius; De civitate Dei VIII 23–24, 26
Hristiyan Augustinus Halkların tanrıları; gökten atılmış, havada hapsedilmiş, tanrı sanılmak isteyen kibirli ve aldatıcı tinler; aracı olamazlar De civitate Dei VII 33, VIII 14–24, IX

Dönüşüm: Değer işareti tersine döner. Platon'da aşkı da taşıyan tanrısal aracı, Augustinus'ta insanı Tanrı'dan uzak tutan sahte aracıya dönüşür; gerçek aracının yerine konan rakiptir (mediator).

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca δαίμων; δαιμόνιον Platon, Şölen 202d–e: tanrıyla ölümlü arasındaki ara varlık. Ayrıntı: daimon.
Latince daemon; daemonium Yunancadan alıntı. Apuleius, De deo Socratis: "cinsçe canlı, ruhça tutkulu, zihince akıllı, bedence havaî, zamanca ebedî".
Almanca / Fransızca Dämon / démon İki dilde de olumsuz değer baskındır.
İngilizce demon

Türkçe karşılığı

cin. Rakip: "daimon", "şeytan", "iblis", "ruh". Postsocratics'te Yunanca terim "daimon" diye bırakılmıştır, çünkü orada değer yüklü değildir. Augustinus'ta ise daemon artık kötü tindir; "cin" bu değeri ve havada yaşayan görünmez varlık anlamını verir. "Şeytan" diabolus'a ayrılmıştır.

"Cin" dersen Apuleius'un övdüğü aracı varlığı daha baştan Augustinus'un gözüyle okutmuş olursun; "daimon" dersen Augustinus'un yaptığı değer değişikliğini gizlersin. Kitaptaki tartışma tam bu kaymayı konu edindiği için (Sokrates'in Tanrısı başlığının utancı, VIII 14) tercih bir yorumdur.

Atıf ve kaynak notu

Apuleius'un görüşünü burada büyük ölçüde Augustinus'un seçip aktardığı biçimiyle okuyoruz; De deo Socratis'in kendisi günümüze ulaşmıştır ve karşılaştırılabilir.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: cinlerin, Cinler, cinlerine, cinlerden, cinlerle, cinlere

Metinlerde işaretlendiği yerler

15 yer · 15 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.