İçeriğe geç

Kavram

Inventio

Yunanca
εὕρεσις (heuresis)
Latince
inventio
Almanca
Erfindung, Auffindung
Fransızca
invention
İngilizce
invention
Türkçe
buluş

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Gündelikte bulma, rastlama. Retorikte ve topikte kanıt bulma sanatı.

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
MÖ 4. yy Aristoteles Topika, Retorik: kanıt yerleri topos
MÖ 84 civarı Cicero Tanım ve beş kısım Cicero, De inventione 1.9
MÖ 55 Cicero Buluş ve hatibin bilgisi Cicero, De oratore II
MÖ 44 Cicero Topica: ars inveniendi, yerlerin (loci) bilgisi; bkz. locus Cicero, Topica

Dönüşüm: retoriğin bir kısmından modern "icat"e.

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca εὕρεσις (heuresis) Retoriğin ilk kısmı: söylenecek şeyleri bulma.
Latince inventio invenire "üzerine gelmek, bulmak". Cicero: davayı inandırıcı kılacak doğru ya da doğruya benzeyen şeylerin düşünülüp bulunması (De inv. 1.9). Retoriğin beş kısmından ilki: inventio, dispositio, elocutio, memoria, pronuntiatio.
Almanca / Fransızca Auffindung / invention Modern invention "icat" anlamına kaymıştır.
İngilizce invention

Türkçe karşılığı

buluş. icat: yoktan yeni bir şey yapmayı ima eder. keşif: var olanı ortaya çıkarmayı. Tercih: buluş; Türkçe "bulmak" Latince invenire gibi "üzerine rastlamak"ı da taşır.

"İcat" demek, hatibin kanıtları uydurduğunu ima eder; klasik retorikte ise kanıtlar zaten "yerlerde" (loci, Yunanca topoi) durur, hatip onları bulur.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: buluş, buluşla, bulma, buluşlarından, buluşlarda, bulmanın

Metinlerde işaretlendiği yerler

10 yer · 10 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.