Kavram
culpa
- Latince
- culpa; debitum (borç)
- Almanca
- Schuld; Schulden (borçlar), Schuldner (borçlu)
- İngilizce
- guilt, fault
- Türkçe
- suç; suçlu
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Gündelik Almancada Schuld hem borç hem kabahattir. Nietzsche Ahlâkın Soykütüğü'nün II. incelemesinde bu ortaklığı bir köken tezi hâline getirir: ahlâkî "suç" kavramı, maddî "borçlar" kavramından doğmuştur; ceza da alacaklı ile borçlu arasındaki sözleşme ilişkisinde, zarar ile acının eşdeğer sayılmasında kökünü bulur (II 4–6). Tanrı'ya karşı borç duygusu ve onun moralleştirilmesi kötü vicdanın en yüksek biçimine götürür (II 19–22).
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| 1887 | Nietzsche | maddî borçtan doğan ahlâkî suç | Ahlâkın Soykütüğü Üzerine II 4 |
Dönüşüm: Borçtan suça; hukukî-ticarî bir ilişkiden içe dönük ahlâkî bir yargıya.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | — | |
| Latince | culpa; debitum | culpa "kusur, kabahat, suç"; debitum "borç". Latince iki ayrı kelime kullanır; Almanca tek kökte birleştirir. |
| Almanca / Fransızca | Schuld / faute, dette | Almancada Schuld hem "suç" hem "borç"tur; Nietzsche'nin soykütüğünün dayanağı bu ortaklıktır. |
| İngilizce | guilt, fault |
Türkçe karşılığı
suç. suç: ahlâkî ve hukukî kabahat için yerleşik kelime; tercih edilen. kabahat: hafiftir. borç: Almanca kelimenin maddî anlamı; Nietzsche'nin oyunu ancak parantezle korunur: "suç" (Schuld) – "borçlar" (Schulden). Tercih: suç; Schulden "borçlar", Schuldner "borçlu", Gläubiger "alacaklı" bağlanmaz.
Türkçe karşılık Almancanın çağrışımlarını tam taşımaz; ayrım gerektiğinde ilk geçişte özgün kelime parantezde verilir.
Atıf ve kaynak notu
Terim gündelik dildendir; köken tezi Nietzsche'nindir.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: suç, suçlu, kusurludur, kusuru, kusur, suçun
Metinlerde işaretlendiği yerler
10 yer · 10 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.
- Hegel, Tinin Fenomenolojisi193
- Hegel, Hukuk Felsefesinin Ana Hatları54
- Hegel, Felsefî Bilimler Ansiklopedisinin Ana Hatları189
- Hegel, Tarih Felsefesi Dersleri81
- Nietzsche, Ahlâkın Soykütüğü ÜzerineGM-II-4
- Nietzsche, Putların AlacakaranlığıGD-Irrthuemer-7
- Nietzsche, DeccalAC-26
- Nietzsche, Ecce HomoEH-Weise-2
- Nietzsche, İnsanca, Pek İnsanca IMA-70
- Nietzsche, Tan KızıllığıM-78