Kavram
Circumcisio
- Yunanca
- περιτομή (peritomē)
- Latince
- circumcisio; circumcidere; incircumcisus; praeputium
- Almanca
- Beschneidung
- Fransızca
- circoncision
- İngilizce
- circumcision
- Türkçe
- sünnet; sünnet etmek; sünnetsiz
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Bedene yapılan bir işlemden ahdin işaretine geçer. Augustinus'ta iki yönü vardır: İbrahim sünnetten önce iman ederek aklanmıştır, bu yüzden sünnet övünemez (XVI 23). Sünnet, eskiliğini soyunup yenilenmiş tabiatı ve sekizinci günde dirilen Mesih'i işaret eder (XVI 26); yeniden doğuşun işaretidir, aslî günah yüzünden gereklidir (XVI 27).
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MS 1. yy | Pavlus | Sünnet değil iman aklar; yürek sünneti (Rom. 2, 4) | |
| 5. yy | Augustinus | Yeniden doğuşun işareti ve ayini; baptismus'un öncülü | Augustinus, De civitate Dei XVI 23, 26–27 |
Dönüşüm: etnik bir işaretten, yerini vaftize bırakan bir ayine.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | περιτομή | peri-temnō: "çevresinden kesmek". |
| Latince | circumcisio | circum-caedere'den; Yunancanın kelimesi kelimesine karşılığı. |
| Almanca / Fransızca | Beschneidung / circoncision | |
| İngilizce | circumcision |
Türkçe karşılığı
sünnet. Türkçede yerleşik karşılıktır. Arapça "yol, âdet" anlamındaki kökten gelir, İslâmî bir çağrışım taşır; ama "kesim", "ahit kesimi" gibi türetmeler yaşayan dilde yoktur. praeputium için "sünnet derisi".
Kelimenin Türkçedeki İslâmî çağrışımı, Augustinus'un kavramındaki "ahit işareti" ve "yeniden doğuş simgesi" yükünü taşımaz; bağlam bunu vermelidir.
Atıf ve kaynak notu
Sünnetle vaftiz arasındaki ön simge ilişkisi Pavlus'un değil, sonraki Kilise yorumunun açık tezi hâline gelmiştir (Kol. 2 bir dayanaktır).
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: sünnet, sünneti, sünnetli, sünnetlilerden
Metinlerde işaretlendiği yerler
8 yer · 8 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.
- Augustinus, Tanrı Devleti16.23
- Augustinus, Ruh ve Harf Üzerine13
- Augustinus, Lütuf ve Hür İrade ÜzerinePL44.891
- Augustinus, Tashihler1.9.5
- Sevillalı Isidorus, Etimolojiler7.13
- Sevillalı Isidorus, Farklar (Kelimelerin Hususiyeti Üzerine)2.33
- Sevillalı Isidorus, Yahudilere Karşı Katolik İman Üzerine2.1
- Hegel, Tarih Felsefesi Dersleri129