İçeriğe geç

Kavram

publicitas

Latince
publicitas
Almanca
Publicität; Form der Publicität; Fähigkeit der Publicität
Fransızca
publicité
İngilizce
publicity
Türkçe
aleniyet; aleniyete elverişlilik; kamuya açıklık

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Kant'ta (Ebedî Barışa, Ek II) kamu hukukunun bütün maddesinden soyutlanınca geriye aleniyet sureti kalır; her hak iddiası bu suretin imkânını içerir, çünkü adalet ancak herkese açıkça bildirilebilir olarak düşünülebilir. Buradan kamu hukukunun transandantal formülü çıkar: "Başka insanların hakkıyla ilgili olup maksimi aleniyetle bağdaşmayan bütün eylemler haksızdır." Açıkça söylendiğinde kendi amacını boşa çıkaracak maksim haksızdır; bu ölçüt negatiftir ve saf aklın bir deneyi gibi işler. Kant bunu isyan hakkı, sözünü tutmama, önleyici savaş ve küçük devletlerin yutulması örnekleriyle sınar. Sonra olumlu bir formül önerir: "Aleniyete ihtiyaç duyan bütün maksimler hem hukukla hem politikayla uyuşur."

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
1784 Kant aklın kamusal kullanımı Aydınlanma Nedir? (1784)
1795 Kant kamu hukukunun transandantal formülü Ebedî Barışa, AA08.381–386
1962 Habermas kamusallık (Öffentlichkeit) ve onun yapısal dönüşümü —

Dönüşüm: Aklın kamusal kullanımından (Aydınlanma) her hak iddiasının sınandığı transandantal bir ölçüte.

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Latince publicitas publicus "kamusal"
Almanca Publicität Kant, Ebedî Barışa, Ek II (AA08.381–386)
Fransızca publicité —
İngilizce publicity

Türkçe karşılığı

aleniyet. hukuk dilindeki "duruşmaların aleniyeti" kullanımına uygun olduğu için seçildi; "tanıtım, reklam" anlamındaki "publicity" ile karışmasın

"Kamuoyu" ya da "açıklık" denirse ilkenin hukukî-transandantal niteliği silikleşir: Kant için aleniyet, her hak iddiasının içerdiği bir suret, bir imkândır.

Atıf ve kaynak notu

Habermas'ın Öffentlichkeit'ı Kant'ın Publicität'ına dayanır ama onu sosyolojik bir alana çevirir; Kant'ta terim hukukî bir sınama ölçütüdür.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: aleniyet, aleniyeti

Metinlerde işaretlendiği yerler

2 yer · 2 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.