Kavram
Argumentum cosmologicum
- Latince
- argumentum cosmologicum (a contingentia mundi)
- Almanca
- der kosmologische Beweis
- Fransızca
- preuve cosmologique
- İngilizce
- cosmological argument
- Türkçe
- kozmolojik ispat
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Genel olarak herhangi bir varoluştan (rastlantısal olandan) zorunlu bir varlığa çıkan ispat. Kant'a göre, zorunlu varlığı en gerçek varlıkla özdeşleştirdiği anda gizlice ontolojik ispata döner; ayrıca rastlantısaldan sebebe çıkarım hissî dünyanın dışında anlamsızdır (AA03.407).
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| 13. yy | Thomas Aquinas | Üçüncü yol, rastlantısal ve zorunlu olandan | Summa theologiae I, q.2, a.3 |
| 1710 | Leibniz | Dünyanın rastlantısallığından | Théodicée |
| 1781/1787 | Kant | Adını verir, ontolojik ispata indirger | Saf Aklın Eleştirisi AA03.403–410 |
Dönüşüm: Tek bir varoluş deneyiminden kavramsal bir ispata gizli geçiş.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Latince | argumentum cosmologicum | Kant'ın "kosmologischer Beweis"inden; a contingentia mundi adı daha eskidir. |
| Almanca / Fransızca | der kosmologische Beweis / preuve cosmologique | Saf Aklın Eleştirisi AA03.403–410. |
| İngilizce | cosmological argument |
Türkçe karşılığı
kozmolojik ispat. argumentum ontologicum ile aynı gerekçeyle Beweis "ispat".
Türkçe karşılık seçimi yukarıdaki satırda gerekçelendirilmiştir.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: kozmolojik ispatta, kozmolojik, kozmolojik ispat
Metinlerde işaretlendiği yerler
4 yer · 4 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.