İçeriğe geç

Kavram

maiestas

Yunanca
τὸ κύριον (to kyrion)
Latince
maiestas / summa potestas
Almanca
Souveränität
Fransızca
souveraineté
İngilizce
majesty, sovereignty
Türkçe
egemenlik

Gündelik anlamdan felsefi anlama

Gündelikte "bağımsızlık, hükmetme yetkisi". Modern siyaset felsefesinde (Bodin, Hobbes, Rousseau) en yüksek ve bölünmez güç. Hegel egemenliği kişide ya da halkta bulunan bir güç miktarı olarak değil, organizmanın parçalarını organa çeviren birlik ilkesi olarak kavrar.

Tarih içinde

Dönem Düşünür Anlam Kaynak
MÖ 4. yy Aristoteles Şehirde karar yetkisinin kimde olduğu (to kyrion) Politika III
1576 Bodin Maiestas: kanunlardan bağımsız, sürekli ve mutlak güç Cumhuriyet Üzerine Altı Kitap I, 8
1651 Hobbes Sözleşmeyle kurulan bölünmez egemen Leviathan XVIII
1762 Rousseau Genel iradenin kullanımı olarak halk egemenliği; devredilemez ve bölünemez Toplum Sözleşmesi II, 1–2; voluntas generalis
1820 Hegel Tikel kuvvetlerin devletin birliğindeki idealliği; hükümdar kişisinde gerçeklik Hukuk Felsefesinin Ana Hatları, § 278–279

Dönüşüm: En yüksek güç miktarından (Bodin, Hobbes) halkın iradesine (Rousseau), oradan organik bütünün birlik ilkesine (Hegel).

Dillerde karşılıkları

Dil Karşılık Köken ve kullanım
Yunanca τὸ κύριον (to kyrion) Aristoteles'te şehirde "egemen olan", en yüksek karar yetkisi (Politika III).
Latince maiestas / summa potestas maiestas "yücelik"; Bodin'de egemenliğin Latince adı: vatandaşlar üzerinde kanunlardan bağımsız en yüksek güç.
Almanca / Fransızca Souveränität / souveraineté Hegel, Hukuk Felsefesinin Ana Hatları, § 278–279, § 321 vd.
İngilizce majesty, sovereignty

Türkçe karşılığı

egemenlik. Souveränität "egemenlik"; Souverän "egemen", Despotismus "despotizm", Ochlokratie "oklokrasi" bağlanmaz; potestas "güç", imperium "hükümranlık" ayrı notlardır.

Hegel'de egemenlik keyfî kudret değildir; tikel kuvvetlerin ve işlerin bağımsız olmayıp devletin birliğinde kök salması, yani onların idealliğidir. Despotizm kanunsuzluk durumudur; egemenlik ise tam da kanunî, meşrutî durumun momentidir. İç egemenlik barışta bilinçsiz zorunluluk ve yukarıdan yönetim olarak, zaruret durumunda ise bütünün kurtarılması için tikel olanın feda edilmesi olarak görünür; dışa dönük yanı devletin öbür devletler karşısındaki bireyselliğidir. Egemenlik gerçekliğini bir kişide, hükümdarın "İstiyorum"unda bulur.

Atıf ve kaynak notu

Çeviri sırasında (Grundlinien der Philosophie des Rechts, § 278) açılmış nottur.

İlgili kavramlar

Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: egemenliğini

Metinlerde işaretlendiği yerler

1 yer · 1 eser

Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.