Kavram
epos
- Yunanca
- ἔπος (epos)
- Latince
- epos, carmen epicum
- Almanca
- Epos
- Fransızca
- épopée
- İngilizce
- epic
- Türkçe
- destan
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Gündelikte bir milletin kahramanlık hikâyesi, uzun manzum anlatı. Hegel'de tinin ilk dili: dünyanın bütünlüğünü taşıyan ama düşüncenin küllîliğine ulaşmamış tasavvur; ardından tragedya ve komedya gelir.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MÖ 4. yy | Aristoteles | Anlatı biçiminde, tek vezinle yapılan taklit; tragedyadan uzunluğu ve biçimiyle ayrılır | Poetika 23–24 |
| 1807 | Hegel | Tinsel sanat eserinin ilk biçimi: tasavvur, ozan, kahramanlar, kader | Tinin Fenomenolojisi VII B c |
| 1820'ler | Hegel | Nesnel şiir; milletin "kutsal kitabı" | Estetik Dersleri III |
Dönüşüm: Bir şiir türünden, Hegel'de tinin kendini tasavvur etmesinin bir aşamasına.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | ἔπος (epos) | "Söz, söylenen şey"; çoğulu epē altılık vezinle söylenen kahramanlık şiiri. |
| Latince | epos, carmen epicum | Vergilius'un Aeneis'i Latin destanının örneğidir. |
| Almanca / Fransızca | Epos / épopée | Hegel, Tinin Fenomenolojisi VII B c. |
| İngilizce | epic |
Türkçe karşılığı
destan. Sänger "ozan", Held "kahraman", Muse "Musa", Mnemosyne bağlanmaz.
Hegel'de destan yalnızca bir edebî tür değil, tinsel sanat eserinin ilk basamağıdır: Tanrılar ile insanların ilişkisi burada kavramda değil, tasavvurda, küllî ile cüzînin "sentetik" bağlantısında sunulur. Ozan içeriğinde kaybolan organdır; tanrılar ve insanlar aynı eylemi yapar, bu yüzden tanrıların ciddiyeti gülünç bir fazlalık, insanların çabası boşunadır. Tanrıların üzerinde kavramsız bir zorunluluk olarak kader durur.
Atıf ve kaynak notu
Çeviri sırasında (Phänomenologie, VII B c) açılmış nottur.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: destandır, destan
Metinlerde işaretlendiği yerler
2 yer · 2 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.