Diğer Presokratikler
Melissos
Μέλισσος
30B1B. Fragmanlar
Melissos'un Tabiat ya da Varolan Üzerine'si (ΜΕΛΙΣΣΟΥ ΠΕΡΙ ΦΥΣΕΩΣ Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΟΝΤΟΣ)
DK 30 B 1
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 162, 24.
Simplikios: Melissos da var olanın doğmamış olduğunu bu ortak ilkeyi kullanarak gösterdi. Şöyle yazar: Ne varsa hep vardı ve hep var olacak. Çünkü doğmuş olsaydı, doğmadan önce hiçbir şeyin olmaması zorunlu olurdu; hiçbir şey yoktuysa da hiçlikten hiçbir şekilde hiçbir şey doğamazdı.
Simpl. Phys. 162, 24 καὶ Μ. δὲ τὸ ἀγένητον τοῦ ὄντος ἔδειξε τῶι κοινῶι τούτωι χρησάμενος ἀξιώματι· γράφει δὲ οὕτως· 'ἀεὶ ἦν ὅ τι ἦν καὶ ἀεὶ ἔσται. εἰ γὰρ ἐγένετο, ἀναγκαῖόν ἐστι πρὶν γενέσθαι εἶναι μηδέν· εἰ τοίνυν μηδὲν ἦν, οὐδαμὰ ἂν γένοιτο οὐδὲν ἐκ μηδενός'. — [DK: 5 bu "varlık formülü" için karş. Wortindex, εἶναι maddesi; 7 εἰ τοίνυν aF: εἰ τύχοι νῦν E: εἰ τύχη νῦν D; belki Z. 9'daki gibi ὅτε τοίνυν (karş. s. 269, 3; 271, 4). Karş. baştan sona Parmenides B 7. 8. Başlık için Covotti, Stud. Ital. VI 217.]
30B2DK 30 B 2
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 29, 22; 109, 20.
Madem doğmamıştır, vardır, hep vardı ve hep var olacaktır; ne başlangıcı vardır ne sonu, tersine sonsuzdur. Çünkü doğmuş olsaydı bir başlangıcı olurdu (doğarken bir zaman başlamış olurdu) ve bir sonu olurdu (doğduktan sonra bir zaman sona ermiş olurdu). Ama madem ne başlamış ne sona ermiştir, hep vardı ve hep var olacaktır; ne başlangıcı vardır ne sonu. Çünkü bütün olmayan bir şeyin hep var olması mümkün değildir.
Simpl. Phys. 29, 22. 109, 20 ὅτε τοίνυν οὐκ ἐγένετο, ἔστι τε καὶ ἀεὶ ἦν καὶ ἀεὶ ἔσται καὶ ἀρχὴν οὐκ ἔχει οὐδὲ τελευτήν, ἀλλ᾽ ἄπειρόν ἐστιν. εἰ μὲν γὰρ ἐγένετο, ἀρχὴν ἂν εἶχεν (ἤρξατο γὰρ ἄν ποτε γενόμενον) καὶ τελευτήν (ἐτελεύτησε γὰρ ἄν ποτε γενόμενον)· ὅτε δὲ μήτε ἤρξατο μήτε ἐτελεύτησεν, ἀεί τε ἦν καὶ ἀεὶ ἔσται ⟨καὶ⟩ οὐκ ἔχει ἀρχὴν οὐδὲ τελευτήν· οὐ γὰρ ἀεὶ εἶναι ἀνυστόν, ὅ τι μὴ πᾶν ἔστι. — [DK: 9. 10 ἔστι δὲ ἀεὶ ἦν Simpl. 109; 10 ἀεὶ (ἔσται'dan önce) Simpl. 29'da yok; s. 269: 1 vd. karş. Schöbe, Quaest. Eudem. Diss. Hal. 1931, 63 vd.; 2 ve 3 γενόμενον yalnızca Simpl. 109, 29'da (bkz. B 3): γινόμενον (ya da γινόμενον ὂν) Simpl. 29, 24; 109, 22. 27; 3 ποτε γενόμενον 29, 25'te yok; ὅτε 29, 25: εἰ 109, 23; 5 ⟨καὶ⟩ Kranz (karş. s. 268, 10); ἔχει 109 DE; 29: ἔχον 109 F; οὐκ ἔχον ἀρχὴν οὐδὲ τελευτὴν ⟨πᾶν ἦν⟩ Kochalsky. Nachtrag: B 2 için Calogero, Studi 64 vd.; Atene e Roma 158; Gnomon 17 (1941) 202.]
30B3DK 30 B 3
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 109, 29.
Simplikios: «Bir zaman doğmuş olanın» [B 2] ousia bakımından sınırlı olduğunu söylediği gibi, «hep var olanın» da ousia bakımından sonsuz olduğunu söylediğini şu sözüyle açıkça göstermiştir: Ama nasıl hep varsa, büyüklüğünün de öyle hep sonsuz olması gerekir. *Büyüklük derken uzamı olan şeyi kastetmez.*
Simpl. Phys. 109, 29 ὅτι δὲ ὥσπερ τὸ 'ποτὲ γενόμενον' [B 2] πεπερασμένον τῆι οὐσίαι φησίν, οὕτω καὶ τὸ 'ἀεὶ ὂν' ἄπειρον λέγει τῆι οὐσίαι, σαφὲς πεποίηκεν εἰπών· 'ἀλλ᾽ ὥσπερ ἔστιν ἀεί, οὕτω καὶ τὸ μέγεθος ἄπειρον ἀεὶ χρὴ εἶναι'. μέγεθος δὲ οὐ τὸ διαστατόν φησι [vgl. B 10]. — [DK: 6 χρῆν Spengel.]
30B4DK 30 B 4
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 110, 2 (B 9'dan sonra).
Simplikios: Hemen ardından ousia bakımından sonsuzu ezelî olanla bir arada koyarak der ki: Başlangıcı ve sonu olan hiçbir şey ne ezelîdir ne sonsuz. *Öyleyse başlangıcı ve sonu olmayan sonsuzdur.*
Simpl. Phys. 110, 2 [nach B 9] καὶ ἐφεξῆς δὲ τῶι ἀιδίωι τὸ ἄπειρον κατὰ τὴν οὐσίαν συνέταξεν εἰπών· 'ἀρχήν τε καὶ τέλος ἔχον οὐδὲν οὔτε ἀίδιον οὔτε ἄπειρόν ἐστιν', ὥστε τὸ μὴ ἔχον ἄπειρόν ἐστιν.
30B5DK 30 B 5
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 110, 5 (B 4'ten sonra).
Simplikios: Sonsuzdan birliği şu sözle çıkardı: Bir olmasaydı, başka bir şeyle sınırlanırdı. *Eudemos bunu, ayrım yapılmadan söylendiği için kınar ve şöyle yazar: «Var olanın sonsuz olduğu kabul edilse bile, neden bir de olsun? Birden çok oldukları için bir yerde birbirlerini sınırlayacak değiller ya. Çünkü geçmiş zaman, şimdiki zamanla sınırlandığı hâlde sonsuz görünür. Birden çok şeyin her yönden sonsuz olması belki mümkün değildir, ama bir yönden mümkün olabileceği anlaşılacaktır. Öyleyse birden çok olduklarında hangi anlamda sonsuz olamayacaklarını belirlemek gerekir.»*
Simpl. Phys. 110, 5 [nach B 4] ἀπὸ δὲ τοῦ ἀπείρου τὸ ἓν συνελογίσατο ἐκ τοῦ 'εἰ μὴ ἓν εἴη, περανεῖ πρὸς ἄλλο'. τοῦτο δὲ αἰτιᾶται Εὔδημος [fr. 9 Sp.] ὡς ἀδιορίστως λεγόμενον γράφων οὕτως· 'εἰ δὲ δὴ συγχωρήσειέ τις ἄπειρον εἶναι τὸ ὄν, διὰ τί καὶ ἕν ἐστιν; οὐ γὰρ δὴ διότι πλείονα, περανεῖ πηι πρὸς ἄλληλα. δοκεῖ γὰρ ὁ παρεληλυθὼς χρόνος ἄπειρος εἶναι περαίνων πρὸς τὸν παρόντα. πάντηι μὲν οὖν ἄπειρα τὰ πλείω τάχα οὐκ ἂν εἴη, ἐπὶ θάτερα δὲ φανεῖται ἐνδέχεσθαι. χρὴ οὖν διορίσαι, πῶς ἄπειρα οὐκ ἂν εἴη, εἰ πλείω'. — [DK: 11 εἰ Ea rediert D: E'de yok; karş. Schöbe a. y. 65 vd.]
30B6DK 30 B 6
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Gök Üzerine'si Şerhi 557, 14.
Simplikios: Hislerle kavranan şey açıkça var göründüğüne göre, var olan birse onun dışında başka bir şey olmayacaktır. Melissos şöyle der: Çünkü sonsuz olsaydı bir olurdu; iki olsaydı sonsuz olamazlardı, birbirlerini sınırlarlardı. *Parmenides de «bütün … doğmamış» der.*
Simpl. de caelo 557, 14 τοῦ γὰρ αἰσθητοῦ ἐναργῶς εἶναι δοκοῦντος, εἰ ἓν τὸ ὄν ἐστιν, οὐκ ἂν εἴη ἄλλο παρὰ τοῦτο. λέγει δὲ Μ. μὲν 'εἰ γὰρ ⟨ἄπειρον⟩ εἴη, ἓν εἴη ἄν· εἰ γὰρ δύο εἴη, οὐκ ἂν δύναιτο ἄπειρα εἶναι, ἀλλ᾽ ἔχοι ἂν πείρατα πρὸς ἄλληλα', Παρμενίδης δὲ 'οὖλον … ἀγένητον' [28 B 8, 4]. — [DK: 10 ⟨ἄπειρον⟩ Burnet, açımlamaya dayanarak (εἰ δὲ ἄπειρον, ἕν); Diels bağlamdan tamamlamak istemişti.]
30B7DK 30 B 7
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 111, 18.
Simplikios: Melissos önceden söylediklerini şöyle toparlar ve harekete dair sözlere şöyle geçer: (1) Böylece ezelîdir, sonsuzdur, birdir ve baştan başa kendine benzerdir. (2) Yok olmaz, büyümez, düzeni değişmez, acı duymaz, kederlenmez; çünkü bunlardan biri başına gelseydi artık bir olmazdı. Çünkü başkalaşırsa, var olanın kendine benzer olmaması, önceden var olanın yok olması, var olmayanın da doğması zorunludur. Bütün, on bin yılda bir kıl kadar başkalaşsa, bütün zaman içinde baştan başa yok olur. (3) Düzeninin değişmesi de mümkün değildir; çünkü önceden var olan düzen yok olmaz, var olmayan da doğmaz. Madem ne bir şey eklenir, ne bir şey yok olur, ne de bir şey başkalaşır, var olan şeylerden biri nasıl düzenini değiştirmiş olabilir? Çünkü bir şey başkalaşsaydı, düzenini de değiştirmiş olurdu. (4) Acı da duymaz; çünkü acı duyan bir şey bütün olamaz, acı duyan bir şey hep var da olamaz; sağlıklı olanla eşit güçte de değildir. Acı duysaydı kendine benzer de olmazdı; çünkü ya bir şey çıkarıldığı ya da eklendiği için acı duyardı, o zaman da artık kendine benzer olmazdı. (5) Sağlıklı olan da acı duyamaz; çünkü o zaman sağlıklı olan, yani var olan yok olur, var olmayan da doğar. (6) Kederlenme için de acı duyma için söylenenin aynısı geçerlidir. (7) Hiçbir boşluk da yoktur; çünkü boşluk hiçbir şeydir, hiçbir şey de var olamaz. Hareket de etmez; çünkü çekilebileceği hiçbir yer yoktur, tersine doludur. Boşluk olsaydı boşluğa çekilirdi; ama boşluk olmadığına göre çekilebileceği bir yer yoktur. (8) Yoğun ve seyrek de olamaz. Çünkü seyrek olanın yoğun olan kadar dolu olması mümkün değildir; seyrek olan zaten yoğun olandan daha boştur. (9) Dolu olanla dolu olmayanı şöyle ayırt etmek gerekir: bir şey başka bir şeye yer açıyor ya da onu içine alıyorsa dolu değildir; ne yer açıyor ne içine alıyorsa doludur. (10) Öyleyse boşluk yoksa dolu olması zorunludur; doluysa da hareket etmez.
Simpl. Phys. 111, 18 λέγει δ᾽ οὖν Μ. οὕτως τὰ πρότερον εἰρημένα συμπεραινόμενος καὶ οὕτως τὰ περὶ τῆς κινήσεως ἐπάγων· (1) 'οὕτως οὖν ἀίδιόν ἐστι καὶ ἄπειρον καὶ ἓν καὶ ὅμοιον πᾶν. (2) καὶ οὔτ᾽ ἂν ἀπόλοιτο οὔτε μεῖζον γίνοιτο οὔτε μετακοσμέοιτο οὔτε ἀλγεῖ οὔτε ἀνιᾶται· εἰ γάρ τι τούτων πάσχοι, οὐκ ἂν ἔτι ἓν εἴη. εἰ γὰρ ἑτεροιοῦται, ἀνάγκη τὸ ἐὸν μὴ ὁμοῖον εἶναι, ἀλλὰ ἀπόλλυσθαι τὸ πρόσθεν ἐόν, τὸ δὲ οὐκ ἐὸν γίνεσθαι. εἰ τοίνυν τριχὶ μιῆι μυρίοις ἔτεσιν ἑτεροῖον γίνοιτο, ὀλεῖται πᾶν ἐν τῶι παντὶ χρόνωι. (3) ἀλλ᾽ οὐδὲ μετακοσμηθῆναι ἀνυστόν· ὁ γὰρ κόσμος ὁ πρόσθεν ἐὼν οὐκ ἀπόλλυται οὔτε ὁ μὴ ἐὼν γίνεται. ὅτε δὲ μήτε προσγίνεται μηδὲν μήτε ἀπόλλυται μήτε ἑτεροιοῦται, πῶς ἂν μετακοσμηθὲν τῶν ἐόντων εἴη; εἰ μὲν γάρ τι ἐγίνετο ἑτεροῖον, ἤδη ἂν καὶ μετακοσμηθείη. (4) οὐδὲ ἀλγεῖ· οὐ γὰρ ἂν πᾶν εἴη ἀλγέον· οὐ γὰρ ἂν δύναιτο ἀεὶ εἶναι χρῆμα ἀλγέον· οὐδὲ ἔχει ἴσην δύναμιν τῶι ὑγιεῖ· οὐδ᾽ ἂν ὁμοῖον εἴη, εἰ ἀλγέοι· ἀπογινομένου γάρ τευ ἂν ἀλγέοι ἢ προσγινομένου, κοὐκ ἂν ἔτι ὁμοῖον εἴη. (5) οὐδ᾽ ἂν τὸ ὑγιὲς ἀλγῆσαι δύναιτο· ἀπὸ γὰρ ἂν ὄλοιτο τὸ ὑγιὲς καὶ τὸ ἐόν, τὸ δὲ οὐκ ἐὸν γένοιτο. (6) καὶ περὶ τοῦ ἀνιᾶσθαι ὡυτὸς λόγος τῶι ἀλγέοντι. (7) οὐδὲ κενεόν ἐστιν οὐδέν· τὸ γὰρ κενεὸν οὐδέν ἐστιν· οὐκ ἂν οὖν εἴη τό γε μηδέν. οὐδὲ κινεῖται· ὑποχωρῆσαι γὰρ οὐκ ἔχει οὐδαμῆι, ἀλλὰ πλέων ἐστίν. εἰ μὲν γὰρ κενεὸν ἦν, ὑπεχώρει ἂν εἰς τὸ κενόν· κενοῦ δὲ μὴ ἐόντος οὐκ ἔχει ὅκηι ὑποχωρήσει. (8) πυκνὸν δὲ καὶ ἀραιὸν οὐκ ἂν εἴη. τὸ γὰρ ἀραιὸν οὐκ ἀνυστὸν πλέων εἶναι ὁμοίως τῶι πυκνῶι, ἀλλ᾽ ἤδη τὸ ἀραιόν γε κενεώτερον γίνεται τοῦ πυκνοῦ. (9) κρίσιν δὲ ταύτην χρὴ ποιήσασθαι τοῦ πλέω καὶ τοῦ μὴ πλέω· εἰ μὲν οὖν χωρεῖ τι ἢ εἰσδέχεται, οὐ πλέων· εἰ δὲ μήτε χωρεῖ μήτε εἰσδέχεται, πλέων. (10) ἀνάγκη τοίνυν πλέων εἶναι, εἰ κενὸν μὴ ἔστιν. εἰ τοίνυν πλέων ἐστίν, οὐ κινεῖται'. — [DK: 16 ἀπόλοιτο F: ἀπόλλοιτο E; aoristos, § 1'deki ἀίδιον'a karşıt olarak sonraki süreklilik bildiren zamanlarla çelişir; ἀπόλλυοιτο Covotti; γίνοιτο DE: γίγνοιτο F; γένοιτο değil!; s. 271: 1 Diels: εἰ τοίνυν τριχὶ μιῆι μυρίοις ἔτεσιν ἑτεροῖον γίνοιτο τὸ πᾶν, ὀλεῖται ἂν ἐν τῶι παντὶ χρόνωι Simpl. Phys.: τὸ τριχὶ μιῆι μυρίοις ἔτεσιν ἑτεροῖον γινόμενον ὀλεῖται ἂν ἐν τῶι παντὶ χρόνωι Simpl. de cael. 113, 21; Melissos'un sık ve kendine özgü kullandığı πᾶν, Fizik'in daha doğru metninde, yanlış yere girmiş bozuk ἄν'ın düzeltilmiş okuması olarak görünür; ὀλεῖσθαι ἂν F. Schulteß; ἄν Diels'e göre Melissos için olanaksız (Kühner-Gerth II 1³ 209; Münscher, Gött. gel. Anz. 1907, 774; Stahl, Krit. hist. Syntax 288); 6 μετακοσμηθὲν τῶν ἐόντων τι ἢ el yazmaları: τι korunarak düzelten Mullach: πῶς ἂν μετακοσμηθείη τι τῶν ἐόντων [τι ἢ] Heidel; 7 γὰρ Ald.: γε el yazmaları; 11 ἀπογινομένου ve προσγινομένου Diels (ama karş. I 256, 13 vd.); s. 272: 1 [τὸ ὑγιὲς καὶ] H. Gomperz, ama geniş anlatım açıklanabilir; 11 karş. 28 B 8, 15; 12 οὖν'u Diels çıkarmak isterdi. Nachtrag: B 7, 2'nin çevirisinde "empfände es irgend etwas davon" yerine "widerführe ihm irgend etwas davon" ("bunlardan biri başına gelseydi") okunmalı. DK s. 271–272 ters taranmış; (2) sonundan (9) başına dek metin PDF'ten okundu.]
30B8DK 30 B 8
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Gök Üzerine'si Şerhi 558, 19 (karş. 30 A 14).
Simplikios: Melissos var olanın bir, doğmamış, hareketsiz, hiçbir boşlukla bölünmemiş, tersine bütünüyle kendisiyle dolu olduğunu söyledikten sonra şunu ekler: (1) Yalnızca bir şeyin var olduğunun en büyük işareti bu sözdür; ama şunlar da işarettir. (2) Eğer çok şey olsaydı, bunların benim birin nasıl olduğunu söylüyorsam öyle olmaları gerekirdi. Çünkü eğer toprak, su, hava, ateş, demir ve altın varsa, biri canlı öteki ölüyse, siyah, beyaz ve insanların gerçek olduğunu söylediği öteki şeyler varsa — eğer bunlar gerçekten varsa ve biz doğru görüp doğru işitiyorsak — her birinin bize ilk nasıl göründüyse öyle olması, değişmemesi, başkalaşmaması, her birinin hep olduğu gibi kalması gerekir. Oysa doğru gördüğümüzü, doğru işittiğimizi ve doğru anladığımızı söylüyoruz. (3) Ama bize sıcak soğuk, soğuk sıcak, sert yumuşak, yumuşak sert oluyor, canlı ölüyor ve canlı olmayandan canlı doğuyor gibi geliyor; bütün bunlar başkalaşıyor, önceden olanla şimdi olan hiç benzemiyor gibi geliyor: sert olan demir parmağa sürtündükçe aşınıyor, altın da, taş da, sağlam görünen başka her şey de; sudan toprak ve taş oluyor. Böylece ne var olanları gördüğümüz ne de onları bildiğimiz sonucu çıkıyor. (4) Demek ki bu söylediklerimiz birbiriyle uyuşmuyor. Çünkü birçok şeyin var olduğunu, ezelî olduğunu, kendi eidoslarının ve güçlerinin bulunduğunu söylüyoruz; ama bize hepsi başkalaşıyor ve her seferinde gördüğümüz hâlden değişiyor gibi geliyor. (5) Öyleyse açıktır ki doğru görmüyormuşuz ve o çok şeylerin var olduğu da doğru görünmüyor; çünkü gerçek olsalardı değişmezlerdi, her biri nasıl görünüyorsa öyle olurdu. Çünkü gerçekten var olandan daha güçlü hiçbir şey yoktur. (6) Değişirse, var olan yok olmuş, var olmayan doğmuş olur. Böylece çok şey olsaydı, bunların bir nasılsa öyle olması gerekirdi.
Simpl. de caelo 558, 19 [vgl. A 14] εἰπὼν γὰρ [Mel.] περὶ τοῦ ὄντος ὅτι ἕν ἐστι καὶ ἀγένητον καὶ ἀκίνητον καὶ μηδενὶ κενῶι διειλημμένον, ἀλλ᾽ ὅλον ἑαυτοῦ πλῆρες, ἐπάγει· (1) 'μέγιστον μὲν οὖν σημεῖον οὗτος ὁ λόγος, ὅτι ἓν μόνον ἔστιν· ἀτὰρ καὶ τάδε σημεῖα. (2) εἰ γὰρ ἦν πολλά, τοιαῦτα χρὴ αὐτὰ εἶναι, οἷόν περ ἐγώ φημι τὸ ἓν εἶναι. εἰ γὰρ ἔστι γῆ καὶ ὕδωρ καὶ ἀὴρ καὶ πῦρ καὶ σίδηρος καὶ χρυσός, καὶ τὸ μὲν ζῶον τὸ δὲ τεθνηκός, καὶ μέλαν καὶ λευκὸν καὶ τὰ ἄλλα, ὅσα φασὶν οἱ ἄνθρωποι εἶναι ἀληθῆ, εἰ δὴ ταῦτα ἔστι, καὶ ἡμεῖς ὀρθῶς ὁρῶμεν καὶ ἀκούομεν, εἶναι χρὴ ἕκαστον τοιοῦτον, οἷόν περ τὸ πρῶτον ἔδοξεν ἡμῖν, καὶ μὴ μεταπίπτειν μηδὲ γίνεσθαι ἑτεροῖον, ἀλλὰ ἀεὶ εἶναι ἕκαστον, οἷόν πέρ ἐστιν. νῦν δέ φαμεν ὀρθῶς ὁρᾶν καὶ ἀκούειν καὶ συνιέναι· (3) δοκεῖ δὲ ἡμῖν τό τε θερμὸν ψυχρὸν γίνεσθαι καὶ τὸ ψυχρὸν θερμὸν καὶ τὸ σκληρὸν μαλθακὸν καὶ τὸ μαλθακὸν σκληρὸν καὶ τὸ ζῶον ἀποθνήισκειν καὶ ἐκ μὴ ζῶντος γίνεσθαι, καὶ ταῦτα πάντα ἑτεροιοῦσθαι, καὶ ὅ τι ἦν τε καὶ ὃ νῦν οὐδὲν ὁμοῖον εἶναι, ἀλλ᾽ ὅ τε σίδηρος σκληρὸς ἐὼν τῶι δακτύλωι κατατρίβεσθαι ὁμουρέων, καὶ χρυσὸς καὶ λίθος καὶ ἄλλο ὅ τι ἰσχυρὸν δοκεῖ εἶναι πᾶν, ἐξ ὕδατός τε γῆ καὶ λίθος γίνεσθαι· ὥστε συμβαίνει μήτε ὁρᾶν μήτε τὰ ὄντα γινώσκειν. (4) οὐ τοίνυν ταῦτα ἀλλήλοις ὁμολογεῖ. φαμένοις γὰρ εἶναι πολλὰ καὶ ἀίδια (?) καὶ εἴδη τε καὶ ἰσχὺν ἔχοντα, πάντα ἑτεροιοῦσθαι ἡμῖν δοκεῖ καὶ μεταπίπτειν ἐκ τοῦ ἑκάστοτε ὁρωμένου. (5) δῆλον τοίνυν, ὅτι οὐκ ὀρθῶς ἑωρῶμεν οὐδὲ ἐκεῖνα πολλὰ ὀρθῶς δοκεῖ εἶναι· οὐ γὰρ ἂν μετέπιπτεν, εἰ ἀληθῆ ἦν· ἀλλ᾽ ἦν οἷόν περ ἐδόκει ἕκαστον τοιοῦτον. τοῦ γὰρ ἐόντος ἀληθινοῦ κρεῖσσον οὐδέν. (6) ἢν δὲ μεταπέσηι, τὸ μὲν ἐὸν ἀπώλετο, τὸ δὲ οὐκ ἐὸν γέγονεν. οὕτως οὖν, εἰ πολλὰ εἴη, τοιαῦτα χρὴ εἶναι, οἷόν περ τὸ ἕν'. — [DK: 6 vd. karş. Diller, Hermes 67 (1932) 26; 9 χρῆν Mullach; 10 καὶ πῦρ καὶ σίδηρος καὶ χρυσός Aristokles (30 A 14): καὶ πῦρ χρυσός'tan sonra Simpl.; 11 ζῶον Simpl. AE: ζῶν Simpl. DE², Arist.; 12 τὰ ἄλλα πάντα ὅσα Arist.; οἱ Simpl.: Arist.'de yok; 13 εἰ … ἔστι Arist.'de yok; 14 ἐχρῆν Arist.; ἕκαστον Simpl.: καὶ τὸ ὂν Arist.; οἷον πρῶτον Arist.; s. 274: 2 ἑτεροῖον Simpl.: ἕτερον (ya da ὕστερον) Arist.; ἀλλ᾽ εἶναι ὅμοιον οἷόν πέρ ἐστιν ἕκαστον Arist.; 4 τε Arist.'de yok; γίνεσθαι Arist., Simpl. F: γίγνεσθαι DE: γενέσθαι A; 5 μαλθακὸν Simpl. A: μαλακὸν Simpl. DE, Arist.; 6 ζῶν D; 7 ζῶντος bütün el yazmaları: ζῶντος ⟨ζῶον⟩ Kranz; 8 νῦν ⟨ἐστι⟩ Mullach; 9 ὁμουρέων = conterminus, Bergk ve başkalarına ve Wilamowitz'e (Herm. 65, 1930, 250) göre; önceleri ὁμοῦ ῥέων "parmağın yanında akıp giderek (?)" (Platon, Phaidon 87d; Plut. Quaest. nat. 19, 916d = 31 B 89'a göre); 11 ἐξ ὕδατος … γίνεσθαι Simpl.'de γινώσκειν'den (12. satır) sonra: yerini değiştiren Karsten; 12 vd. karş. Reinhardt, Parmenides 42; μήτε ὁρᾶν τὰ ἐόντα μήτε γινώσκειν Th. Gomperz; 14 καὶ ἀίδια A: ἀίδια DEF: καὶ ἴδια Gomperz (Apol. d. Heilk. 108 vd.; Wien. Sitz. Ber. 1890, 15 = Hellenika I 15) — çok olası; ἴδια = propria, karş. Eur. Phoen. 555 οὔτοι τὰ χρήματ᾽ ἴδια κέκτηνται βροτοί (kalıcı mülk); εἴδη] karş. Stenzel, Metaphysik d. Altertums 67; s. 275: 5 τοῦ DEF: τοῦτο A; 6 μὲν ἐὸν Brandis: μέσον el yazmaları. OCR'daki "ἑκάστοτε ὁρωμένον" → ὁρωμένου.]
30B9DK 30 B 9
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 109, 34 (B 10'dan sonra); son kısım aynı eser 87, 6.
Simplikios: Melissos var olanın cisimsiz olduğunu kastettiğini şu sözüyle göstermiştir: Eğer varsa, bir olması gerekir; bir olunca da bedeni olmaması gerekir. Bir kalınlığı olsaydı parçaları olurdu ve artık bir olmazdı.
Simpl. Phys. 109, 34 [nach B 10]; Schluß Simpl. a. O. 87, 6. ὅτι γὰρ ἀσώματον εἶναι βούλεται τὸ ὄν [Mel.], ἐδήλωσεν εἰπών· 'εἰ μὲν οὖν εἴη, δεῖ αὐτὸ ἓν εἶναι· ἓν δ᾽ ἐὸν δεῖ αὐτὸ σῶμα μὴ ἔχειν. εἰ δὲ ἔχοι πάχος, ἔχοι ἂν μόρια, καὶ οὐκέτι ἓν εἴη'. — [DK: 8 εἴη] ἦν Preller; χρῆν Preller; 11 οὖν εἴη EF: ὂν εἴη D: ὂν ἔστι Brandis; δ᾽ ἐὸν Diels: δὲ ὂν Simpl. 110: ἐὸν Simpl. 87; 12 σῶμα] karş. H. Gomperz, Herm. 67 (1932) 157 vd. sōma Platon kararıyla "beden" verildi (bkz. acik-uclar).]
30B10DK 30 B 10
Kaynak: Simplikios, Aristoteles'in Fizik'i Üzerine Şerh 109, 32 (B 8'den sonra).
Simplikios: Büyüklük derken uzamı olanı kastetmez; çünkü kendisi var olanın bölünmez olduğunu gösterir: Çünkü var olan bölünmüşse hareket eder; hareket ediyorsa da var olmaz. *Büyüklük derken varlığın kendi enginliğini kastediyor.*
Simpl. Phys. 109, 32 [nach B 8] μέγεθος δὲ οὐ τὸ διαστατόν φησιν· αὐτὸς γὰρ ἀδιαίρετον τὸ ὂν δείκνυσιν [Mel.]· 'εἰ γὰρ διήιρηται', φησί, 'τὸ ἐόν, κινεῖται· κινούμενον δὲ οὐκ ἂν εἴη'. ἀλλὰ μέγεθος τὸ δίαρμα αὐτὸ λέγει τῆς ὑποστάσεως. — [DK Almancası: "Wenn es sich aber bewegt, dann hört sein Sein auf."]
30B11Sahte Fragmanlar (GEFÄLSCHTE FRAGMENTE)
DK 30 B 11
Kaynak: Palaiphatos, İnanılmaz Şeyler Üzerine s. 22, 1 Festa.
Palaiphatos: Yazarlardan Melissos'u ve Samoslu Lamiskos'u [bir Pythagorasçı] hep övmüşümdür; eserlerinin başında şöyle derler: Doğmuş olan şeyler şimdi vardır ve hep var olacaktır.
Palaephat. de incredib. p. 22, 1 Festa ἀεὶ δὲ ἔγωγε ἐπαινῶ τοὺς συγγραφέας Μέλισσον καὶ Λαμίσκον τὸν Σάμιον [Pythagoreer, s. Diog. II 22] ἐν ἀρχῆι λέγοντας· 'ἔστιν ἃ ἐγένετο νῦν καὶ ⟨ἀεὶ⟩ ἔσται'. Vgl. B 1. — [OCR'daki "av ἀρχῆι" → ἐν ἀρχῆι. Türkçe cümle DK'nın ⟨ἀεὶ⟩ eklemesiyle kuruldu; "ἔστιν ἃ" "olan şeyler vardır" diye de anlaşılabilir.]
30B12DK 30 B 12
Kaynak: Yunan-Süryani filozof sözleri, "ruh üzerine" ⟦?⟧, Ryssel'in Almanca çevirisi (Rhein. Mus. 51, 1896, 539 no. 31).
Ruh üzerine Yunanca-Süryanice filozof sözleri (Ryssel'in Almanca çevirisinden): Melissos şöyle demiştir: Yaşayanların uğraşıp yorulduğu boş emeğe çok kızıyorum. Gece yolculuklarıyla, zahmetli gezilerle uğraşırlar; hatta denizin azgın dalgaları arasında yol alır, onların ortasında ölümle hayat arasında asılı kalır, evlerinden uzakta, yabancı yerlerde yaşarlar; sırf, öldüklerinde kime miras kalacağını bilmedikleri bir kazanç biriktirmek için. Oysa bilgeliğin, ellerinden alınamayacak görkemli hazinelerini edinmek istemezler; çünkü bilgelik, dostlarına miras bırakıldığı hâlde, onlarla birlikte yeraltına da iner ve onlar için kaybolmaz. Akıllılar da bunu doğrular ve derler ki: «Falan bilge öldü, ama bilgeliği ölmedi.»
Griechisch-syrische Philosophensprüche über die Seele ⟦?⟧ übers. von Ryssel [Rhein. Mus. 51, 1896, 539 n. 31]: Melissos hat gesagt: Sehr ärgerlich bin ich über die unnütze Arbeit, durch die die Lebenden sich abmühen und ermüden: durch nächtliche Reisen und mühselige Wanderungen, indem sie sogar zwischen den wildbewegten Wogen des Meeres hinfahren und mitten darin verharrend zwischen Tod und Leben schweben und fremd und weit entfernt von ihren Wohnungen weilen, nur um Gewinn zusammen zu bringen, von dem sie nicht wissen, wer ihn bei ihrem Tode erben wird, und nicht wollen sie die herrlichen Schätze der Weisheit erwerben, deren sie nicht entäußert werden, da dies, während sie es ihren Freunden als Erbe hinterlassen, doch auch mit ihnen zur Unterwelt fährt und ihnen nicht verloren geht. Und es bezeugen dies die Verständigen, indem sie sagen: 'der und der Weise ist gestorben und nicht seine Weisheit'. — [Yunanca ya da Süryanice metin DK'da basılmamıştır; DK yalnızca Ryssel'in Süryaniceden Almanca çevirisini verir. Çeviri bu Almanca metinden yapılmak zorunda kalındı. OCR'daki başlık sözcüğü "εἶδον" herhalde "über" (üzerine) ⟦?⟧.]