Kavram
stoicismus
- Yunanca
- stōikoi; Stoa
- Latince
- stoici; Stoa
- Almanca
- Stoizismus
- Fransızca
- stoïcisme
- İngilizce
- Stoicism
- Türkçe
- Stoacılık
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Gündelikte stoacı, acıya ve talihsizliğe kayıtsız kalan, duygularını belli etmeyen kişidir. Hegel'in Tinin Fenomenolojisinde (IV. bölüm, B) Stoacılık, efendilik ve kölelik ilişkisinden çıkan "düşünen" ya da "hür özbilinç"in tarihteki görünüşüdür; ama hürriyeti yalnızca düşüncede olduğu için içeriksizdir ve "hakikatin ölçütü" sorusunda çıkmaza düşer. Ardından septisizm ve mutsuz bilinç gelir.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MÖ 3. yy | Zenon, Khrysippos | Tabiata uygun yaşama; fazilet tek iyidir | Diogenes Laertios VII |
| 1. yy | Seneca, Epiktetos | İç hürriyet; elimizde olan ile olmayanın ayrımı | Ahlâk Mektupları; Encheiridion |
| 1807 | Hegel | Düşüncede hür, ama içeriksiz özbilinç | Tinin Fenomenolojisi IV. bölüm, B |
Dönüşüm: Bir hayat tarzı ve bütün bir sistem olan Stoacılık, Hegel'de tinin tarihinde genel korku ve kölelik çağına ait bir bilinç şekline dönüşür.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | Stoa (poikilē) | Zenon'un ders verdiği Atina'daki "Boyalı Revak"; okulun adı buradan gelir. |
| Latince | stoici | Cicero ve Seneca'da okulun üyeleri. |
| Almanca / Fransızca | Stoizismus / stoïcisme | |
| İngilizce | Stoicism |
Türkçe karşılığı
Stoacılık. "Stoizm" de kullanılır; projenin Seneca ve Cicero çevirilerindeki "Stoacı" kullanımıyla uyum için "Stoacılık" seçildi. Eigensinn "dikbaşlılık", Kriterium "ölçüt" bağlanmaz.
Hegel'de Stoacılık bir felsefe okulunun adı olmaktan çok özbilincin bir şeklidir: Tahtta da zincirde de düşünmeye çekilerek hür kalan bilinç. Bu yorum Stoacı fiziği ve mantığı bir yana bırakır ve okulu ahlâkî iç hürriyete indirger.
Atıf ve kaynak notu
Çeviri sırasında (Phänomenologie, IV. bölüm) açılmış nottur.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: Stoacılık, Stoacıların
Metinlerde işaretlendiği yerler
2 yer · 2 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.