Kavram
spectaculum
- Yunanca
- θέαμα (theama)
- Latince
- spectaculum
- Almanca
- Schauspiel
- Fransızca
- spectacle
- İngilizce
- spectacle
- Türkçe
- gösteri
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Herkese açık seyirlik: sirk, tiyatro, amfitiyatro, beden yarışmaları. Hıristiyan yazarlarda bakmanın kendisi ahlâkî bir eylem olur: seyreden, seyrettiğine ortak olur.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| MS 1. yy | Seneca | kalabalık seyrinin ruhu bozması | Epistulae morales 7 |
| 5. yy | Augustinus | sahne oyunları cinlere tapınmadır | De civitate Dei I–II; ludi scaenici |
| 7. yy | Isidorus | türler, kökenler ve kınama; Tertullianus'un De spectaculis'ini izler | Etymologiae XVIII 16–59 |
Dönüşüm: Kamusal bayramdan, köken lekesi taşıyan bir dinî tehlikeye; Isidorus'ta kınama ile ayrıntılı sözlük bir aradadır.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | θέαμα (theama) | theasthai "seyretmek"ten; theatron ve theoria ile aynı alan |
| Latince | spectaculum | spectare "bakmak, seyretmek"; Isidorus XVIII 16: halka sunulan seyir (inspectio); oyunlar ludi, ludicra |
| Almanca / Fransızca | Schauspiel / spectacle | |
| İngilizce | spectacle |
Türkçe karşılığı
gösteri. rakip "temaşa", "seyirlik". Bugünkü canlı kelime yeterli; bakan kişi vurgulanacaksa "seyir"
"Gösteri" tarafsızdır; Tertullianus, Augustinus ve Isidorus'ta kelime dinî bir suçlamayı taşır: gösteri, putperest tapınmanın devamıdır.
Atıf ve kaynak notu
Isidorus'un sirk yorumları (renkler, yedi tur) Roma'nın kendi açıklaması gibi sunulur, ama çoğu Tertullianus'tan alınmış polemik malzemedir. Gösteriler onun döneminde büyük ölçüde sona ermişti.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: Gösteriler, gösterilere
Metinlerde işaretlendiği yerler
2 yer · 2 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.