İçeriğe geç
Kendime

Marcus Aurelius · Kendime

I. Kitap

1.1.11. Bölüm

Dedem Verus'tan: güzel ahlak ve öfkesizlik.

1.1.1

Παρὰ τοῦ πάππου Οὐήρου τὸ καλόηθες καὶ ἀόργητον.

1.2.12. Bölüm

Babamın şöhretinden ve hatırasından: haya ve mertlik.

1.2.1

Παρὰ τῆς δόξης καὶ μνήμης τῆς περὶ τοῦ γεννήσαντος τὸ αἰδῆμον καὶ ἀρρενικόν.

1.3.13. Bölüm

Annemden: dindarlık, cömertlik; kötülük yapmaktan, hatta aklından geçirmekten bile sakınmak; yaşayışta sadelik, zenginlerin hayatından uzak durmak.

1.3.1

Παρὰ τῆς μητρὸς τὸ θεοσεβὲς καὶ μεταδοτικὸν καὶ ἀφεκτικὸν οὐ μόνον τοῦ κακοποιεῖν, ἀλλὰ καὶ τοῦ ἐπὶ ἐννοίας γίνεσθαι τοιαύτης· ἔτι δὲ τὸ λιτὸν κατὰ τὴν δίαιταν καὶ πόρρω τῆς πλουσιακῆς διαγωγῆς.

1.4.14. Bölüm

Büyük dedemden: halka açık okullara gitmemek, evde iyi öğretmenlerden ders almak ve böyle şeylere cömertçe harcamak gerektiğini anlamak.

1.4.1

Παρὰ τοῦ προπάππου τὸ μὴ εἰς δημοσίας διατριβὰς φοιτῆσαι καὶ τὸ ἀγαθοῖς διδασκάλοις κατ’ οἶκον χρήσασθαι καὶ τὸ γνῶναι ὅτι εἰς τὰ τοιαῦτα δεῖ ἐκτενῶς ἀναλίσκειν.

1.5.15. Bölüm

Beni yetiştirenden: at yarışlarında ne Yeşiller'den ne Maviler'den, gladyatör oyunlarında ne küçük kalkanlılardan ne büyük kalkanlılardan yana olmak; zahmete katlanmak, az şeyle yetinmek; işini kendin görmek, başkasının işine karışmamak, iftiraya kulak asmamak.

1.5.1

Παρὰ τοῦ τροφέως τὸ μήτε Πρασιανὸς μήτε Βενετιανὸς μήτε Παλμουλάριος ἢ Σκουτάριος γενέσθαι· καὶ τὸ φερέπονον καὶ ὀλιγοδεές· καὶ τὸ αὐτουργικὸν καὶ ἀπολύπραγμον· καὶ τὸ δυσπρόσδεκτον διαβολῆς.

1.6.16. Bölüm

Diognetos'tan: boş şeylerle uğraşmamak; hokkabazların ve büyücülerin efsunlar, daimōn kovma ve benzeri şeyler hakkında söylediklerine inanmamak; bıldırcın beslememek, bu gibi heveslere kapılmamak; açık sözlülüğe katlanmak; felsefeye ısınmak; önce Bakkheios'u, sonra Tandasis'i ve Markianos'u dinlemek; çocukken diyaloglar yazmak; sedire, posta ve Yunan terbiyesine ait bu gibi şeylere heves etmek.

1.6.1

Παρὰ Διογνήτου τὸ ἀκενόσπουδον· καὶ τὸ ἀπιστητικὸν τοῖς ὑπὸ τῶν τερατευομένων καὶ γοήτων περὶ ἐπῳδῶν καὶ περὶ δαιμόνων ἀποπομπῆς καὶ τῶν τοιούτων λεγομένοις· καὶ τὸ μὴ ὀρτυγοτροφεῖν μηδὲ περὶ τὰ τοιαῦτα ἐπτοῆσθαι· καὶ τὸ ἀνέχεσθαι παρρησίας· καὶ τὸ οἰκειωθῆναι φιλοσοφίᾳ καὶ τὸ ἀκοῦσαι πρῶτον μὲν Βακχείου, εἶτα Τανδάσιδος καὶ Μαρκιανοῦ· καὶ τὸ γράψαι διαλόγους ἐν παιδί· καὶ τὸ σκίμποδος καὶ δορᾶς ἐπιθυμῆσαι καὶ ὅσα τοιαῦτα τῆς Ἑλληνικῆς ἀγωγῆς ἐχόμενα.

1.7.17. Bölüm

Rusticus'tan: karakterimin düzeltilmeye ve bakıma muhtaç olduğu tasavvurunu edinmek; sofistik hevese sapmamak, öğretiler üzerine yazılar yazmamak, teşvik nutukçukları atmamak, insanların gözünü boyayacak biçimde kendini perhizkâr ya da iyilik sever biri olarak göstermemek;

1.7.1

Παρὰ Ῥουστίκου τὸ λαβεῖν φαντασίαν τοῦ χρῄζειν διορθώσεως καὶ θεραπείας τοῦ ἤθους· καὶ τὸ μὴ ἐκτραπῆναι εἰς ζῆλον σοφιστικόν, μηδὲ τὸ συγγράφειν περὶ τῶν θεωρημάτων, ἢ προτρεπτικὰ λογάρια διαλέγεσθαι, ἢ φαντασιοπλήκτως τὸν ἀσκητικὸν ἢ τὸν ἐνεργητικὸν ἄνδρα ἐπιδείκνυσθαι·

1.7.2hitabetten, şiirden, süslü konuşmadan uzak durmak; evde resmî giysiyle dolaşmamak, bu gibi şeyler yapmamak; mektupları, onun Sinuessa'dan anneme yazdığı gibi, sade yazmak;

1.7.2

καὶ τὸ ἀποστῆναι ῥητορικῆς καὶ ποιητικῆς καὶ ἀστειολογίας· καὶ τὸ μὴ ἐν στολῇ κατ’ οἶκον περιπατεῖν μηδὲ τὰ τοιαῦτα ποιεῖν· καὶ τὸ τὰ ἐπιστόλια ἀφελῶς γράφειν, οἷον τὸ ὑπʼ αὐτοῦ τούτου ἀπὸ Σινοέσσης τῇ μητρί μου γραφέν·

1.7.3bana kızan ve hata edenlere karşı, dönmek istedikleri anda yumuşamaya ve barışmaya hazır olmak; dikkatle okumak, yüzeysel bir anlayışla yetinmemek, gevezelere çabucak onay vermemek; Epiktetos'un notlarıyla tanışmak; bunları bana kendi evinden verdi.

1.7.3

καὶ τὸ πρὸς τοὺς χαλεπήναντας καὶ πλημμελήσαντας εὐανακλήτως καὶ εὐδιαλλάκτως, ἐπειδὰν τάχιστα αὐτοὶ ἐπανελθεῖν ἐθελήσωσι, διακεῖσθαι· καὶ τὸ ἀκριβῶς ἀναγινώσκειν καὶ μὴ ἀρκεῖσθαι περινοοῦντα ὁλοσχερῶς μηδὲ τοῖς περιλαλοῦσι ταχέως συγκατατίθεσθαι· καὶ τὸ ἐντυχεῖν τοῖς Ἐπικτητείοις ὑπομνήμασιν, ὧν οἴκοθεν μετέδωκεν.

1.8.18. Bölüm

Apollonios'tan: özgürlük ve hiçbir şeyi talihe bırakmayan kararlılık; logos'tan başka hiçbir şeye bir an bile bakmamak; keskin ağrılarda, çocuk kaybında, uzun hastalıklarda hep aynı kalmak; aynı insanın hem çok sert hem de yumuşak olabileceğini canlı bir örnekte açıkça görmek;

1.8.1

Παρὰ Ἀπολλωνίου τὸ ἐλεύθερον καὶ ἀναμφιβόλως ἀκύβευτον καὶ πρὸς μηδὲν ἄλλο ἀποβλέπειν μηδὲ ἐπ’ ὀλίγον ἢ πρὸς τὸν λόγον· καὶ τὸ ἀεὶ ὅμοιον, ἐν ἀλγηδόσιν ὀξείαις, ἐν ἀποβολῇ τέκνου, ἐν μακραῖς νόσοις· καὶ τὸ ἐπὶ παραδείγματος ζῶντος ἰδεῖν ἐναργῶς ὅτι δύναται ὁ αὐτὸς σφοδρότατος εἶναι καὶ ἀνειμένος·

1.8.2ders anlatırken huysuzluk etmemek; öğretileri aktarmadaki deneyimini ve ustalığını kendi meziyetlerinin en küçüğü sayan bir insanı açıkça görmek; dostlardan gelen sözde iyilikleri nasıl kabul etmek gerektiğini öğrenmek: Ne onlar yüzünden minnete boyun eğmek ne de duyarsızca geçiştirmek.

1.8.2

καὶ τὸ ἐν ταῖς ἐξηγήσεσι μὴ δυσχεραντικόν· καὶ τὸ ἰδεῖν ἄνθρωπον σαφῶς ἐλάχιστον τῶν ἑαυτοῦ καλῶν ἡγούμενον τὴν ἐμπειρίαν καὶ τὴν ἐντρέχειαν τὴν περὶ τὸ παραδιδόναι τὰ θεωρήματα· καὶ τὸ μαθεῖν πῶς δεῖ λαμβάνειν τὰς δοκούσας χάριτας παρὰ φίλων, μήτε ἐξηττώμενον διὰ ταῦτα μήτε ἀναισθήτως παραπέμποντα.

1.9.19. Bölüm

Sextos'tan: iyi niyet; babacan yönetilen bir ev örneği; tabiata uygun yaşama kavramı; yapmacıksız vakar; dostların ihtiyacını özenle sezmek; sıradan insanlara ve düşünmeden kanaat besleyenlere tahammül;

1.9.1

Παρὰ Σέξτου τὸ εὐμενές· καὶ τὸ παράδειγμα τοῦ οἴκου τοῦ πατρονομουμένου· καὶ τὴν ἔννοιαν τοῦ κατὰ φύσιν ζῆν· καὶ τὸ σεμνὸν ἀπλάστως· καὶ τὸ στοχαστικὸν τῶν φίλων κηδεμονικῶς· καὶ τὸ ἀνεκτικὸν τῶν ἰδιωτῶν καὶ τὸ ἀθεώρητον οἰομένων·

1.9.2herkese uyum sağlamak: Sohbeti her yaltaklanmadan daha hoştu, ama aynı anda o insanların gözünde en saygın kişiydi; hayat için gerekli yargıları kavrayarak ve yöntemle bulup düzene koymak;

1.9.2

καὶ τὸ πρὸς πάντας εὐάρμοστον, ὥστε κολακείας μὲν πάσης προσηνεστέραν εἶναι τὴν ὁμιλίαν αὐτοῦ, αἰδεσιμώτατον δὲ αὐτοῖς ἐκείνοις παρ’ αὐτὸν ἐκεῖνον τὸν καιρὸν εἶναι· καὶ τὸ καταληπτικῶς καὶ ὁδῷ ἐξευρετικόν τε καὶ τακτικὸν τῶν εἰς βίον ἀναγκαίων δογμάτων·

1.9.3öfkenin ya da başka bir duygunun izini bile göstermemek, hem tutkulardan son derece azade hem de son derece sevgi dolu olmak; gürültüsüz övgü, gösterişsiz bilgi.

1.9.3

καὶ τὸ μηδὲ ἔμφασίν ποτε ὀργῆς ἢ ἄλλου τινὸς πάθους παρασχεῖν, ἀλλὰ ἅμα μὲν ἀπαθέστατον εἶναι, ἅμα δὲ φιλοστοργότατον· καὶ τὸ εὔφημον ἀψοφητὶ καὶ τὸ πολυμαθὲς ἀνεπιφάντως.

1.10.110. Bölüm

Gramerci Aleksandros'tan: azarlamamak; barbarca, yanlış ya da kulak tırmalayan bir şey söyleyenlere kınayarak çıkışmamak; söylenmesi gerekeni ustaca kendisi söylemek: Cevap verir gibi, onaylar gibi, kelimeyi değil konuyu tartışır gibi ya da bu türden zarif bir hatırlatmayla.

1.10.1

Παρὰ Ἀλεξάνδρου τοῦ γραμματικοῦ τὸ ἀνεπίπληκτον καὶ τὸ μὴ ὀνειδιστικῶς ἐπιλαμβάνεσθαι τῶν βάρβαρον ἢ σόλοικόν τι ἢ ἀπηχὲς προενεγκαμένων, ἀλλ’ ἐπιδεξίως αὐτὸ μόνον ἐκεῖνο ὃ ἔδει εἰρῆσθαι προφέρεσθαι ἐν τρόπῳ ἀποκρίσεως ἢ συνεπιμαρτυρήσεως ἢ συνδιαλήψεως περὶ αὐτοῦ τοῦ πράγματος, οὐχὶ περὶ τοῦ ῥήματος, ἢ δι’ ἑτέρας τινὸς τοιαύτης ἐμμελοῦς παρυπομνήσεως.

1.11.111. Bölüm

Fronto'dan: tiranlığın kıskançlığını, kurnazlığını ve ikiyüzlülüğünü görmek; bizde soylu denen kişilerin çoğunlukla sevgiden yoksun olduğunu anlamak.

1.11.1

Παρὰ Φρόντωνος τὸ ἐπιστῆσαι οἵα ἡ τυραννικὴ βασκανία καὶ ποικιλία καὶ ὑπόκρισις, καὶ ὅτι ὡς ἐπίπαν οἱ καλούμενοι οὗτοι παρ’ ἡμῖν εὐπατρίδαι ἀστοργότεροί πως εἰσί.

1.12.112. Bölüm

Platoncu Aleksandros'tan: sık sık ve zorunluluk olmadan birine ya da mektupta "İşim var" dememek; böylece işleri bahane ederek birlikte yaşadıklarına karşı ödevlerden sürekli kaçmamak.

1.12.1

Παρὰ Ἀλεξάνδρου τοῦ Πλατωνικοῦ τὸ μὴ πολλάκις μηδὲ χωρὶς ἀνάγκης λέγειν πρός τινα ἢ ἐν ἐπιστολῇ γράφειν ὅτι ἄσχολός εἰμι, μηδὲ διὰ τούτου τοῦ τρόπου συνεχῶς παραιτεῖσθαι τὰ κατὰ τὰς πρὸς τοὺς συμβιοῦντας σχέσεις καθήκοντα, προβαλλόμενον τὰ περιεστῶτα πράγματα.

1.13.113. Bölüm

Catulus'tan: bir dost yakındığında, haksız yere yakınsa bile, bunu önemsiz görmemek, onu eski hâline döndürmeye çalışmak; öğretmenler için, Domitius ve Athenodotos hakkında anlatıldığı gibi, içtenlikle iyi söz söylemek; çocukları gerçekten sevmek.

1.13.1

Παρὰ Κατούλου τὸ μὴ ὀλιγώρως ἔχειν φίλου αἰτιωμένου τι, κἂν τύχῃ ἀλόγως αἰτιώμενος, ἀλλὰ πειρᾶσθαι [καὶ] ἀποκαθιστάναι ἐπὶ τὸ σύνηθες· καὶ τὸ περὶ τῶν διδασκάλων ἐκθύμως εὔφημον, οἷα τὰ περὶ Δομιτίου καὶ Ἀθηνοδότου ἀπομνημονευόμενα· καὶ τὸ περὶ τὰ τέκνα ἀληθινῶς ἀγαπητικόν.

1.14.114. Bölüm

Kardeşim Severus'tan: yakınlarını, hakikati ve adaleti sevmek; onun sayesinde Thrasea'yı, Helvidius'u, Cato'yu, Dion'u, Brutus'u tanımak; herkesin eşit kanuna tabi olduğu, eşitlik ve eşit söz hakkıyla yönetilen bir devlet ve yönetilenlerin özgürlüğünü her şeyden çok sayan bir krallık tasavvuru edinmek;

1.14.1

Παρὰ τοῦ ἀδελφοῦ μου Σεουήρου τὸ φιλοίκειον καὶ φιλάληθες καὶ φιλοδίκαιον· καὶ τὸ δι’ αὐτοῦ γνῶναι Θρασέαν, Ἑλβίδιον, Κάτωνα, Δίωνα, Βροῦτον, καὶ φαντασίαν λαβεῖν πολιτείας ἰσονόμου, κατ’ ἰσότητα καὶ ἰσηγορίαν διοικουμένης, καὶ βασιλείας τιμώσης πάντων μάλιστα τὴν ἐλευθερίαν τῶν ἀρχομένων·

1.14.2yine ondan: felsefeye saygıda istikrar ve tutarlılık; iyilik etmek, cömertçe paylaşmak; umutlu olmak, dostlarının sevgisine güvenmek; kınadığı kişilere karşı bunu gizlememek; dostlarının neyi isteyip neyi istemediğini tahmin etmesine gerek bırakmamak, açık olmak.

1.14.2

καὶ ἔτι παρὰ τοῦ αὐτοῦ τὸ ὁμαλὲς καὶ ὁμότονον ἐν τῇ τιμῇ τῆς · καὶ τὸ εὐποιητικὸν καὶ τὸ εὐμετάδοτον ἐκτενῶς καὶ τὸ εὔελπι καὶ τὸ πιστευτικὸν περὶ τοῦ ὑπὸ τῶν φίλων φιλεῖσθαι· καὶ τὸ ἀνεπίκρυπτον πρὸς τοὺς καταγνώσεως ὑπ’ αὐτοῦ τυγχάνοντας· καὶ τὸ μὴ δεῖσθαι στοχασμοῦ τοὺς φίλους αὐτοῦ περὶ τοῦ τί θέλει ἢ τί οὐ θέλει, ἀλλὰ δῆλον εἶναι.

1.15.115. Bölüm

Maximus'tan: kendine hâkim olmak, hiçbir konuda savrulmamak; başka güç durumlarda da hastalıklarda da neşeli kalmak; ahlakta tatlılıkla ağırbaşlılığın ölçülü karışımı; önündeki işleri yakınmadan bitirmek;

1.15.1

Παρὰ Μαξίμου τὸ κρατεῖν ἑαυτοῦ καὶ κατὰ μηδὲν περίφορον εἶναι· καὶ τὸ εὔθυμον ἔν τε ταῖς ἄλλαις περιστάσεσι καὶ ἐν ταῖς νόσοις· καὶ τὸ εὔκρατον τοῦ ἤθους καὶ μειλίχιον καὶ γεραρόν· καὶ τὸ οὐ σχετλίως κατεργαστικὸν τῶν προκειμένων·

1.15.2herkesin, onun düşündüğünü söylediğine, yaptığını da kötü niyetle yapmadığına inanması; hiçbir şeye şaşmamak, sarsılmamak; hiçbir yerde acele etmemek, çekinmemek, çaresiz kalmamak, surat asmamak, sahte sahte gülmemek, öte yandan öfkelenmemek, kuşkulanmamak;

1.15.2

καὶ τὸ πάντας αὐτῷ πιστεύειν περὶ ὧν λέγοι ὅτι οὕτως φρονεῖ, καὶ περὶ ὧν πράττοι ὅτι οὐ κακῶς πράττει. καὶ τὸ ἀθαύμαστον καὶ ἀνέκπληκτον καὶ μηδαμοῦ ἐπειγόμενον ἢ ὀκνοῦν ἢ ἀμηχανοῦν ἢ κατηφὲς ἢ προσσεσηρός, ἢ πάλιν θυμούμενον ἢ ὑφορώμενον·

1.15.3iyilik etmek, bağışlamak, yalan söylememek; düzeltilmiş biri değil, hiç yoldan çıkmamış biri izlenimi vermek; kimsenin onun tarafından küçümsendiğini sanmaması, kendisinden üstün olduğunu düşünmeye de cesaret edememesi; hoş sohbet olmak.

1.15.3

καὶ τὸ εὐεργετικὸν καὶ τὸ συγγνωμονικὸν καὶ τὸ ἀψευδές· καὶ τὸ ἀδιαστρόφου μᾶλλον ἢ διορθουμένου φαντασίαν παρέχειν· καὶ ὅτι οὔτε ᾠήθη ἄν ποτέ τις ὑπερορᾶσθαι ὑπ’ αὐτοῦ οὔτε ὑπέμεινεν ἂν κρείττονα αὐτοῦ αὑτὸν ὑπολαβεῖν· καὶ τὸ εὐχαριεντίζεσθαι.

1.16.116. Bölüm

Babamdan: yumuşaklık ve enine boyuna incelenip verilmiş kararlarda sarsılmadan durmak; sözde şereflerde boş gururdan uzak olmak; çalışkanlık ve sebat; ortak yarara katkısı olanları dinlemek; herkese hakkını şaşmadan vermek; nerede sıkılık, nerede gevşeklik gerektiğini deneyimle bilmek;

1.16.1

Παρὰ τοῦ πατρὸς τὸ ἥμερον καὶ μενετικὸν ἀσαλεύτως ἐπὶ τῶν ἐξητασμένως κριθέντων· καὶ τὸ ἀκενόδοξον περὶ τὰς δοκούσας τιμάς· καὶ τὸ φιλόπονον καὶ ἐνδελεχές· καὶ τὸ ἀκουστικὸν τῶν ἐχόντων τι κοινωφελὲς εἰσφέρειν· καὶ τὸ ἀπαρατρέπτως τοῦ κατ’ ἀξίαν ἀπονεμητικὸν ἑκάστῳ· καὶ τὸ ἔμπειρον ποῦ μὲν χρεία ἐντάσεως, ποῦ δὲ ἀνέσεως·

1.16.2delikanlılarla aşk işlerine son vermek; ortak duyarlık; dostlarına onunla yemeğe gelme ya da yolculuğa çıkma zorunluluğu koymamak; bir iş yüzünden geride kalanların onu hep aynı bulması; danışma toplantılarında titizlikle araştırmak ve sebat etmek, ilk gelen tasavvurlarla yetinip araştırmayı erken bırakmamak; dostlarını korumak, onlardan çabuk bıkmamak, onlara aşırı da düşkün olmamak; her şeyde kendi kendine yetmek ve neşeli olmak;

1.16.2

καὶ τὸ παῦσαι τὰ περὶ τοὺς ἔρωτας τῶν· μειρακίων· καὶ ἡ κοινονοημοσύνη καὶ τὸ ἐφεῖσθαι τοῖς φίλοις μήτε συνδειπνεῖν αὐτῷ πάντως μήτε συναποδημεῖν ἐπάναγκες, ἀεὶ δὲ ὅμοιον αὐτὸν καταλαμβάνεσθαι ὑπὸ τῶν διὰ χρείας τινὰς ἀπολειφθέντων· καὶ τὸ ζητητικὸν ἀκριβῶς ἐν τοῖς συμβουλίοις καὶ ἐπίμονον, ἀλλ’ οὐ τὸ προαπέστη τῆς ἐρεύνης, ἀρκεσθεὶς ταῖς προχείροις φαντασίαις· καὶ τὸ διατηρητικὸν τῶν φίλων καὶ μηδαμοῦ ἁψίκορον μηδὲ ἐπιμανές· καὶ τὸ αὔταρκες ἐν παντὶ καὶ τὸ φαιδρόν·

1.16.3uzağı görmek, en küçük işleri önceden, yaygara yapmadan düzenlemek; halkın tezahüratını ve her türlü yaltaklanmayı onun zamanında dizginlemek; devletin zorunlu işlerini hep gözetmek, kaynakları idareli kullanmak, bu konulardaki suçlamalara katlanmak; tanrılara karşı batıl inançtan, insanlara karşı dalkavukluktan, hoşa gitme ve kalabalığın gönlünü etme çabasından uzak olmak; her şeyde ayık ve sağlam olmak, hiçbir yerde görgüsüzlüğe ve yenilik merakına kapılmamak;

1.16.3

καὶ τὸ πόρρωθεν προνοητικὸν καὶ τῶν ἐλαχίστων προδιοικητικὸν ἀτραγῴδως· καὶ τὸ τὰς ἐπιβοήσεις καὶ πᾶσαν κολακείαν ἐπ’ αὐτοῦ συσταλῆναν καὶ τὸ φυλακτικὸν ἀεὶ τῶν ἀναγκαίων τῇ ἀρχῇ καὶ ταμιευτικὸν τῆς χορηγίας καὶ ὑπομενετικὸν τῆς ἐπὶ τῶν τοιούτων τινῶν καταιτιάσεως· καὶ τὸ μήτε περὶ θεοὺς δεισίδαιμον μήτε περὶ ἀνθρώπους δημοκοπικὸν ἢ ἀρεσκευτικὸν ἢ ὀχλοχαρές, ἀλλὰ νῆφον ἐν πᾶσι καὶ βέβαιον καὶ μηδαμοῦ ἀπειρόκαλον μηδὲ καινοτόμον·

1.16.4talihin bol bol sağladığı, hayatı kolaylaştıran şeyleri gösterişsizce ve mazeret aramadan kullanmak: Varken yapmacıksız almak, yokken ihtiyaç duymamak; kimsenin ona sofist, zevzek ya da kürsü adamı dememesi, olgun, kâmil, yaltaklanmaya gelmez, hem kendi işlerini hem başkalarınınkini yönetebilir bir adam demesi.

1.16.4

καὶ τὸ τοῖς εἰς εὐμάρειαν βίου φέρουσί τι, ὧν ἡ τύχη παρεῖχε δαψίλειαν, χρηστικὸν ἀτύφως ἅμα καὶ ἀπροφασίστως, ὥστε παρόντων μὲν ἀνεπιτηδεύτως ἅπτεσθαι, ἀπόντων δὲ μὴ δεῖσθαι· καὶ τὸ μηδὲ ἄν τινα εἰπεῖν μήτε ὅτι σοφιστὴς μήτε ὅτι οὐερνάκλος μήτε ὅτι σχολαστικός, ἀλλ’ ὅτι ἀνὴρ πέπειρος, τέλειος, ἀκολάκευτος, προεστάναι δυνάμενος καὶ τῶν ἑαυτοῦ καὶ ἄλλων.

1.16.5Buna ek olarak gerçek filozoflara saygı göstermek, ötekileri kınamamak, ama onlara kapılmamak da; hoş sohbet ve cana yakın olmak, ama bıktırmamak; kendi bedenine ölçülü özen göstermek: Canına düşkün biri gibi de değil, süslenmek için de değil, ihmal ederek de değil; öyle ki kendi dikkati sayesinde hekimliğe, ilaca, merheme pek az ihtiyaç duyardı.

1.16.5

πρὸς τούτοις δὲ καὶ τὸ τιμητικὸν τῶν ἀληθῶς φιλοσοφούντων, τοῖς δὲ ἄλλοις οὐκ ἐξονειδιστικὸν οὐδὲ μὴν εὐπαράγωγον ὑπ’ αὐτῶν· ἔτι δὲ τὸ εὐόμιλον καὶ εὔχαρι οὐ κατακόρως· καὶ τὸ τοῦ ἰδίου σώματος ἐπιμελητικὸν ἐμμέτρως, οὔτε ὡς ἄν τις φιλόζωος οὔτε πρὸς καλλωπισμὸν οὔτε μὴν ὀλιγώρως, ἀλλ’ ὥστε διὰ τὴν ἰδίαν προσοχὴν εἰς ὀλίγιστα ἰατρικῆς χρῄζειν ἢ φαρμάκων καὶ ἐπιθεμάτων ἐκτός·

1.16.6En çok da, hitabet ya da kanunların, âdetlerin veya başka şeylerin tarihi gibi bir yetisi olanlara kıskanmadan yol vermek, herkes kendi meziyetiyle ün kazansın diye onlarla birlikte gayret etmek; her şeyi atalardan kalma âdete göre yapmak, ama âdetleri koruduğunu göstermeye de çalışmamak.

1.16.6

μάλιστα δὲ τὸ παραχωρητικὸν ἀβασκάνως τοῖς δύναμίν τινα κεκτημένοις, οἷον τὴν φραστικὴν ἢ τὴν ἐξ ἱστορίας νόμων ἢ ἐθῶν ἢ ἄλλων τινῶν πραγμάτων, καὶ συσπουδαστικὸν αὐτοῖς, ἵνα ἕκαστοι κατὰ τὰ ἴδια προτερήματα εὐδοκιμῶσι· πάντα δὲ κατὰ τὰ πάτρια πράσσων, οὐδὲ αὐτὸ τοῦτο ἐπιτηδεύων φαίνεσθαι, τὸ τὰ πάτρια φυλάσσειν.

1.16.7Ayrıca kolayca yer değiştirip savrulmamak, aynı yerlerde ve işlerde kalmak; baş ağrısı nöbetlerinin ardından hemen taze ve dinç olarak olağan işlerine dönmek; sırlarının çok değil, pek az ve nadir olması, onların da yalnız devlet işleriyle ilgili olması; gösteriler düzenlerken, yapılar yaptırırken, bağışlarda bulunurken ve benzeri işlerde aklı başında ve ölçülü olmak; yani yapılan işlerden gelecek ünü değil, yapılması gerekeni gözeten insan olmak.

1.16.7

ἔτι δὲ τὸ μὴ εὐμετακίνητον καὶ ῥιπταστικόν, ἀλλὰ καὶ τόποις καὶ πράγμασι τοῖς αὐτοῖς ἐνδιατριπτικόν· καὶ τὸ μετὰ τοὺς παροξυσμοὺς τῆς κεφαλαλγίας νεαρὸν εὐθὺς καὶ ἀκμαῖον πρὸς τὰ συνήθη ἔργα· καὶ τὸ μὴ εἶναι αὐτῷ πολλὰ τὰ ἀπόρρητα, ἀλλ’ ὀλίγιστα καὶ σπανιώτατα καὶ ταῦτα ὑπὲρ τῶν κοινῶν μόνων· καὶ τὸ ἔμφρον καὶ μεμετρημένον ἔν τε θεωριῶν ἐπιτελέσει καὶ ἔργων κατασκευαῖς καὶ διανομαῖς καὶ τοῖς τοιούτοις, ⟨ὅ ἐστιν⟩ ἀνθρώπου πρὸς αὐτὸ τὸ δέον πραχθῆναι δεδορκότος, οὐ πρὸς τὴν ἐπὶ τοῖς πραχθεῖσιν εὐδοξίαν.

1.16.8Vakitsiz yıkanmazdı, yapı merakı yoktu, yemeklerde, giysilerin dokuma ve renklerinde, kölelerin güzelliğinde yenilik peşinde değildi. Lorium'dan aşağıdaki çiftliğe gelirken giydiği giysi; Lanuvium'da çoğunlukla giydiği tunik; Tusculum'da özür dileyen gümrükçüye davranışı ve bu türden bütün tavırları.

1.16.8

οὐκ ἀωρὶ λούστης, οὐχὶ φιλοικοδόμος, οὐ περὶ τὰς ἐδωδὰς ἐπινοητής, οὐ περὶ ἐσθήτων ὑφὰς καὶ χρόας, οὐ περὶ σωμάτων ὥρας. ἡ ἀπὸ Λωρίου στολὴ ἀνάγουσα ἀπὸ τῆς κάτω ἐπαύλεως· χιτὼν ἐν Λανουβίῳ τὰ πολλά· τῷ φελώνῃ ἐν Τούσκλοις παραιτουμένῳ ὡς ἐχρήσατο καὶ πᾶς ὁ τοιοῦτος τρόπος.

1.16.9Hiçbir zaman katı, acımasız ya da hoyrat değildi; kimsenin "ter dökene kadar" diyeceği bir adam da değildi. Her şeyi ayrı ayrı, boş vakti varmış gibi, sarsılmadan, düzenli, güçlü ve kendisiyle uyum içinde hesaba katardı. Sokrates hakkında anlatılan söz ona da uyar: Çoğu insanın uzak durmakta zayıf, tadına bakmakta düşkün olduğu şeylerden hem uzak durabilir hem de tadını çıkarabilirdi.

1.16.9

οὐδὲν ἀπηνὲς οὐδὲ μὴν ἀδυσώπητον οὐδὲ λάβρον οὐδὲ ὥστ’ ἄν τινα εἰπεῖν ποτε· ἕως ἱδρῶτος· ἀλλὰ πάντα διειλημμένα λελογίσθαι ὡς ἐπὶ σχολῆς, ἀταράχως, τεταγμένως, ἐρρωμένως, συμφώνως ἑαυτοῖς. ἐφαρμόσειε δ’ ἂν αὐτῷ τὸ περὶ τοῦ Σωκράτους μνημονευόμενον, ὅτι καὶ ἀπέχεσθαι καὶ ἀπολαύειν ἐδύνατο τούτων, ὧν ⟨οἱ⟩ πολλοὶ πρός τε τὰς ἀποχὰς ἀσθενῶς καὶ πρὸς τὰς ἀπολαύσεις ἐνδοτικῶς ἔχουσι.

1.16.10Her iki durumda güçlü, dayanıklı ve ayık olmak ise, Maximus'un hastalığında olduğu gibi, kusursuz ve yenilmez bir psykhē'ye sahip adamın işidir.

1.16.10

τὸ δὲ ἰσχύειν καὶ ἐγκαρτερεῖν καὶ ἐννήφειν ἑκατέρῳ ἀνδρός ἐστιν ἄρτιον καὶ ἀήττητον ψυχὴν ἔχοντος, οἷον ἐν τῇ νόσῳ τῇ Μαξίμου.

1.17.117. Bölüm

Tanrılardan: iyi dedelerim, iyi anne babam, iyi kız kardeşim, iyi öğretmenlerim, iyi ev halkım, akrabalarım, neredeyse hepsi iyi dostlarım olması; hiçbirine karşı kusur işlememem, oysa fırsat çıksa böyle bir şey yapabilecek mizaçtaydım; beni sınayacak bir olaylar dizisinin hiç oluşmaması tanrıların iyiliğidir.

1.17.1

Παρὰ τῶν θεῶν τὸ ἀγαθοὺς πάππους, ἀγαθοὺς γονέας, ἀγαθὴν ἀδελφήν, ἀγαθοὺς διδασκάλους, ἀγαθοὺς οἰκείους, συγγενεῖς, φίλους σχεδὸν ἅπαντας ἔχειν· καὶ ὅτι περὶ οὐδένα αὐτῶν προέπεσον πλημμελῆσαί τι, καίτοι διάθεσιν ἔχων τοιαύτην, ἀφ’ ἧς, εἰ ἔτυχε, κἂν ἔπραξά τι τοιοῦτο· τῶν θεῶν δὲ εὐποιία τὸ μηδεμίαν συνδρομὴν πραγμάτων γενέσθαι, ἥτις ἔμελλέ με ἐλέγξειν.

1.17.2Dedemin metresinin yanında daha uzun süre yetişmemem, gençliğimin tazeliğini korumam, vaktinden önce erkekliğe adım atmamam, hatta biraz da geciktirmem.

1.17.2

καὶ τὸ μὴ ἐπὶ πλέον τραφῆναι παρὰ τῇ παλλακῇ τοῦ πάππου καὶ τὸ τὴν ὥραν διασῶσαι καὶ τὸ μὴ πρὸ ὥρας ἀνδρωθῆναι, ἀλλ’ ἔτι καὶ ἐπιλαβεῖν τοῦ χρόνου.

1.17.3Bir yöneticiye ve babaya tabi olmam; o bütün kibrimi benden alacak, sarayda yaşarken de muhafızlara, gösterişli giysilere, meşalelere, heykellere ve benzeri debdebeye ihtiyaç duymamanın mümkün olduğunu; insanın kendini sıradan bir vatandaşa en yakın ölçüde kısabileceğini, bunun da devlet işlerinde yönetici olarak yapılması gerekenlerde onu daha aşağı ya da daha gevşek kılmayacağını bana gösterecekti.

1.17.3

τὸ ἄρχοντι καὶ πατρὶ ὑποταχθῆναι, ὃς ἔμελλε πάντα τὸν τῦφον ἀφαιρήσειν μου καὶ εἰς ἔννοιαν ἄξειν τοῦ ὅτι δυνατόν ἐστιν ἐν αὐλῇ βιοῦντα μήτε δορυφορήσεων χρῄζειν μήτε ἐσθήτων σημειωδῶν μήτε λαμπάδων καὶ ἀνδριάντων τοιῶνδέ τινων καὶ τοῦ ὁμοίου κόμπου, ἀλλʼ ἔξεστιν ἐγγυτάτω ἰδιώτου συστέλλειν ἑαυτὸν καὶ μὴ διὰ τοῦτο ταπεινότερον ἢ ῥᾳθυμότερον ἔχειν πρὸς τὰ ὑπὲρ τῶν κοινῶν ἡγεμονικῶς πραχθῆναι δέοντα.

1.17.4Karakteriyle beni kendime özen göstermeye uyaran, saygısı ve sevgisiyle de sevindiren böyle bir kardeşim olması; çocuklarımın yeteneksiz, bedence de sakat olmaması; hitabette, şiirde ve öbür uğraşlarda fazla ilerlememem; iyi ilerlediğimi görseydim belki onlara takılıp kalırdım.

1.17.4

τὸ ἀδελφοῦ τοιούτου τυχεῖν, δυναμένου μὲν διὰ ἤθους ἐπεγεῖραί με πρὸς ἐπιμέλειαν ἐμαυτοῦ, ἅμα δὲ καὶ τιμῇ καὶ στοργῇ εὐφραίνοντός με· τὸ παιδία μοι ἀφυῆ μὴ γενέσθαι μηδὲ κατὰ τὸ σωμάτιον διάστροφα. τὸ μὴ ἐπὶ πλέον με προκόψαι ἐν ῥητορικῇ καὶ ποιητικῇ καὶ τοῖς ἄλλοις ἐπιτηδεύμασιν, ἐν οἷς ἴσως ἂν κατεσχέθην, εἰ ᾐσθόμην ἐμαυτὸν εὐόδως προιόντα.

1.17.5Beni yetiştirenleri, arzu ettiklerini sandığım mevkilere erkenden getirmem, henüz gençler diye sonra yaparım umuduyla ertelememem. Apollonios'u, Rusticus'u, Maximus'u tanımam.

1.17.5

τὸ φθάσαι τοὺς τροφέας ἐν ἀξιώματι καταστῆσαι, οὗ δὴ ἐδόκουν μοι ἐπιθυμεῖν, καὶ μὴ ἀναβαλέσθαι ἐλπίδι τοῦ με, ἐπεὶ νέοι ἔτι ἦσαν, ὕστερον αὐτὸ πράξειν. τὸ γνῶναι Ἀπολλώνιον, Ῥούστικον, Μάξιμον.

1.17.6Tabiata uygun hayatın nasıl bir şey olduğunu açıkça ve sık sık tasavvur etmem; öyle ki tanrılara, oradan gelen armağanlara, yardımlara ve ilhamlara bağlı olduğu kadarıyla artık tabiata uygun yaşamamı hiçbir şey engellemiyor; hâlâ bundan geri kalıyorsam, bu benim kabahatimdir, tanrıların uyarılarını, neredeyse derslerini tutmamamdandır.

1.17.6

τὸ φαντασθῆναι περὶ τοῦ κατὰ φύσιν βίου ἐναργῶς καὶ πολλάκις οἷός τίς ἐστιν, ὥστε, ὅσον ἐπὶ τοῖς θεοῖς καὶ ταῖς ἐκεῖθεν διαδόσεσι καὶ συλλήψεσι καὶ ἐπιπνοίαις, μηδὲν κωλύειν ἤδη κατὰ φύσιν ζῆν με, ἀπολείπεσθαι δὲ ἔτι τούτου παρὰ τὴν ἐμὴν αἰτίαν καὶ παρὰ τὸ μὴ διατηρεῖν τὰς ἐκ τῶν θεῶν ὑπομνήσεις καὶ μονονουχὶ διδασκαλίας·

1.17.7Böyle bir hayatta bedenimin bunca zaman dayanması; ne Benedikta'ya ne Theodotos'a dokunmam, sonra aşk tutkusuna düştüğümde de iyileşmem; Rusticus'a sık sık kızdığım hâlde pişman olacağım bir şey yapmamış olmam; genç yaşta ölecek olan annemin yine de son yıllarını yanımda geçirmesi.

1.17.7

τὸ ἀντισχεῖν μοι τὸ σῶμα ἐπὶ τοσοῦτον ἐν τοιούτῳ βίῳ· τὸ μήτε Βενεδίκτης ἅψασθαι μήτε Θεοδότου, ἀλλὰ καὶ ὕστερον ἐν ἐρωτικοῖς πάθεσι γενόμενον ὑγιᾶναι· τὸ χαλεπήναντα πολλάκις Ῥουστίκῳ μηδὲν πλέον πρᾶξαι, ἐφ’ ᾧ ἂν μετέγνων· τὸ μέλλουσαν νέαν τελευτᾶν τὴν τεκοῦσαν ὅμως οἰκῆσαι μετ’ ἐμοῦ τὰ τελευταῖα ἔτη.

1.17.8Yoksul ya da başka bir ihtiyacı olan birine yardım etmek istediğimde "Bunun için paran yok" sözünü hiç duymamam, benim de başkasından alacak kadar ihtiyaca düşmemem; karımın böyle olması, bu kadar sözünü dinleyen, bu kadar sevgi dolu, bu kadar sade; çocuklarım için uygun terbiyeciler bulabilmem.

1.17.8

τὸ ὁσάκις ἐβουλήθην ἐπικουρῆσαί τινι πενομένῳ ἢ εἰς ἄλλο τι χρῄζοντι, μηδέποτε ἀκοῦσαί με, ὅτι οὐκ ἔστι μοι χρήματα, ὅθεν γένηται, καὶ τὸ αὐτῷ ἐμοὶ χρείαν ὁμοίαν, ὡς παρ’ ἑτέρου μεταλαβεῖν, μὴ συμπεσεῖν· τὸ τὴν γυναῖκα τοιαύτην εἶναι, οὑτωσὶ μὲν πειθήνιον, οὕτω δὲ φιλόστοργον, οὕτω δὲ ἀφελῆ· τὸ ἐπιτηδείων τροφέων εἰς τὰ παιδία εὐπορῆσαι.

1.17.9Rüyalarda bana başka çarelerin yanı sıra kan tükürmemek ve baş dönmesi için yardımlar verilmesi, Caieta'daki kehanet gibi; felsefeye heves ettiğimde bir sofiste düşmemem, masaya oturup yazmaya, kıyas çözmeye, gök olaylarıyla uğraşmaya dalmamam. Çünkü bütün bunlar "tanrıların yardımına ve talihe muhtaçtır."

*Quadi ülkesinde, Granua kıyısında yazıldı.*

1.17.9

τὸ δι’ ὀνειράτων βοηθήματα δοθῆναι ἄλλα τε καὶ ὡς μὴ πτύειν αἷμα καὶ μὴ ἰλιγγιᾶν, καὶ τούτου ἐν Καιήτῃ ὥσπερ χρήσῃ· τὸ ὅπως ἐπεθύμησα φιλοσοφίας, μὴ ἐμπεσεῖν εἴς τινα σοφιστὴν μηδὲ ἀποκαθίσαι ἐπὶ τὸ συγγράφειν ἢ συλλογισμοὺς ἀναλύειν ἢ περὶ τὰ μετεωρολογικὰ καταγίνεσθαι. πάντα γὰρ ταῦτα ʽθεῶν βοηθῶν καὶ τύχης δεῖται.ʼ Τὰ ἐν Κουάδοις πρὸς τῷ Γρανούᾳ.

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…