Kavram
Morale par provision
- Almanca
- provisorische Moral
- Fransızca
- morale par provision
- İngilizce
- provisional morality
- Türkçe
- geçici ahlâk
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Gündelikte "geçici" bir süre için olanı anlatır. Descartes'ta, yöntemli şüphe sürerken eylemin kararsızlıktan kurtulması için edinilen üç dört düsturdur: ülkenin kanun ve âdetlerine uymak, bir kez karar verilen yolda kararlı olmak, talihten çok kendini yenmek ve en iyi uğraşı seçmek.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| 1637 | Descartes | Şüphe süresince eylemi düzenleyen düsturlar | Yöntem Üzerine Konuşma III |
| 1645 | Descartes | Prenses Elisabeth'e mektuplarda ahlâkın yeniden ele alınışı | Mektuplar |
Dönüşüm: Stoacı düsturlardan (talihe değil kendine hükmetmek), Descartes'ın ahlâkı bilgi ağacının son meyvesi sayan görüşüne.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | — | — |
| Latince | — | Terim Fransızca metinde doğar; yerleşik bir Latince karşılığı yoktur. |
| Almanca / Fransızca | provisorische Moral / morale par provision | Yöntem Üzerine Konuşma, Üçüncü Bölüm, birim 11. |
| İngilizce | provisional morality |
Türkçe karşılığı
geçici ahlâk. Par provision "şimdilik, önlem olarak" demektir (yeni ev yapılana kadar oturulacak ev benzetmesi). "Muvakkat ahlâk" eski kalır; "ihtiyati ahlâk" hukukî çağrışım taşır.
"Geçici" sözü bu ahlâkın sonradan atılacağını ima edebilir; Descartes'ta ise kesin bir ahlâk kurulana dek eylemde kararsız kalmamak için edinilmiş, ama içeriği (özellikle kendini yenme düsturu) sonraki ahlâk düşüncesinde de süren kurallardır.
İlgili kavramlar
Çevirilerde şu karşılıklarla geçiyor: geçici bir ahlâk
Metinlerde işaretlendiği yerler
1 yer · 1 eser
Çeviride kavramın özellikle işaretlendiği yerler. Geçtiği bütün yerler için aramayı kullanın.