İçeriğe geç
Ruhun Büyüklüğü Üzerine

Augustinus · Ruhun Büyüklüğü Üzerine

28. Bölüm

28Evodius: Ya hayvanlara ilmi tanımamaya ya da onların bana haklı olarak üstün tutulmasına hiç itiraz etmemeye kesinlikle mecburum. Ama rica ederim, Odysseus'un köpeği hakkında andığım şeyin ne olduğunu açıkla; çünkü ona hayranlığımdan coşup böyle boş yere havladım.

Augustinus: Bunun, bilme değil de bir hissetme gücü olmasından başka ne olduğunu sanıyorsun? Birçok hayvan his bakımından bizi geçer; bunun sebebini aramanın yeri burası değil. Ama Tanrı bizi zihin, akıl ve ilim bakımından onlardan üstün kıldı. Ne var ki o his, gücü büyük olan alışkanlığın da yardımıyla, böyle ruhların hoşlandığı şeyleri ayırt edebilir; hayvanların ruhu bedene daha sıkı bağlı olduğu için daha da kolay. Kullandığı hisler o bedenindir; bu hislerle hem geçimini sağlar hem de yine o bedenden aldığı hazzı. İnsan ruhu ise, ele aldığımız akıl ve ilim hislerden çok daha üstün olduğu için, bunlar sayesinde kendini elinden geldiğince bedenden uzaklaştırır ve içteki hazdan daha seve seve faydalanır; hislere ne kadar meylederse insanı hayvana o kadar çok benzetir. Bu yüzden ağlayan bebekler de akıldan ne kadar uzaksalar, sütannelerinin dokunuşunu ve kucaklayışını hisle o kadar kolay ayırt eder; alışık olmadıkları başka kadınların kokusuna dayanamazlar.

Bu yüzden, bir konu öbüründen çıkmış olsa da, bu konuşmada seve seve oyalanıyorum; çünkü o, ruhu zorunluluğun gerektirdiğinden fazla hislere dökülmemeye, daha çok hislerden kendine toplanmaya ve Tanrı'nın karşısında yeniden çocuk olmaya çağırır. Bu, eskisini soyunup yeni insan olmaktır. Tanrı'nın kanununu ihmal ettiğimiz için buna başlamak en büyük zorunluluktur; Kutsal Yazılar'da bundan daha doğru ve daha derin bir sır taşıyan bir şey yoktur. Bu konuda daha fazlasını söylemek ve sana öğretir gibi yaparken yalnız kendimi, en çok borçlu olduğum kendime geri vermek üzere kendimi sıkıştırmak isterdim. Böylece Horatius'un dediği gibi Tanrı'nın "efendisine dost bir kölesi" olurdum. Bu ise, bize çok değerli ve çok sevgili bir şey olarak korumamız için verdiği surete göre yeniden biçimlenmedikçe hiçbir şekilde olamaz; çünkü bizi kendimize, kendisinden başka hiçbir şeyi önümüze koyamayacağımız varlıklar olarak verdi. Bana öyle geliyor ki bu işten daha zahmetli bir şey yoktur; ama dinlenmeye bundan daha çok benzeyen bir şey de yoktur. Yine de ruh bu işe, kendisine geri verildiği Tanrı'nın yardımı olmadan ne girişebilir ne de onu tamamlayabilir. Bu yüzden insan, iyiliği ve gücüyle biçimlendirildiği Tanrı'nın merhametiyle yeniden biçimlendirilir.

Ama konumuza dönmek zorundayız. Bu yüzden bak: Vahşi hayvanların ilme sahip olmadığı ve hayran olduğumuz o ilim görüntüsünün bütünüyle bir hissetme gücü olduğu artık sana kanıtlandı mı?

Evodius: Elbette kanıtlandı. Bu konuda daha dikkatle araştırılması gereken bir şey varsa başka bir vakit kollarım; şimdi buradan ne sonuç çıkardığını bilmek istiyorum.

28
  1. E. Cogor omnino, aut scientiam bestiis non concedere, aut nihil recusare, quia mihi merito anteponantur. Sed, quæso, explica illud, quod de cane Ulyssis commemoravi, qualenam sit: nam ejus admiratione commotus tam inaniter latravi. A. Quid autem hoc putas esse, nisi vim quamdam sentiendi, non sciendi? Sensu enim nos bestiæ multae superant, cujus rei causam non hic locus est ut quæramus. Mente autem, ratione, scientia, nos illis Deus præposuit. Sed ille sensus ea quibus tales animae delectantur, accedente consuetudine cujus magna vis est, potest discernere; atque eo facilius, quod anima belluarum magis corpori affixa est; cujus illi sunt sensus quibus utitur ad victum voluptatemque, quam ex eodem illo corpore capit. Humana vero anima per rationem atque scientiam, de quibus agimus, quod sunt ista longe praestantiora sensibus, suspendit se a corpore quantum potest, et ea quae intus est, libentius fruitur voluptate; quantoque in sensus declinat, tanto magis similiorem hominem pecori facit. Inde est quod etiam pueri vagientes, quanto alieniores a ratione sunt, tanto facilius discernant sensu etiam contactum conjunctionemque nutricum, nec odorem aliarum possunt sustinere, cum quibus consuetudo non fuit. 55. Quamobrem, quamvis aliud ex alio inciderit, libenter tamen in eo sermone demoror, quo admonetur anima, ne se ultra quam necessitas cogit, refundat in sensus; sed ab his potius ad seipsam colligat, et repuerascat Deo: quod est novum hominem fieri, vetere exuto; a quo incipere propter neglectam Dei legem ⟦summa⟧ est necessitas, quo neque verius neque secretius quidquam Scripturis divinis continetur. Vellem hinc plura dicere, ac meipsum constringere, dum quasi tibi præcipio, nihil aliud agerem quam redderer mihi, cui me maxime debeo: atque ita Deo fieri, quod ait Horatius, Amicum mancipium domino. Quod omnino fieri non potest, nisi ad ejus reformemur imaginem, quam nobis ut pretiosissimum quiddam et charissimum custodiendam dedit, dum nos ipsos nobis tales dedit, qualibus nihil possit praeter ipsum anteponi. Hac autem actione nihil mihi videtur operosius, et nihil est cessationi similius: neque tamen eam suscipere aut implere animus potest, nisi eo ipso adjuvante cui redditur. Unde fit ut homo ejus clementia reformandus sit, cujus bonitate ac potestate formatus est. 56. Sed ad propositum redire cogimur. Quare vide utrum tibi jam probatum sit, feras non habere scientiam, totamque illam velut imaginem scientiæ, quam miramur, vim esse sentiendi. E. Probatum sane; et si quid de hoc diligentius quaerendum est, aliud tempus aucupabor: nunc nosse cupio quid hinc conficias.

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…