İçeriğe geç
Plutarkhos

Plutarkhos

Paralel Hayatlar: Theseus ile Romulus'un Karşılaştırması

Θησέως καὶ Ῥωμύλου σύγκρισις

1.11. Bölüm

Romulus ile Theseus hakkında öğrenebildiğimiz, anılmaya değer şeyler bunlardır. Görünüşe göre birincisi, Theseus, hiçbir zorunluluk olmadan, kendi prohairesisiyle hareket etmiştir: Troizen'de korkusuzca kral olabilir, azımsanmayacak bir egemenliği devralabilirdi, ama kendiliğinden büyük işlere yöneldi. Romulus ise başındaki kölelikten ve üzerine gelen cezadan kaçmak için, Platon'un deyişiyle, tam anlamıyla korkudan cesur olmuş, en kötüsüne uğrama korkusuyla büyük işler yapmak zorunda kalmıştır.

1.1

ἃ μὲν οὖν ἄξια μνήμης πυθέσθαι περὶ Ῥωμύλου καὶ Θησέως συμβέβηκεν ἡμῖν, ταῦτʼ ἐστί. φαίνεται δὲ πρῶτον ὁ μὲν ἐκ προαιρέσεως, οὐδενὸς ἀναγκάζοντος, ἀλλʼ ἐξὸν ἀδεῶς ἐν Τροιζῆνι βασιλεύειν διαδεξάμενον ἀρχὴν οὐκ ἄδοξον, αὐτὸς ἀφʼ ἑαυτοῦ μεγάλων ὀρεχθείς· ὁ δὲ δουλείας φυγῇ παρούσης καὶ τιμωρίας ἐπιφερομένης, ἐκεῖνο τὸ τοῦ Πλάτωνος, ἀτεχνῶς ὑπὸ δέους ἀνδρεῖος γενόμενος, καὶ φόβῳ τοῦ τὰ ἔσχατα παθεῖν ἐπὶ τὸ δρᾶν μεγάλα διʼ ἀνάγκην παραγενόμενος.

1.2Sonra Romulus'un en büyük işi, Alba'nın tek bir zorbasını öldürmektir. Theseus için ise Skiron, Sinis, Prokroustes, Korynetes birer yan iş, asıl mücadeleye hazırlıktı. Bunları öldürüp cezalandırarak, kurtardığı insanlar daha onun kim olduğunu bilmeden Yunanistan'ı korkunç zorbalardan arındırdı. Üstelik haydutlardan hiçbir kötülük görmeden deniz yoluyla rahatça gidebilirdi; Romulus ise Amulius yaşadıkça başı dertten kurtulamazdı.

1.2

ἔπειτα τούτου μὲν ἔργον ἐστὶ τὸ μέγιστον ἀνελεῖν ἕνα τὸν Ἄλβης τύραννον, ἐκείνου δὲ πάρεργα καὶ προάγωνες ἦσαν ὁ Σκείρων, ὁ Σίνις, ὁ Προκρούστης, ὁ Κορυνήτης, οὓς ἀναιρῶν καὶ κολάζων ἀπήλαττε τὴν Ἑλλάδα δεινῶν τυράννων πρὶν ὅστις ἐστὶ γινώσκειν τοὺς ὑπʼ αὐτοῦ σῳζομένους, καὶ τῷ μὲν παρῆν ἀπραγμόνως κομίζεσθαι διὰ θαλάττης ἀδικουμένῳ μηδὲν ὑπὸ τῶν λῃστῶν, Ῥωμύλῳ δʼ οὐ παρῆν μὴ πράγματα ἔχειν Ἀμουλίου ζῶντος.

1.3Bunun büyük bir kanıtı da şudur: Theseus kendisi hiçbir kötülük görmemişken başkaları için kötülere karşı yola çıktı; Romulus ve Remus ise zorbadan kendileri zarar görmedikçe onun herkese kötülük etmesine göz yumdular. Sabinlerle savaşırken yaralanmak, Akron'u öldürmek ve pek çok düşmanı savaşta yenmek büyük bir şeyse, Theseus'un Kentaurlarla savaşını ve Amazonlara karşı yaptıklarını bunların karşısına koyabiliriz.

1.3

μέγα δὲ τούτου τεκμήριον ὁ μὲν γὰρ οὐδὲν αὐτὸς ἀδικούμενος ὥρμησεν ὑπὲρ ἄλλων ἐπὶ τοὺς πονηρούς, οἱ δʼ ὅσον αὐτοὶ κακῶς οὐκ ἔπασχον ὑπὸ τοῦ τυράννου, περιεώρων ἀδικοῦντα πάντας. καὶ μὴν εἰ μέγα τὸ τρωθῆναι μαχόμενον Σαβίνοις καὶ ἀνελεῖν Ἄκρωνα καὶ πολλῶν μάχῃ κρατῆσαι πολεμίων, τούτοις μὲν ἔστι τοῖς ἔργοις κενταυρομαχίαν καὶ τὰ πρὸς Ἀμαζόνας παραβαλεῖν·

1.4Theseus'un Girit haracı konusunda göze aldığı şeye gelince: Bir canavara yem olmak için, Androgeos'un mezarına kurban olmak için ya da, söylenenlerin en hafifi olarak, küstah ve düşman adamların yanında şerefsiz ve aşağılık bir kölelik yapmak için, kendini feda edip bakirelerle ve delikanlılarla isteyerek denize açtı. Bunun ne kadar büyük bir cesaret, gönül büyüklüğü, kamu için adalet, şan ve aretē arzusu olduğunu anlatmak mümkün değildir.

1.4

ὃ δʼ ἐτόλμησε Θησεὺς περὶ τὸν Κρητικὸν δασμόν, εἴτε τινὶ θηρίῳ βοράν, εἴτε πρόσφαγμα τοῖς Ἀνδρόγεω τάφοις, εἴθʼ, ὃ κουφότατόν ἐστὶ τῶν λεγομένων, λατρεύειν παρʼ ἀνδράσιν ὑβρισταῖς καὶ δυσμενέσιν ἀκλεῆ λατρείαν καὶ ἄτιμον ἐπιδοὺς ἑαυτόν, ἑκουσίως μετὰ παρθένων πλεύσας καὶ παίδων νέων, οὐκ ἂν εἴποι τις ἡλίκης ἐστὶ τόλμης ἢ μεγαλοφροσύνης ἢ δικαιοσύνης περὶ τὸ κοινὸν ἢ πόθου δόξης καὶ ἀρετῆς.

1.5Öyle ki bana kalırsa filozoflar, erosu gençlerin bakımı ve kurtuluşu için tanrıların bir hizmeti diye tarif etmekle yanılmamışlardır. Çünkü Ariadne'nin erosu her şeyden çok, bu adamın kurtuluşu için bir tanrının işi ve düzeni gibi görünür. Âşık olan kızı suçlamaya gerek yoktur; asıl şaşılacak olan, bütün erkeklerin ve kadınların ona böyle âşık olmamasıdır. Yalnız o kız böyle hissetmişse, derim ki güzelliği, iyiliği seven, en iyilere âşık olan bu kız, bir tanrının âşık olmaya layık görmesini hak etmiştir.

1.5

ὥστʼ ἔμοιγε φαίνεται μὴ κακῶς ὁρίζεσθαι τοὺς φιλοσόφους τὸν ἔρωτα θεῶν ὑπηρεσίαν πρὸς ἐπιμέλειαν καὶ σωτηρίαν νέων. ὁ γὰρ Ἀριάδνης ἔρως παντὸς μᾶλλον ἔοικεν ἔργον θεοῦ καὶ μηχανὴ γενέσθαι σωτηρίας ἕνεκα τοῦ ἀνδρός, καὶ οὐκ ἄξιον αἰτιᾶσθαι τὴν ἐρασθεῖσαν, ἀλλὰ θαυμάζειν εἰ μὴ πάντες οὕτω καὶ πᾶσαι διετέθησαν· εἰ δʼ ἐκείνη μόνη τοῦτʼ ἔπαθεν, εἰκότως ἔγωγε φαίην ἂν αὐτὴν ἀξιέραστον θεῷ γεγονέναι, φιλόκαλον καὶ φιλάγαθον καὶ τῶν ἀρίστων ἐρωτικὴν οὖσαν. # Bölüm 2

2.12. Bölüm

İkisi de tabiatça devlet adamı olarak doğmuştu, ama hiçbiri krala yaraşan yolu sürdürmedi; ikisi de sapıp değişti: Biri halkçı, öbürü zorba tarafa gitti. Zıt hâllerden kaynaklanan aynı hatayı yaptılar. Yöneticinin önce yönetimin kendisini koruması gerekir. Yönetim ise kendine ait olmayandan uzak durmakla, kendine ait olana sımsıkı sarılmaktan daha az korunmaz.

2.1

ἀμφοτέρων τοίνυν τῇ φύσει πολιτικῶν γεγονότων, οὐδέτερος διεφύλαξε τὸν βασιλικὸν τρόπον ἐξέστη δὲ καὶ μετέβαλε μεταβολὴν ὁ μὲν δημοτικήν, ὁ δὲ τυραννικήν, ταὐτὸν ἀπʼ ἐναντίων παθῶν ἁμαρτόντες. δεῖ γὰρ τὸν ἄρχοντα σῴζειν πρῶτον αὐτὴν τὴν ἀρχήν σῴζεται δʼ οὐχ ἧττον ἀπεχομένη τοῦ μὴ προσήκοντος ἢ περιεχομένη τοῦ προσήκοντος.

2.2Gevşeyen ya da aşırı sertleşen kişi kral ya da yönetici olarak kalmaz, ya demagog ya despot olup yönettiklerinde nefret ya da küçümseme uyandırır. Yine de birincisi hoşgörüden ve insan sevgisinden, ikincisi bencillikten ve sertlikten kaynaklanan bir hata gibi görünür.

2.2

ὁ δʼ ἐνδιδοὺς ἢ ἐπιτείνων οὐ μένει βασιλεὺς οὐδὲ ἄρχων, ἀλλʼ ἢ δημαγωγὸς ἢ δεσπότης γιγνόμενος, ἐμποιεῖ τὸ μισεῖν ἢ καταφρονεῖν τοῖς ἀρχομένοις. οὐ μὴν ἀλλʼ ἐκεῖνο μὲν ἐπιεικείας δοκεῖ καὶ φιλανθρωπίας εἶναι, τοῦτο δὲ φιλαυτίας ἁμάρτημα καὶ χαλεπότητος. # Bölüm 3

3.13. Bölüm

Başlarına gelen felaketleri de büsbütün bir daimōna yüklememek, onlarda karakter ve duygu farklarını aramak gerekiyorsa, akılsız bir thymostan ve düşüncesiz bir öfke hızından ne Romulus'u kardeşi karşısında aklayalım ne de Theseus'u oğlu karşısında. Ama thymosu harekete geçiren ilk sebep, daha ağır bir darbe gibi, daha büyük bir sebeple yerinden oynayan kişiyi daha bağışlanabilir kılar.

3.1

εἰ δὲ δεῖ καὶ τὰ δυστυχηθέντα μὴ παντάπασι ποιεῖσθαι δαίμονος, ἀλλʼ ἠθικὰς καὶ παθητικὰς ζητεῖν ἐν αὐτοῖς διαφοράς, θυμοῦ μὲν ἀλογίστου καὶ τάχος ἐχούσης ἄβουλον ὀργῆς μήτε τις ἐκεῖνον ἐν τοῖς πρὸς τὸν ἀδελφὸν ἀπολυέτω μήτε τοῦτον ἐν τοῖς πρὸς τὸν υἱόν ἡ δὲ κινήσασα τὸν θυμὸν ἀρχὴ μᾶλλον παραιτεῖται τὸν ὑπὸ μείζονος αἰτίας ὥσπερ ὑπὸ πληγῆς χαλεπωτέρας ἀνατραπέντα.

3.2Romulus'un anlaşmazlığı, ortak çıkarlar üzerine düşünüp tartışma sırasında doğmuştu; böyle bir durumda kimse aklının birdenbire bu kadar büyük bir hâle kapılmasını beklemezdi. Theseus'u ise oğlu konusunda, insanların pek azının kurtulduğu şeyler, eros, kıskançlık ve bir kadının iftiraları yanılttı. Daha da önemlisi, Romulus'un thymosu eyleme, kötü sonuçlanan bir işe dönüştü; Theseus'un öfkesi ise söze, küfre ve yaşlı bir adamın lanetine kadar gitti; gerisinde delikanlının talihi rol oynamış görünüyor. Bu yüzden bu oylar Theseus'a verilebilir.

3.2

Ῥωμύλῳ μὲν γὰρ ἐκ βουλῆς καὶ σκέψεως περὶ κοινῶν συμφερόντων διαφορᾶς γενομένης οὐκ ἄν ἠξίωσέ τις ἄφνω τὴν διάνοιαν ἐν τηλικούτῳ πάθει γενέσθαι· Θησέα δὲ πρὸς τὸν υἱόν, ἃ πάμπαν ὀλίγοι τῶν ὄντων διαπεφεύγασιν, ἔρως καὶ ζηλοτυπία καὶ διαβολαὶ γυναικὸς ἔσφηλαν. ὃ δὲ μεῖζόν ἐστιν, ὁ μὲν Ῥωμύλου θυμὸς εἰς ἔργον ἐξέπεσε καὶ πρᾶξιν οὐκ εὐτυχὲς ἔχουσαν τέλος, ἡ δὲ Θησέως ὀργὴ μέχρι λόγου καὶ βλασφημίας καὶ κατάρας πρεσβυτικῆς προῆλθε, τὰ δʼ ἄλλα φαίνεται τῇ τύχῃ χρήσασθαι τὸ μειράκιον. ὥστε ταύτας μὲν ἄν τις ἀποδοίη τῷ Θησεῖ τὰς ψήφους· # Bölüm 4

4.14. Bölüm

Romulus'un ise birinci büyük üstünlüğü, işe çok küçük başlangıçlarla girişmiş olmasıdır. Köle ve domuz çobanlarının çocukları olarak anılan ikizler, kendileri hür olmadan önce neredeyse bütün Latinleri hürriyete kavuşturdular. Bir anda en güzel adları kazandılar: düşmanların katilleri, yakınlarının kurtarıcıları, halkların kralları, şehirlerin kurucuları. Theseus gibi yerleştirici değildiler; o, birçok yerleşimi birleştirip tek bir yurt kurarken eski kralların ve kahramanların adını taşıyan pek çok şehri ortadan kaldırmıştı.

4.1

ἐκείνῳ δὲ πρῶτον μὲν ὑπάρχει μέγα τὸ μικροτάτας λαβεῖν ἀρχὰς ἐπὶ τὰ πράγματα. δοῦλοι γὰρ δὴ καὶ συφορβῶν παῖδες ὀνομαζόμενοι, πρὶν ἐλεύθεροι γενέσθαι, πάντας ὀλίγου δεῖν ἠλευθέρωσαν Λατίνους, ἑνὶ χρόνῳ τῶν καλλίστων ὀνομάτων ἅμα τυχόντες, φονεῖς ἐχθρῶν καὶ σωτῆρες οἰκείων καὶ βασιλεῖς ἐθνῶν καὶ οἰκισταὶ πόλεων, οὐ μετοικισταὶ, καθάπερ ἦν ὁ Θησεύς, ἐκ πολλῶν συντιθεὶς καὶ συνοικοδομῶν ἓν οἰκητήριον, ἀναιρῶν δὲ πολλὰς πόλεις ἐπωνύμους βασιλέων καὶ ἡρώων παλαιῶν.

4.2Romulus bunu sonradan yaptı; düşmanları yurtlarını yıkıp ortadan kaldırarak galiplere katılmaya zorladı. Ama başlangıçta var olan bir şehri taşımadı, büyütmedi; olmayandan yarattı, kendine toprağı, vatanı, krallığı, soyları, evlilikleri, akrabalıkları birlikte kazandı. Kimseyi öldürmedi, yok etmedi; evsiz, yurtsuz insanlardan bir halk ve vatandaş olmak isteyenlere iyilik etti. Haydutları ve kötüleri öldürmedi, ama halkları savaşla kendine kattı, şehirleri ele geçirdi, kralları ve komutanları zafer alayında yürüttü.

4.2

Ῥωμύλος δὲ ταῦτα μὲν ὕστερον ἔδρα, τοὺς πολεμίους ἀναγκάζων τὰ οἰκεῖα καταβάλλοντας καὶ ἀφανίζοντας τοῖς νενικηκόσι προσνέμεσθαι· τὸ δὲ πρῶτον οὐ μετατιθεὶς οὐδʼ αὔξων τὴν ὑπάρχουσαν, ἀλλὰ ποιῶν ἐξ οὐχ ὑπαρχόντων καὶ κτώμενος ἑαυτῷ χώραν ὁμοῦ, πατρίδα, βασιλείαν, γένη, γάμους, οἰκειότητας, ἀνῄρει μὲν οὐδένα οὐδὲ ἀπώλλυεν, εὐεργέτει δὲ τοὺς ἐξ ἀοίκων καὶ ἀνεστίων δῆμον ἐθέλοντας εἶναι καὶ πολίτας, λῃστὰς δὲ καὶ κακούργους οὐκ ἀπέκτεινεν, ἀλλʼ ἔθνη προσηγάγετο πολέμῳ καὶ πόλεις κατεστρέψατο καὶ βασιλεῖς ἐθριάμβευσε καὶ ἡγεμόνας. # Bölüm 5

5.15. Bölüm

Remus'un başına gelenin faili tartışmalıdır, suçun çoğu başkalarına yüklenir. Romulus ise ölmek üzere olan annesini açıkça kurtardı, şerefsizce köle gibi yaşayan dedesini Aineias'ın tahtına oturttu, ona isteyerek pek çok iyilik etti, istemeyerek bile zarar vermedi.

5.1

καὶ τὸ μὲν Ῥώμου πάθος ἀμφισβητούμενον ἔχει τὸν αὐτόχειρα, καὶ τὸ πλεῖστον εἰς ἑτέρους τῆς αἰτίας τρέπουσι· τὴν δὲ μητέρα διολλυμένην ἔσωσε περιφανῶς, καὶ τὸν πάππον ἀκλεῶς δουλεύοντα καὶ ἀτίμως εἰς τὸν Αἰνείου θρόνον ἐκάθισε, καὶ πολλὰ μὲν ἑκὼν εὐεργέτησεν, ἔβλαψε δὲ αὐτὸν οὐδὲ ἄκων.

5.2Theseus'un yelken talimatını unutması ve ihmal etmesi ise, sanırım, uzun bir savunmayla ve gevşek yargıçlar önünde bile baba katilliği suçundan güç kurtulabilir. Attikalı bir yazar da onu savunmanın ne kadar zor olduğunu görünce bir hikâye uydurmuş: Aigeus gemi yaklaşırken görmek için telaşla akropolise koşmuş, ayağı kayıp düşmüş. Sanki yanında hiç adamı yokmuş ya da denize giderken kimse ona eşlik etmiyormuş gibi.

5.2

τὴν δὲ Θησέως λήθην καὶ ἀμέλειαν τῆς περὶ τὸ ἱστίον ἐντολῆς μόλις ἂν οἶμαι μακρᾷ τινι παραιτήσει καὶ ἐν ῥᾳθύμοις δικασταῖς αἰτίαν ἀποφυγεῖν πατροκτονίας· ὃ δὴ καὶ συνιδών τις Ἀττικὸς ἀνὴρ ὡς παγχάλεπόν ἐστι βουλομένοις ἀπολογεῖσθαι, πλάττει τὸν Αἰγέα τῆς νεὼς προσφερομένης ὑπὸ σπουδῆς ἀνατρέχοντα πρὸς τὴν ἀκρόπολιν θέας ἕνεκα καὶ σφαλλόμενον καταπεσεῖν, ὥσπερ ὀπαδῶν ἔρημον, ἢ τὴν ἐπὶ θάλατταν ὁδὸν σπεύδοντι μὴ παρούσης τινὸς θεραπείας. # Bölüm 6

6.16. Bölüm

Kadınların kaçırılması konusundaki hatalarında Theseus'un yakışık alır bir bahanesi yoktur. Önce, bunu birçok kez yapmıştır: Ariadne'yi, Antiope'yi, Troizenli Anaxo'yu ve en sonunda, kendisi yaşlıyken, olgunlaşmamış, küçük bir çocuk olan Helene'yi kaçırmıştır; oysa kendi yaşı evlenmekten de meşru ilişkilerden de vazgeçmesini gerektiriyordu. Sonra sebebi de yoktur: Çünkü Troizen, Lakonia halklarının ve Amazonların nikâhsız kızları, Atina'daki Erekhtheus ve Kekrops soyundan kızlardan daha çok çocuk doğurmaya layık değildi.

6.1

καὶ μὴν τὰ περὶ τὰς ἁρπαγὰς τῶν γυναικῶν ἡμαρτημένα Θησεῖ μὲν εὐσχήμονος ἐνδεᾶ προφάσεως γέγονε. πρῶτον μὲν ὅτι πολλάκις· ἥρπασε γὰρ Ἀριάδνην καὶ Ἀντιόπην καὶ Ἀναξὼ τὴν Τροιζηνίαν, ἐπὶ πάσαις δὲ τὴν Ἑλένην, παρηκμακὼς οὐκ ἀκμάζουσαν, ἀλλὰ νηπίαν καὶ ἄωρον αὐτὸς ὥραν ἔχων ἤδη γάμων πεπαῦσθαι καὶ νομίμων ἔπειτα διὰ τὴν αἰτίαν οὐ γὰρ ἀξιώτεραί γε παιδοποιοὶ τῶν Ἀθήνησιν Ἐρεχθηίδων καὶ Κεκροπίδων αἱ Τροιζηνίων καὶ Λακώνων καὶ Ἀμαζόνων ἀνέγγυοι θυγατέρες ἦσαν.

6.2Bunlar, işin küstahlıkla ve haz için yapıldığı kuşkusunu uyandırır. Romulus ise önce sekiz yüze yakın kadını kaçırmış, ama hepsini almamış, rivayete göre yalnız Hersilia'yı alıp öbürlerini iyi vatandaşlar arasında dağıtmıştır. Sonra da kadınlara gösterdiği saygıyla, sevgiyle ve adaletle, bu zorbalığın ve haksızlığın ortak yaşam için en güzel ve en devletçe bir iş olduğunu göstermiştir.

6.2

ἀλλὰ ταῦτα μὲν ὑποψίαν ἔχει πρὸς ὕβριν καὶ καθʼ ἡδονὴν πεπρᾶχθαι. Ῥωμύλος δὲ πρῶτον μὲν ὀκτακοσίων ὀλίγον ἀριθμῷ δεούσας ἁρπάσας, οὐ πάσας, ἀλλὰ μίαν, ὥς φασιν, Ἑρσιλίαν ἔλαβε, τὰς δʼ ἄλλας διένειμε τοῖς ἀγαθοῖς τῶν πολιτῶν ἔπειτα τῇ μετὰ ταῦτα τιμῇ καὶ ἀγαπήσει καὶ δικαιοσύνῃ τῇ περὶ τὰς γυναῖκας ἀπέδειξε τὴν βίαν ἐκείνην καὶ τὴν ἀδικίαν κάλλιστον ἔργον καὶ πολιτικώτατον εἰς κοινωνίαν γενομένην.

6.3Böylece iki soyu birbirine karıştırıp kaynaştırdı, ilerisi için sevginin ve gücün kaynağını oluşturdu. Evliliğe kattığı saygının, sevginin, kalıcılığın tanığı da zamandır: İki yüz otuz yıl boyunca ne bir erkek karısını ne de bir kadın kocasını bırakmaya cesaret etti. Yunanlar arasında çok meraklı kişiler ilk baba ya da ana katilini söyleyebildiği gibi, bütün Romalılar da karısını ilk boşayanın, kısırlığını gerekçe göstererek bunu yapan Spurius Carvilius olduğunu bilirler.

6.3

οὕτω συνέμιξεν ἀλλήλοις καὶ συνέπηξε τὰ γένη, καὶ παρέσχε πηγὴν τῆς εἰς αὖθις εὐνοίας καὶ δυνάμεως τοῖς πράγμασιν. αἰδοῦς δὲ καὶ φιλίας καὶ βεβαιότητος, ἣν εἰργάσατο περὶ τοὺς γάμους, ὁ χρόνος ἐστὶ μάρτυς, ἐν γὰρ ἔτεσι τριάκοντα καὶ διακοσίοις οὔτε ἀνὴρ ἐτόλμησε γυναικὸς οὔτε γυνὴ κοινωνίαν ἀνδρὸς ἐγκαταλιπεῖν, ἀλλʼ ὥσπερ ἐν Ἓλλησιν οἱ σφόδρα περιττοὶ τὸν πρῶτον ἔχουσιν εἰπεῖν πατροκτόνον ἢ μητροφόνον, οὕτω Ῥωμαῖοι πάντες ἴσασιν ὅτι Καρβίλιος Σπόριος ἀπεπέμψατο γυναῖκα πρῶτος, ἀπαιδίαν αἰτιασάμενος.

6.4Olaylar da bu kadar uzun süreye tanıklık eder: Krallar yönetimi, soylar devleti bu evlilikler sayesinde paylaştılar. Theseus'un evliliklerinden ise Atinalılara hiç kimseyle dostluk ve ortaklık doğmadı; düşmanlıklar, savaşlar, vatandaş ölümleri çıktı, sonunda Aphidna kaybedildi ve Atinalılar ancak düşmanlarının acımasıyla, onlara tapınıp tanrı diye çağırarak Troyalıların Aleksandros yüzünden uğradıklarına uğramaktan güçlükle kurtuldular.

6.4

τῷ δὲ τοσούτῳ χρόνῳ συμμαρτυρεῖ καὶ τὰ ἔργα. καὶ γὰρ ἀρχῆς ἐκοινώνησαν οἱ βασιλεῖς, καὶ πολιτείας τὰ γένη διὰ τὴν ἐπιγαμίαν ἐκείνην ἀπὸ δὲ τῶν Θησέως γάμων Ἀθηναίοις φιλικὸν μὲν οὐδὲν οὐδὲ κοινωνικὸν ὑπῆρξε πρὸς οὐδένα συμβόλαιον, ἔχθραι δὲ καὶ πόλεμοι καὶ φόνοι πολιτῶν καὶ τέλος Ἀφίδνας ἀπολέσαι καὶ μόλις ὑπʼ οἴκτου τῶν πολεμίων, προσκυνήσαντας καὶ θεοὺς ἀνειπόντας, μὴ παθεῖν ἃ Τρῶες ἔπαθον διʼ Ἀλέξανδρον.

6.5Theseus'un annesi ise tehlikeye düşmekle kalmadı, oğlu tarafından yüzüstü bırakılıp terk edilerek Hekabe'nin başına gelenleri yaşadı; tabii esir düşmesi uydurma değilse. Keşke bu da öbürlerinin çoğu gibi yalan olsa. Tanrısal olana ilişkin rivayetler de büyük fark yaratır: Romulus'un kurtuluşu tanrıların büyük lütfuyla olmuştur; Aigeus'a verilen ve yabancı toprakta kadına yaklaşmamasını söyleyen kehanet ise, Theseus'un doğumunun tanrıların iradesine aykırı olduğunu gösteriyor gibidir.

6.5

ἡ μέντοι μήτηρ ἡ Θησέως οὐκ ἐκινδύνευσεν, ἀλλʼ ἔπαθε τὰ τῆς Ἑκάβης, ἐγκαταλιπόντος καὶ προεμένου τοῦ παιδός, εἴγε μὴ πέπλασται τὰ τῆς αἰχμαλωσίας, ὡς ἔδει γε καὶ τοῦτο ψεῦδος εἶναι καὶ τὰ πλεῖστα τῶν ἄλλων, ἐπεὶ καὶ τὰ περὶ τοῦ θείου μυθολογούμενα πολλὴν ποιεῖ διαφοράν. Ῥωμύλῳ μὲν γὰρ ἡ σωτηρία μετὰ πολλῆς ὑπῆρξε θεῶν εὐμενείας, ὁ δʼ Αἰγεῖ δοθεὶς χρησμός, ἀπέχεσθαι γυναικὸς ἐπὶ ξένης, ἔοικεν ἀποφαίνειν παρὰ γνώμην θεῶν γεγονέναι τὴν Θησέως τέκνωσιν.

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…