İçeriğe geç
Dua Üzerine

Origenes · Dua Üzerine

28. Bölüm

28.1"Bize borçlu olanları bağışladığımız gibi sen de bizim borçlarımızı bağışla", ya da Luka'daki gibi: "Günahlarımızı bağışla, çünkü biz de bize borçlu olan herkesi bağışladık." Borçlar hakkında elçi de şöyle der: "Herkese borcunuzu ödeyin: Vergi borcunuz olana vergiyi, gümrük borcunuz olana gümrüğü, saygı borcunuz olana saygıyı, onur borcunuz olana onuru. Birbirinizi sevmek dışında kimseye bir şey borçlu kalmayın." Belli yükümlülüklerimiz olduğu için yalnız vermede değil, yumuşak bir sözde ve belli işlerde de borçluyuz; dahası onlara karşı belli bir iç hâlde olmak da borcumuzdur. Bu borçları ya ilahi kanunun buyurduklarını yerine getirerek öderiz, ya da sağlıklı logos'u küçümseyip ödemeyerek borçlu kalırız.

28.1

„Καὶ ἄφες ἡμῖν τὰ ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφήκαμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν,“ ἢ ὡς Λουκᾶς· „καὶ ἄφες ἡμῖν τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν, καὶ γὰρ αὐτοὶ ἀφήκαμεν παντὶ ὀφείλοντι ἡμῖν.“ περὶ τῶν ὀφειλημάτων καὶ ὁ ἀπόστολος λέγει· „ἀπόδοτε πᾶσι τὰς ὀφειλὰς. τῷ τὸν φόρον τὸν φόρον, τῷ τὸν φόβον τὸν φόβον, τῷ τὸ τέλος τὸ τέλος, τῷ τὴν τιμὴν τὴν τιμήν· μηδενὶ μηδὲν ὀφείλετε εἰ μὴ τὸ ἀλλήλους ἀγαπᾶν.“ ὀφείλομεν τοιγαροῦν ἔχοντές τινα καθήκοντα οὐ μόνον ἐν τῇ δόσει ἀλλὰ καὶ λόγῳ προσηνεῖ καὶ τοῖσδέ τισι τοῖς ἔργοις, ἀλλὰ καὶ διάθεσίν τινα τοιάνδε ὀφείλομεν ἔχειν πρὸς αὐτούς. ταῦτα δὴ ὀφείλοντες ἤτοι ἀποδίδομεν διὰ τοῦ ἐπιτελεῖν τὰ προστασσόμενα ὑπὸ τοῦ θείου νόμου, ἢ τῷ καταφρονεῖν τοῦ ὑγιοῦς λόγου μὴ ἀποδιδόντες μένομεν ἐν τῷ ὀφείλειν.

28.2Kardeşlere karşı borçlarda da benzer şeyi düşünmeli: Hem dindarlığın logos'u uyarınca Mesih'te bizimle birlikte yeniden doğmuş olanlara, hem de anneden ya da babadan kardeşlerimize karşı. Vatandaşlara karşı da bir borç vardır; bütün insanlara, özellikle de yabancılara ve babalarımız yaşında olanlara karşı ortak bir borç daha vardır; oğul ya da kardeş gibi saymamız yerinde olan kimselere karşı da başka bir borç vardır. Kardeşlere borçlu olunanı yerine getirmeyen, yapmadığı şeylerin borçlusu olarak kalır. Bunun gibi, bilgeliğin insansever ruhu gereği insanlara bizden düşen bir şeyi eksik bırakırsak borç büyür. Kendimize karşı yükümlülüklerde de, bedeni şöyle kullanmak borcumuzdur: haz düşkünlüğüyle bedenin etini yıpratmamak. Ruha da belli bir özen göstermek, nous'un keskinliğini ve sözümüzü gözetmek borcumuzdur; ta ki sözümüz iğnesiz, yararlı ve hiçbir zaman boş olmasın. Kendimize karşı borçlu olduklarımızı yapmadığımızda borcumuz daha da ağırlaşır.

28.2

τὸ παραπλήσιον δὲ νοητέον ἐν τοῖς πρὸς τοὺς ἀδελφοὺς ὀφειλήμασι, τούς τε κατὰ τὸν τῆς θεοσεβείας λόγον ἐν Χριστῷ ἡμῖν συναναγεγεννηένους καὶ τοὺς ὁμομητρίους ἢ ὁμοπατρίους ἡμῖν. ἔστι τις καὶ πρὸς πολίτας ὀφειλὴ καὶ ἄλλη κοινὴ πρὸς πάντας ἀνθρώπους, ἰδίᾳ μὲν ξένους ἰδίᾳ δὲ καὶ ἡλικίαν πατέρων ἔχοντας, καὶ ἄλλη πρός τινας, οὓς εὔλογον ὡς υἱοὺς ἢ ὡς ἀδελφοὺς τιμᾶν. ὁ οὖν τὰ ὀφειλόμενα ἀδελφοῖς ἐπιτελεῖσθαι μὴ ποιῶν μένει ὀφειλέτης ὧν μὴ πεποίηκεν. οὕτως δὲ, εἰ καὶ ἀνθρώποις ἀπὸ τοῦ φιλανθρώπου τῆς σοφίας πνεύματος ἐπιβαλλόντων τινῶν ἀφ᾿ ἡμῶν ἐλλείποιμεν, πλείων γίνεται ἡ ὀφειλή. ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς εἰς ἡμᾶς αὐτοὺς ὀφείλομεν τῷ μὲν σώματι οὑτωσὶ χρῆσθαι, οὐχὶ εἰς τὸ κατατρίβειν σάρκας σώματος διὰ τῆς φιληδονίας· ὀφείλομεν δὲ καὶ τῇ ψυχῇ τήνδε τὴν ἐπιμέλειαν προσάγειν καὶ τοῦ νοῦ τῆς ὀξύτητος πρόνοιαν ποιεῖσθαι τοῦ τε λόγου, ἵν᾿ ἄκεντρος καὶ ὠφέλιμος ᾖ καὶ μηδαμῶς ἀργός. ἐπὰν δὴ καὶ τὰ εἰς ἡμᾶς ὑφ᾿ ἡμῶν αὐτῶν ὀφειλόμενα μὴ πράττωμεν, βαρύτερον ἡμῖν τὸ ὄφλημα γίνεται.

28.3Bütün bunlara ek olarak, her şeyden önce Tanrı'nın "eseri" ve yarattığı varlık olduğumuz için O'na karşı belli bir iç hâli ve "bütün yüreğimizle", "bütün gücümüzle" ve "bütün düşüncemizle" sevgiyi korumak borcumuzdur. Bunları başaramazsak Rab'be karşı günah işleyerek Tanrı'nın borçlusu olarak kalırız. O zaman bizim için kim dua edecek? Çünkü Krallar'ın birinci kitabında Eli'nin dediği gibi: "Bir adam başka bir adama karşı günah işlerse, onun için dua ederler; ama Rab'be karşı günah işlerse, onun için kim dua edecek?" Ayrıca Mesih bizi kendi kanıyla satın aldığı için de borçluyuz; tıpkı her kölenin, kendisi için şu kadar para ödemiş olan efendisine borçlu olması gibi. "Kutsal Ruh"a karşı da bir borcumuz vardır. "Kurtuluş günü için" kendisiyle mühürlendiğimiz Ruh'u kederlendirmediğimizde ve onu kederlendirmeyerek bizden beklenen meyveleri verdiğimizde bu borcu öderiz; o zaman Ruh bizimle birlikte olur ve ruhumuza yaşam verir. Her birimizin "göklerdeki" "Baba'nın yüzünü" gören meleğinin kim olduğunu tam bilmesek de, her birimiz biraz düşününce ona da bazı şeyler borçlu olduğumuz açıkça görülür. Dünyanın, meleklerin ve insanların seyrettiği bir tiyatroda bulunduğumuza göre şunu bilmeliyiz: Tiyatrodaki oyuncu, seyircilerin gözü önünde belli şeyleri söylemek ya da yapmak borcundadır; bunları yapmazsa bütün tiyatroyu aşağılamış sayılarak cezalandırılır. Bunun gibi biz de bütün "dünyaya", bütün "meleklere" ve insan soyuna, dilersek bilgelikten öğreneceğimiz şeyleri borçluyuz.

28.3

καὶ ἐπὶ τούτοις πᾶσι τὸ ὑπὲρ πάντα „ποίημα“ καὶ πλάσμα ὄντες τοῦ θεοῦ ὀφείλομέν τινα διάθεσιν σῴζειν πρὸς αὐτὸν καὶ ἀγάπην τὴν „ἐξ ὅλης καρδίας“ „καὶ ἐξ ὅλης ἰσχύος“ „καὶ ἐξ ὅλης διανοίας“· ἅτινα ἐὰν μὴ κατορθώσωμεν, ὀφειλέται μένομεν θεοῦ, ἁμαρτάνοντες εἰς κύριον. καὶ τίς ἐπὶ τούτοις εὔξεται περὶ ἡμῶν; „ἐὰν“ γὰρ „ἁμαρτάνων ἁμάρτῃ ἀνὴρ εἰς ἄνδρα, καὶ προσεύξονται περὶ αὐτοῦ· ἐὰν ⟨(δὲ)⟩ εἰς κύριον ἁμάρτῃ, τίς προσεύξεται περὶ αὐτοῦ;“ ὥς φησιν ἐν τῇ πρώτῃ τῶν Βασιλειῶν ὁ Ἠλεί. ἀλλὰ καὶ Χριστοῦ ὠνησαμένου ἡμᾶς τῷ ἰδίῳ αἵματι ὀφειλέται ἐσμὲν, ὥσπερ καὶ πᾶς οἰκέτης τοῦ ὠνησαμένου ἐστὶν ὀφειλέτης τοῦ τοσοῦδε δοθέντος ὑπὲρ αὐτοῦ χρήματος. ἔστι τις ἡμῖν καὶ πρὸς „τὸ ἅγιον πνεῦμα“ ὀφειλὴ, ἀποδιδομένη, ὅτε οὐ λυποῦμεν αὐτὸ, „ἐν ᾧ“ ἐσφραγίσθημεν „εἰς ἡμέραν ἀπολυτρώσεως,“ καὶ μὴ λυποῦντες αὐτὸ φέρομεν τοὺς καρποὺς, οὓς ἀπαιτούμεθα, συνόντος αὐτοῦ ἡμῖν καὶ ζῳοποιοῦντος ἡμῶν τὴν ψυχήν. εἰ καὶ μὴ ἴσμεν δὲ ἐπιμελῶς, τίς ὁ ἑκάστου ἡμῶν ἄγγελος βλέπων „τοῦ ἐν οὐρανοῖς“ „πατρὸς“ „τὸ πρόσωπον,“ ἀλλὰ φανερόν γε ἐπισκοπήσαντι ἑκάστῳ ἡμῶν γίνεται ὅτι κἀκείνῳ ὀφειλέται τινῶν ἐσμεν. εἰ δὲ καὶ ἐν θεάτρῳ ἐσμὲν κόσμου καὶ ἀγγέλων καὶ ἀνθρώπων. ἰστέον ὅτι, ὥσπερ ὁ ἐν θεάτρῳ ὀφειλέτης ἐστὶ τοῦ τάδε τινὰ εἰπεῖν ἢ ποιῆσαι ἐν ὄψει τῶν θεατῶν, ἅπερ μὴ πράξας τις ὡς τὸ πᾶν ὑβρίσας θέατρον κολάζεται· οὕτως καὶ ἡμεῖς „τῷ“ ὅλῳ „κόσμῳ“ „καὶ“ τοῖς πᾶσιν „ἀγγέλοις“ τῷ τε τῶν ἀνθρώπων γένει ὀφείλομεν ταῦτα, ἃ βουληθέντες ἀπὸ τῆς σοφίας μαθησόμεθα.

28.4Daha genel olan bu borçlardan başka, kilisenin baktığı dulun bir borcu vardır; diyakozun başka, presbiterin de başka bir borcu vardır. Episkoposun borcu ise en ağırıdır; bütün kilisenin Kurtarıcısı onu ister ve ödenmezse hesabını sorar. Elçi kadınla erkeğin ortak bir borcunu da adıyla anmıştır: "Koca karısına borcunu ödesin, aynı şekilde kadın da kocasına"; ve ekler: "Birbirinizi yoksun bırakmayın." Bu yazıyı okuyanlar, ödemezsek bizi tutsak edecek, ödersek özgür kılacak ne çok borcumuz olduğunu söylenenlerden kendileri çıkarabilecekken daha ne söyleyeyim? Yalnız şu kadarı var: Hayatta olan biri gecenin ve gündüzün hiçbir saatinde borçsuz değildir.

28.4

χωρὶς δὲ τούτων καθολικωτέρων ὄντων ἔστι τις χήρας προνοουμένης ὑπὸ τῆς ἐκκλησίας ὀφειλὴ καὶ ἑτέρα διακόνου καὶ ἄλλη πρεσβυτέρου. καὶ ἐπισκόπου δὲ ὀφειλὴ βαρυτάτη ἐστὶν, ἀπαιτουμένη ὑπὸ τοῦ τῆς ὅλης ἐκκλησίας σωτῆρος καὶ ἐκδικουμένη, εἰ μὴ ἀποδιδοῖτο. ἤδη δὲ ὁ ἀπόστολος ὀφειλήν τινα κοινὴν ὠνόμασεν ἀνδρὸς καὶ γυναικὸς λέγων· „τῇ γυναικὶ ὁ ἀνὴρ τὴν ὀφειλὴν ἀποδιδότω, ὁμοίως καὶ ἡ γυνὴ τῷ ἀνδρί“· καὶ ἐπιφέρει· „μὴ ἀποστερεῖτε ἀλλήλους.“ καὶ τί με δεῖ λέγειν, παρὸν τὰ ἑαυτῶν ἀναλέγεσθαι ἐκ τῶν εἰρημένων τοὺς ἐντυγχάνοντας τῇδε τῇ γραφῇ, ὅσα ὀφείλοντες ἤτοι μὴ ἀποδιδόντες κατασχεθησόμεθα ἢ ἀποδιδόντες ἐλευθερωθησόμεθα; πλὴν οὐκ ἔστιν ἐν τῷ βίῳ ὄντα πάσης ὥρας νυκτὸς καὶ ἡμέρας μὴ ὀφείλειν.

28.5Ama borçlu olan ya borcunu öder ya da ödemez; hayatta hem ödemek mümkündür hem de ödememek. Kimileri kimseye hiçbir şey borçlu değildir; kimileri çoğunu ödeyip az borçludur; kimileri azını ödeyip çoğunu borçludur; belki de hiçbir şey ödemeyip her şeyi borçlu olan da vardır. Hatta her şeyi ödeyip hiç borcu kalmayan kişi de buna zamanla erişir ve önceki borçları için bağışlanmaya muhtaçtır. Belli bir zamandan beri, kendisine düşen hiçbir borcu ödenmemiş bırakmayan biri olmaya gayret eden kişi bu bağışlanmaya haklı olarak kavuşabilir. Ruhun yönetici bölümüne kazınan bu kanunsuz eylemler, "aleyhimizdeki" "borç senedi" olur ve onunla yargılanırız. "Hepimiz Mesih'in yargı kürsüsü önüne çıktığımızda, herkes bedendeyken yaptıklarının karşılığını, iyi olsun kötü olsun, alsın diye", herkesin —deyim yerindeyse— kendi eliyle yazdığı defterler ortaya çıkarılacaktır. Özdeyişler'deki şu söz de bu borçlarla ilgilidir: "Yüzünden utanan kişi, kendini kefil verme; çünkü ödeyecek bir şeyin olmazsa, böğrünün altındaki yatağını alırlar."

28.5

ἀλλ᾿ ἐν τῷ ὀφείλειν ἤτοι ἀποδίδωσί τις ἢ ἀποστερεῖ τὴν ὀφειλήν· καὶ δυνατόν γε ἐν τῷ βίῳ ἀποδιδόναι. δυνατὸν δὲ καὶ ἀποστερεῖν. καὶ τινὲς μὲν οὐδενὶ ὀφείλουσιν οὐδέν· τινὲς δὲ τὰ πλεῖστα ἀποτιννύντες ⟨(ὀλίγα ὀφείλουσι, τινὲς δὲ)⟩ ὀλίγα ἀποδιδόντες τὰ πλείονα ὀφείλουσι· καὶ τάχα ἔστιν ὁ μηδὲν ἀποδιδοὺς ἀλλὰ πάντα ὀφείλων. καὶ ὁ ἀποδιδοὺς μέντοι γε πάντα, ὥστε μηδὲν ὀφείλειν, χρόνῳ ποτὲ τοῦτο κατορθοῖ, δεόμενος ἀφέσεως περὶ τῶν προτέρων ὀφειλῶν· ἧστινος ἀφέσεως εὐλόγως δύναται τυχεῖν ὁ φιλοτιμησάμενος ἀπό τινος χρόνου τοιοῦτος γενέσθαι, ὥστε μηδὲν ὀφείλειν τῶν ἐπιβαλλόντων ὡς οὐκ ἀποδιδομένων. αὗται δὲ αἱ παράνομοι ἐνέργειαι, ἐν τῷ ἡγεμονικῷ τυπούμεναι, „τὸ καθ᾿ ἡμῶν“ γίνονται „χειρόγραφον,“ ἀφ᾿ οὗ δικασθησόμεθα, δίκην βίβλων τῶν ὑπὸ πάντων, ἵν᾿ οὕτως εἴπω, κεχειρογραφημένων προαχθησομένων, ὅτε „πάντες παραστησόμεθα τῷ βήματι“ „τοῦ Χριστοῦ, ἵνα κομίσηται ἕκαστος τὰ διὰ τοῦ σώματος πρὸς ἅ ἔπραξεν, εἴτε ἀγαθὸν εἴτε φαῦλον.“ κατὰ ταύτας τὰς ὀφειλὰς καὶ τὸ ἐν ταῖς Παροιμίαις λέγεται· „μὴ δίδου σεαυτὸν εἰς ἐγγύην ὁ αἰσχυνόμενος πρόσωπον· εἰ γὰρ οὐχ ἕξει πόθεν ἀποδώσει, λήψονται τὸ σὸν στρῶμα τὸ ὑπὸ τὰς πλευράς σου.“

28.6Bu kadar çok kimseye borçluysak, elbette bize de borçlu olanlar vardır: Kimileri bize insan olarak borçludur, kimileri vatandaş olarak; başkaları baba olarak, bazıları oğul olarak; bunların ardından kadınlar koca olarak, dostlar da dost olarak bize borçludur. Bize borçlu pek çok kişiden bazıları bize karşı yükümlülüklerini ödemekte gevşek davrandığında, onlara kin tutmadan yaklaşır ve yalnız insanlara karşı değil Tanrı'nın kendisine karşı da çoğu kez ihmal ettiğimiz kendi borçlarımızı hatırlarsak daha insanca davranmış oluruz. Çünkü borçlu olduğumuz hâlde ödemediğimiz, komşumuza karşı belli şeyleri yapmamız gereken zaman geçip gittiği için ödemekten kaçındığımız şeyleri hatırlarsak, bize borçlanıp borcunu ödememiş olanlara karşı daha yumuşak oluruz. Hele ilahi olana karşı kanunsuzca yaptıklarımızı, gerçeği bilmediğimiz için ya da başımıza gelen sıkıntılardan hoşnut olmadığımız için "yükseklere karşı" söylediğimiz haksız sözleri unutmazsak.

28.6

εἰ δὲ τοσούτοις ὀφείλομεν, πάντως καὶ ἡμῖν τινες ὀφείλουσιν· οἱ μὲν γὰρ ὀφείλουσιν ἡμῖν ὡς ἀνθρώποις οἱ δὲ ὡς πολίταις, ἄλλοι δὲ ὡς πατράσι καί τινες ὡς υἱοῖς, καὶ μετὰ τούτους ὡς ἀνδράσι γυναῖκες ἢ ὡς φίλοις φίλοι. ἐπὰν οὖν ἀπὸ τῶν πλείστων ἡμῖν ὀφειλετῶν ἀσθενέστερόν τινες περὶ τὴν ἀπόδοσιν τῶν πρὸς ἡμᾶς καθηκόντων ἀναστραφῶσι, φιλανθρωπότερον ποιήσομεν ἀμνησικάκως ἐνεχθέντες πρὸς αὐτοὺς καὶ ἰδίων μεμνημένοι ὀφειλῶν, ὅσας πολλάκις παραλελοίπαμεν οὐ μόνον πρὸς ἀνθρώπους ἀλλὰ καὶ πρὸς αὐτὸν τὸν θεόν. μεμνημένοι γὰρ ὧν ὀφειλέται ὄντες οὐκ ἀποδεδώκαμεν ἀλλὰ ἀπεστερήσαμεν παραδραμόντος τοῦ χρόνου, ἐν ᾧ ἐχρῆν ἡμᾶς τάδε τινὰ πρὸς τὸν πλησίον πεποιηκέναι, πρᾳότεροι ἐσόμεθα πρὸς τοὺς καὶ ἡμῖν ὀφλήσαντας καὶ μὴ ἀποδεδωκότας τὴν ὀφειλήν· καὶ μάλιστα ἐὰν μὴ ἐπιλανθανώμεθα τῶν εἰς τὸ θεῖον ἡμῖν παρανενομημένων καὶ τῆς „εἰς τὸ ὕψος“ ἀδικίας ἡμῖν λελαλημένης ἤτοι κατὰ ἄγνοιαν τῆς ἀληθείας ἢ κατὰ δυσαρέστησιν τὴν πρὸς τὰ συμβάντα ἡμῖν περιστατικά.

28.7Bize borçlu olanlara karşı daha yumuşak olmak istemezsek, ortak kulunun "yüz dinarını" bağışlamayan adamın başına geleni yaşarız. İncil'deki benzetmeye göre efendisi, daha önce borcu bağışlanmış olan bu adamı yakalatıp bağışladığı borcu ondan geri ister ve ona şöyle der: "Kötü ve tembel köle, ben sana acıdığım gibi senin de ortak kuluna acıman gerekmez miydi?" "Bütün borcunu ödeyene dek" onu "zindana" atın. Rab buna şunu ekler: "Her biriniz kardeşini yürekten bağışlamazsanız, göksel Babanız da size böyle yapacaktır." Ama bize karşı günah işleyenler tövbe ettiklerini söylerse, borçlumuz bunu çok kez yapsa bile onları bağışlamalıyız. Çünkü şöyle der: "Kardeşin sana karşı günde yedi kez günah işler ve yedi kez dönüp 'Tövbe ediyorum' derse, onu bağışlayacaksın." Tövbe etmeyenlere karşı sert olan biz değiliz; böyleleri kendilerine karşı kötüdür. Çünkü "terbiyeyi reddeden kendinden nefret eder." Yine de böylelerinde iyileşmenin gerçekleşmesini her yolla aramalıyız: Her bakımdan öyle sapmıştır ki kendi kötülüklerini fark etmez; "şaraptan" gelen sarhoşluktan daha yıkıcı bir sarhoşlukla, kötülüğün karanlığından gelen sarhoşlukla sarhoştur.

28.7

εἰ δὲ μὴ βουλόμεθα πρᾳότεροι γίνεσθαι πρὸς τοὺς ἡμῖν ὀφλήσαντας, πεισόμεθα τὰ τοῦ τὰ „ἑκατὸν δηνάρια“ τῷ ὁμοδούλῳ μὴ συγχωρήσαντος. ὅντινα προσυγχωρηθέντα κατὰ τὴν κειμένην ἐν τῷ εὐαγγελίῳ παραβολὴν ἐνειλήσας ἐκπράσσει ὁ δεσπότης τὰ προσυγκεχωρημένα, λέγων αὐτῷ· „πονηρὲ δοῦλε καὶ ὀκνηρὲ,“ „οὐκ ἔδει ἐλεῆσαί σε τὸν σύνδουλόν σου, ὡς κἀγώ σε ἠλέησα;“ βάλετε αὐτὸν „εἰς“ τὴν „φυλακὴν,“ „ἕως ἀποδῷ πᾶν τὸ ὀφειλόμενον.“ ἐπιφέρει δὲ τούτοις ὁ κύριος· „οὕτως καὶ ὑμῖν ὁ πατὴρ ὁ οὐράνιος ποιήσει, ἐὰν μὴ ἀφῆτε ἕκαστος τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ ἀπὸ τῶν καρδιῶν ὑμῶν.“ λέγουσι μέντοι γε μετανοεῖν τοῖς εἰς ἡμᾶς ἡμαρτηκόσιν ἀφετέον, κἂν πολλάκις τοῦτο ὁ ὀφειλέτης ἡμῶν ποιῇ· „ἐὰν“ γὰρ „ἑπτάκις τῆς ἡμέρας ἁμάρτῃ,“ φησὶν, „εἰς δὲ“ „ὁ ἀδελφός σου“ „καὶ ἑπτάκις ἐπιστρέψῃ λέγων· μετανοῶ, ἀφήσεις αὐτῷ.“ οὐχ ἡμεῖς δὲ χαλεποὶ πρὸς τοὺς μὴ μετανοοῦντας, ἀλλ᾿ ἑαυτοῖς οἱ τοιοῦτοί εἰσι πονηροί· „ὁ“ γὰρ „ἀπωθούμενος παιδείαν μισεῖ ἑαυτόν“· πλὴν καὶ ἐπὶ τῶν τοιούτων τὴν θεραπείαν παντὶ τρόπῳ ζητητέον ἐγγενέσθαι τῷ τὰ πάντα διαστραφέντι, ὡς μηδὲ συναισθέσθαι τῶν ἰδίων κακῶν μεθύειν δὲ μέθην ὀλεθριωτέραν τῆς „ἀπὸ οἴνου,“ τὴν ἀπὸ τοῦ σκοτισμοῦ τῆς κακίας.

28.8Luka "Günahlarımızı bağışla" derken (çünkü günahlar, borçlu olup ödemememizden doğar) Matta'yla aynı şeyi söyler. Luka, yalnız tövbe eden borçluları bağışlamak isteyene yer bırakmıyor gibidir; çünkü duaya "Biz de bize borçlu olan herkesi bağışlıyoruz" diye eklememizin Kurtarıcı tarafından buyrulduğunu söyler. Hepimizin kendimize karşı işlenen günahları bağışlama yetkisi vardır; bu, hem "Bize borçlu olanları bağışladığımız gibi" sözünden hem de "Biz de bize borçlu olan herkesi bağışlıyoruz" sözünden açıktır. Ama elçiler gibi İsa'nın üzerine ruh üflediği, "meyvelerinden" tanınabilen, Kutsal Ruh'u almış ve akla uygun olarak yapılması gereken her şeyde Tanrı'nın bir oğlu gibi Ruh tarafından yönetildiği için ruhani olmuş kişi, Tanrı neyi bağışlarsa onu bağışlar, günahların iyileşmez olanlarını ise bağışlamayıp tutar. Peygamberler kendi sözlerini değil ilahi isteğin sözlerini söyleyerek Tanrı'ya hizmet ettikleri gibi, o da bağışlama yetkisi yalnız kendisinde olan Tanrı'ya hizmet eder.

28.8

ὁ δὲ Λουκᾶς εἰπών· „ἄφες ἡμῖν τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν“ (ἐπεὶ τὰ ἁμαρτήματα ὀφειλόντων ἡμῶν καὶ μὴ ἀποδιδόντων συνίσταται) τὸ αὐτὸ λέγει τῷ Ματθαίῳ, ὅστις οὐκ ἔοικε χώραν διδόναι τῷ βουλομένῳ μετανοοῦσιν ἀφιέναι τοῖς ὀφείλουσι μόνον, λέγων ὑπὸ τοῦ σωτῆρος νενομοθετῆσθαι τὸ ἡμᾶς δεῖν ἐν τῇ εὐχῇ προστιθέναι· „καὶ γὰρ αὐτοὶ ἀφίεμεν παντὶ ὀφείλοντι ἡμῖν.“ πάντες μέντοι γε ἐξουσίαν ⟨(ἔχομεν)⟩ ἀφιέναι τὰ εἰς ἡμᾶς ἡμαρτημένα· ὅπερ δῆλόν ἐστιν ἔκ τε τοῦ „ὡς καὶ ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν“ καὶ ἔκ τοῦ „καὶ γὰρ αὐτοὶ ἀφίεμεν παντὶ ὀφείλοντι ἡμῖν.“ ὁ δὲ ἐμπνευσθεὶς ὑπὸ τοῦ Ἰησοῦ ὡς οἱ ἀπόστολοι καὶ „ἀπὸ τῶν καρπῶν“ γινώσκεσθαι δυνάμενος, ὡς χωρήσας τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον καὶ γενόμενος πνευματικὸς τῷ ὑπὸ τοῦ πνεύματος ἄγεσθαι τρόπον υἱοῦ θεοῦ ἐφ᾿ ἕκαστον τῶν κατὰ λόγον πρακτέων, ἀφίησιν ἃ ἐὰν ἀφῇ ὁ θεὸς καὶ κρατεῖ τὰ ἀνίατα τῶν ἁμαρτημάτων, ὑπηρετῶν ὥσπερ οἱ προφῆται ἐν τῷ λέγειν οὐ τὰ ἴδια ἀλλὰ τὰ τοῦ θείου βουλήματος τῷ θεῷ οὕτω καὶ αὐτὸς τῷ μόνῳ ἐξουσίαν ἔχοντι ἀφιέναι θεῷ.

28.9Yuhanna İncili'nde elçilerin bağışlamasıyla ilgili sözler şöyledir: "Kutsal Ruh'u alın. Kimin günahlarını bağışlarsanız bağışlanmış olur; kimin günahlarını tutarsanız tutulmuş olur." Biri bunları incelemeden alırsa, elçileri suçlayabilir: Herkes bağışlansın diye herkesi bağışlamıyorlar, "bazılarının" "günahlarını" tutuyorlar ve onların kendileri yüzünden Tanrı katında da tutulmasına yol açıyorlar. Tanrı'nın insanlar aracılığıyla insanlara günahları nasıl bağışladığını anlamak için kanundan bir örnek almak yararlıdır. Kanuna göre kâhinlerin bazı günahlar için, kurbanların uğruna sunulduğu kişilerin suçları bağışlansın diye kurban sunmaları yasaklanmıştır. İstemeden işlenmiş günahlar ya da kusurlar için kurban sunma yetkisi olan kâhin, zina ya da isteyerek işlenmiş adam öldürme ya da daha ağır başka bir suç için "yakmalık sunu ve günah sunusu" sunmaz elbette. Bunun gibi, elçiler ve elçilere benzemiş olanlar da "büyük" "başkâhin"e göre kâhin oldukları ve Tanrı'ya hizmetin epistēmē'sini aldıkları için, Ruh'un öğretmesiyle hangi günahlar için, ne zaman ve nasıl kurban sunmak gerektiğini bilir, hangileri için bunu yapmamak gerektiğini de bilirler. Nitekim kâhin Eli, oğulları Hofni ile Pinehas'ın günah işlediğini bildiği için, günahlarının bağışlanmasına hiçbir katkıda bulunamayacağını anlamış ve bundan umudunu kestiğini şu sözlerle açıkça söylemiştir: "Bir adam başka bir adama karşı günah işlerse, onun için dua ederler; ama Rab'be karşı günah işlerse, onun için kim dua edecek?"

28.9

ἔχουσι δὲ ἐν τῷ κατὰ Ἰωάννην εὐαγγελίῳ αἱ περὶ τῆς τῶν ἀποστόλων γινομένης ἀφέσεως φωναὶ οὕτως· „λάβετε πνεῦμα ἅγιον· ἄν τινων ἀφῆτε τὰς ἁμαρτίας, ἀφίενται αὐτοῖς· ἄν τινων κρατῆτε, κεκράτηνται.“ εἰ δέ τις ἀβασανίστως ἐκλαμβάνει ταῦτα, ἐγκαλέσαι τις ἂν τοῖς ἀποστόλοις μὴ πᾶσιν ἀφιεῖσιν, ἵνα πᾶσιν ἀφεθῇ, ἀλλά „τινων“ „τὰς ἁμαρτίας“ κρατοῦσιν, ὡς δι᾿ αὐτοὺς καὶ παρὰ θεῷ κρατεῖσθαι αὐτάς. χρήσιμον δὲ παράδειγμα ἀπὸ τοῦ νόμου λαβεῖν πρὸς τὸ νοηθῆναι τὴν δι᾿ ἀνθρώπων ἄφεσιν ὑπὸ θεοῦ γινομένην ἀνθρώποις ἁμαρτημάτων. οἱ κατὰ νόμον ἱερεῖς κωλύονται περί τινων προσφέρειν ἁμαρτημάτων θυσίαν, ἵνα ἀφεθῇ τοῖς, περὶ ὧν αἱ θυσίαι, τὰ πλημμελήματα. καὶ οὐ δή που τὴν περί τινων ἐξουσίαν ὁ ἱερεὺς ἀκουσίων ἢ πλημμελημάτων ἀναφορὰν ἔχων ἤδη καὶ περὶ μοιχείας ἢ ἑκουσίου φόνου ἤ τινος ἄλλου χαλεπωτέρου πταίσματος προσφέρει „ὁλοκαύτωμα καὶ περὶ ἁμαρτίας.“ οὕτω τοιγαροῦν καὶ οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ τοῖς ἀποστόλοις ὡμοιωμένοι, ἱερεῖς ὄντες κατὰ τὸν „μέγαν“ „ἀρχιερέα,“ ἐπιστήμην λαβόντες τῆς τοῦ θεοῦ θεραπείας, ἴσασιν. ὑπὸ τοῦ πνεύματος διδασκόμενοι, περὶ ων χρὴ ἀναφέρειν θυσίας ἁμαρτημάτων καὶ πότε καὶ τίνα τρόπον, καὶ γινώσκουσι, περὶ ὧν οὐ χρὴ τοῦτο ποιεῖν. ὁ γοῦν ἱερεὺς Ἠλεὶ ἁμαρτάνοντας ἐπιστάμενος τοὺς υἱοὺς Ὀφνεὶ καὶ Φινεὲς, ὡς μηδὲν δυνάμενος εἰς ἄφεσιν ἁμαρτημάτων αὐτοῖς συνεργῆσαι, καὶ τὸ ἀπογινώσκειν τοῦτ᾿ ἔσεσθαι ὁμολογεῖ δι᾿ ὧν φησιν· „ἐὰν ἁμαρτάνων ἁμάρτῃ ἀνὴρ εἰς ἄνδρα, καὶ προσεύξονται περὶ αὐτοῦ· ἐὰν δὲ εἰς κύριον ἁμάρτῃ, τίς προσεύξεται περὶ αὐτοῦ;“

28.10Bazıları nasıl oluyor da kâhinlik makamını aşan şeyleri kendilerine yetki sayıyorlar, bilmiyorum. Belki kâhinlik epistēmē'sini de iyi bilmedikleri için putperestliği bile bağışlayabileceklerini, zinayı ve fuhşu affedebileceklerini, bunlara cüret edenler için ettikleri duayla "ölüme götüren" günahın bile çözüleceğini iddia ederek övünüyorlar. Çünkü şu sözü okumuyorlar: "Ölüme götüren günah vardır; onun için dua edilsin demiyorum." Oğulları için kurban sunan ve "Belki oğullarım düşüncelerinde Tanrı'ya karşı kötü şeyler tasarlamışlardır" diyen pek cesur Eyüp'ü de anmadan geçmemeli. Çünkü o, işlenip işlenmediği bile şüpheli olan, hem de dudaklara kadar ulaşmamış günahlar için kurban sunar.

28.10

οὐκ οἶδ᾿ ὅπως ἑαυτοῖς τινες ἐπιτρέψαντες τὰ ὑπὲρ τὴν ἱερατικὴν ἀξίαν. τάχα μηδὲ ἀκριβοῦντες τὴν ἱερατικὴν ἐπιστήμην, αὐχοῦσιν ὡς δυνάμενοι καὶ εἰδωλολατρείας συγχωρεῖν μοιχείας τε καὶ πορνείας ἀφιέναι, ὡς διὰ τῆς εὐχῆς αὐτῶν περὶ τῶν ταῦτα τετολμηκότων λυομένης καὶ τῆς „πρὸς θάνατον“ ἁμαρτίας· οὐ γὰρ ἀναγινώσκουσι τὸ „ἔστιν ἁμαρτία πρὸς θάνατον· οὐ περὶ ἐκείνης λέγω ἵνα τις ἐρωτήσῃ.“ οὐκ ἀποσιωπητέον καὶ τὸν ἀνδρειότατον Ἰὼβ περὶ τῶν υἱῶν ἀναφέροντα θυσίαν, λέγοντα· „μή ποτε οἱ υἱοί μου ἐν τῇ διανοίᾳ αὐτῶν κακὰ ἐνενόησαν πρὸς θεόν“· περὶ γὰρ δισταζομένων εἰ ἡμάρτηται, καὶ ταῦτα οὐδὲ μέχρι τῶν χειλέων ἐφθακότων, ἀναφέρει τὴν θυσίαν.

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…