Kavram
noumenon
- Yunanca
- νοούμενον
- Latince
- noumenon
- Almanca
- Noumenon, Verstandeswesen
- Fransızca
- noumène
- İngilizce
- noumenon
- Türkçe
- noumenon, anlama yetisi varlığı
Gündelik anlamdan felsefi anlama
Platon'da duyulurun karşısında yalnız akılla kavranan; Kant'ta hislerin nesnesi olmayıp yalnız anlama yetisiyle düşünülen şey.
Tarih içinde
| Dönem | Düşünür | Anlam | Kaynak |
|---|---|---|---|
| 18. yy | Kant | Olumsuz anlamda hissî görünün nesnesi olmayan şey; olumlu anlamda entelektüel görünün nesnesi; yalnız olumsuz anlamı meşrudur | Saf Aklın Eleştirisi |
Dönüşüm: Bilginin en yüksek nesnesinden, duyarlığın haddini sınırlayan boş bir sınır kavramına.
Dillerde karşılıkları
| Dil | Karşılık | Köken ve kullanım |
|---|---|---|
| Yunanca | νοούμενον | νοέω fiilinin edilgen ortacı: "düşünülen" |
| Latince | noumenon | Yunancadan aktarma; çoğul noumena |
| Almanca / Fransızca | Noumenon, Verstandeswesen / noumène | Kant negativ ve positiv anlamı ayırır |
| İngilizce | noumenon |
Türkçe karşılığı
noumenon, anlama yetisi varlığı. Terim korunur; Verstandeswesen için "anlama yetisi varlığı". "Akılsal varlık" Vernunft ile karışır.
"Düşünülür şey" karşılığı, onun bir nesne olarak düşünülebildiğini ima eder; Kant'ta ise sınır kavramıdır.
Atıf ve kaynak notu
Kant noumenon ile Ding an sich'i çoğu yerde birlikte kullanır, ama bütünüyle özdeş değildir; ayrım yorumcuların tartışma konusudur.