İçeriğe geç
Ruhun Büyüklüğü Üzerine

Augustinus · Ruhun Büyüklüğü Üzerine

10. Bölüm

10Augustinus: Öyleyse önce cevap ver: Yeterli göründüğü kadar sözünü ettiğimiz o şekillerden, dört eşit çizgiden ve bir o kadar eşit açıdan oluşan şekil sana üstün görünüyor mu? Çünkü gördüğün gibi bunda hem çizgilerin hem açıların eşitliği var; üç eşit çizgiyle kapatılan şekilde bulamadığımız şey, yani karşılıklı kısımların denkliği de bunda var: Gördüğün gibi çizgi çizginin, açı açının karşısındadır.

Evodius: Gerçekten dediğin gibi.

Augustinus: En yüksek eşitliğe sahip mi, yoksa sana başka türlü mü görünüyor? Çünkü sahipse, niyet ettiğimiz gibi başka bir şekil aramamız boşunadır; sahip değilse, bunu bana göstermeni istiyorum.

Evodius: Bana sahip gibi görünüyor; çünkü hem açıların hem çizgilerin eşit olduğu yerde bir eşitsizlik bulabileceğimi görmüyorum.

Augustinus: Ben başka türlü düşünüyorum. Doğru bir çizgi açılara varıncaya kadar en yüksek eşitliğe sahiptir; ama karşı yandan ona başka bir çizgi bağlanıp açı yaptığında, bunun kendisinin bir eşitsizlik olduğunu düşünmez misin? Yoksa şeklin çizgiyle kapatılan kısmı, açıyla kapatılan kısmıyla eşitlik ya da benzerlik bakımından uyuşuyor mu görünüyor?

Evodius: Hiç de değil; aceleciliğimden utanıyorum. Bu şekilde hem açıların hem kenarların birbirine eşit olduğunu görmem beni yanılttı; ama bu kenarlarla açılar arasındaki büyük farkı kim görmez?

Augustinus: Eşitsizliğin çok açık başka bir belirtisini dinle: Eşit çizgilerden oluşan o üçgen şeklin de, bu kare şeklin de bir merkezi olduğunu elbette görüyorsun.

Evodius: Açıkça görüyorum.

Augustinus: Peki? Bu aynı merkezden şeklin bütün kısımlarına çizgiler çektiğimizde, çizgiler sana eşit mi çekiliyor gibi görünüyor, eşit olmayan mı?

Evodius: Kesinlikle eşit olmayan; çünkü açılara çektiğimiz çizgilerin daha uzun olması zorunludur.

Augustinus: Bunlar karede kaç tanedir, üçgende kaç tane?

Evodius: Burada dört, orada üç.

Augustinus: Peki? Hepsinin en kısaları hangileridir ve her iki şekilde kaç tanedir?

Evodius: Yine o kadar: Kenarların ortasına çekilenler.

Augustinus: Bence çok doğru söylüyorsun; burada daha fazla oyalanmaya gerek yok, çünkü istediğimiz için bu kadarı yeter. Sanırım burada büyük bir eşitliğin korunduğunu, ama yine de henüz her bakımdan tam olmadığını görüyorsun.

Evodius: Elbette görüyorum; en yüksek eşitliğe sahip olan şeklin hangisi olduğunu da can atarak bekliyorum.

10
  1. A. Prius ergo responde, utrum tibi illarum figurarum, quarum jam quantum satis videbatur facta mentio est, ea videatur excellere, quæ quatuor lineis paribus, totidemque angulis paribus constet: namque, ut vides, in hac et linearum æqualitas et angulorum est; et, quod in illa quæ tribus lineis paribus clauditur, non inveniebamus, adest huic parilitas contrariorum: nam lineæ linea, et angulus angulo est, ut cernis, contrarius. E. Ita vero est, ut dicis. A. Habetne summam æqualitatem, an aliter tibi videtur? Nam si habet, frustra, ut institueramus, aliam quærimus; si autem non habet, volo ut idipsum mihi abs te demonstretur. E. Videtur mihi habere: nam ubi et anguli pares et lineæ pares sunt, ibi deprehendam inæqualitatem non video. A. Ego aliud sentio: nam recta linea donec veniat ad angulos, summa æqualitate prædita est; sed cum ex diverso latere alia conjungitur linea, et angulum facit, nonne censes hoc ipsum esse inæquale? An tibi figuræ pars quæ linea clauditur cum illa parte quæ angulo concluditur, congruere videtur æqualitate aut similitudine? E. Nullo modo: et me pudet temeritatis meæ; eo enim ductus sum, quod et angulos in ea pares inter se et latera cernerem: sed quis non videat eorum laterum ab angulis magnam differentiam? A. Accipe aliud inaequalitatis apertissimum indicium: certe enim cernis, vel illam figuram triangulam paribus lineis constantem, vel istam quadratam habere aliquod medium. E. Cerno plane. A. Quid? ab eodem medio cum lineas ad omnes figuræ partes ducimus, paresne tibi duci lineæ videntur, an impares? E. Impares prorsus: nam longiores eas necesse est esse, quas in angulos ducimus. A. Istæ in quadrata quot sunt, et quot in triangula? E. Quatuor hic, tres ibi. A. Quid? minimæ omnium quæ rursum, et quot sunt in figura utraque? E. Totidem, scilicet eæ quae in media latera ducuntur. A. Verissime mihi videris dicere, neque hic opus est diutius immorari; ad id enim quod volumus satis est: nam et magnam æqualitatem hic servari, ut opinor, vides, et tamen nondum ex omni parte perfectam. E. Omnino video, et quæ illa figura sit quae summam æqualitatem habeat, nosse vehementer exspecto.

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…