İçeriğe geç
Kayıp Eserlerin Fragmanları

Aristoteles · Kayıp Eserlerin Fragmanları

XII. Siyaset Adamı Üzerine (Περὶ πολιτικοῦ)

s89Fr. 79. Kaynak: Syrianos, Aristoteles'in Metafizik'i Üzerine Şerh. Aristoteles Siyaset Adamı'nın ikinci kitabında açıkça şöyle yazar: "Çünkü her şeyin en kesin ölçüsü iyidir."

s89

19 — Syrian. in Ar. metaph. (v, 1. 1087^ 33) p. 927^ 4 Us.: γφάφει γοῦν (ὃ 4o.) ἐν B τοῦ πολιτικοῦ βιβλίῳ... διαρρήδην οὕτω ,,»πάντων γὰρ ἀκριβέστατον μέτρον τἀγαϑόν

s91Fr. 80. Kaynak: Philodemos, Öfke Üzerine. Peripatos'çulardan bazıları, daha önce de bir yerde andığımız gibi, ruhtan öfkeyi ve thymos'u söküp atanların ruhun sinirlerini kestiğini diyalog kişilerinin ağzından söylerler; bunlar olmadan ne ceza ne de savunma mümkündür… Savaşa da öfkesiz girilemez; öfke insana cesaret verir, her türlü çekingenliği ve korkaklığı giderir, ölümüne kadar yılmadan direnmesini sağlar. Aynı şekilde düşman görünenlerden öç almayı da sağlar; bu ise güzeldir, adildir, hem bireye hem topluma yararlıdır, üstelik hoştur…

s91

1824 f. 64 — Coll. alt. t. I Neap. 1861 f. 54): ἔνιοι γοῦν τῶν Περιπατητικῶν, ὥς που καὶ πρότερον παρεμνήσϑημεν, διὰ προσώπων ἐκτέμνειν τὰ νεῦρα τῆς ψυχῆς φασι τοὺς τὴν ὀργὴν καὶ τὸν ϑυμὸν αὐτῆς ἐξαιροῦντας' ὧν χωρὶς οὔτε 80 κόλασιν οὔτ᾽ ἄμυναν εἶναι (cf. Gal. V, 27 sq.) .. . . πολέμοις νον οὐκ εἶναι προσφέρεσϑαι χωρὶς ὀργῆς, ἣ ϑαρρεῖν ποιεῖ καὶ πάντα Üxvov ἀφαιρεῖται καὶ δειλίαν, καὶ ἀνικήτως ποιεῖ μέχρι καὶ ϑανάτου μένειν. ὡσαύτως δὲ τὸ τιμωρίαν (δοκούντων) ἐχϑρῶν κατασκευάξειν, ὃ καλόν τε ὑπάρχειν xol δίκαιον καὶ σύμφορον ἰδίᾳ καὶ κοινῇ καὶ πρὸς τούτοις ἡδύ...

s92Fr. 81. Kaynak: Proklos, Platon'un Devlet'i Üzerine Şerh, IV. Tez. Önce Platon'un şiiri neden kabul etmediğini söylemek ve tartışmak gerekir… İkinci olarak, tragedyayı ve komediyi neden özellikle kabul etmediğini sormak gerekir. Oysa bunlar duyguların kefaretine katkıda bulunur. Duyguları ne büsbütün bastırmak mümkündür ne de doyurmak güvenlidir; ama yerinde bir harekete ihtiyaç duyarlar ve bu hareket, onları dinlerken tamamlanınca, geri kalan zamanda bizi onlardan rahatsız olmaktan kurtarır…

İkinci sorun şuydu: Tragedyayı ve komediyi dışlamak yersizdir, çünkü onlar aracılığıyla duyguları ölçülü biçimde doyurmak, doyurduktan sonra da ruhun hastalanan yanını iyileştirip duyguları terbiye için etkin tutmak mümkündür. Bu da Aristoteles'e ve Platon'a karşı bu şiirleri savunanlara bol bol suçlama fırsatı verdiğinden, biz öncekilerin izinden giderek meseleyi şöyle çözeceğiz… Devlet adamının bu duyguları boşaltacak birtakım yollar bulması gerektiğini biz de söyleriz; ama onlara bağlılığı artırmak için değil, tam tersine onları dizginlemek ve hareketlerini yerli yerince frenlemek için. O şiirler ise çeşitliliklerinin yanı sıra bu duyguları kışkırtmada ölçüsüzdür, dolayısıyla kefarete yaramaktan çok uzaktır. Çünkü kefaretler aşırılıkta değil, kısıtlı fiillerde olur; kefareti oldukları şeylere de ancak küçük bir benzerlik taşırlar.

s92

(A. P. p. 78. 88): Πρῶτον εἰπεῖν χρὴ καὶ διαπορῆσαι περὶ τῆς αἰτίας δι’ ἣν οὐκ ἀποδέχεται τὴν ποιητικὴν ὁ Πλάτων... 5 δεύτερον τί δήποτε μάλιστα τὴν τραγῳδίαν καὶ τὴν κωμικὴν οὐ παραδέχεται καὶ ταῦτα συντελούσας πρὸς ἀφοσίωσιν τῶν παϑῶν, ἃ μήτε παντάπασιν ἀποκλένειν δυνατὸν μήτε ἐμπιπλάναι πάλιν ἀσφαλές, δεόμενα δέ τινος ἐν καιρῷ κινήσεως, ἣν ἐν ταῖς τούτων ἀκροάσεσιν ἐκπληρουμένην ἀνενοχλήτους 10 ἡμᾶς ἀπ᾽ αὐτῶν iv τῷ λοιπῷ χρόνῳ ποιεῖν... . (p. 862) τὸ δὲ δεύτερον, τοῦτο δ᾽ ἦν τὸ τὴν τραγῳδίαν ἐκβάλλεσθαι καὶ κωμῳδίαν ἀτόπως, εἴπερ διὰ τούτων δυνατὸν ἐμμέτρως ἀποπιμπλάναι τὰ πάϑη καὶ ἀποπλήσαντας ἐνεργὰ πρὸς τὴν παιδεί᾽ν ἔχειν, τὸ πεπονηκὸς αὐτῶν ϑεραπεύσαντας. τοῦτο 15 δ᾽ οὖν πολλὴν καὶ τῷ ᾿Δριστοτέλει παρασχὸν αἰτιάσεως ἀφορμὴν καὶ τοῖς ὑπὲρ τῶν ποιήσεων τούτων ἀγωνισταῖς τῶν πρὸς Πλάτωνα λόγων, οὑτωσί πως ἡμεῖς ἑπόμενοι τοῖς ἔμπροσϑεν διαλύσομεν . . . δεῖν μὲν οὖν τὸν πολιτικὸν διαμηχανᾶσϑαί τινας τῶν παϑῶν τούτων ἀπεράσεις καὶ ἡμεῖς s0 φήσομεν, ἀλλ᾽ οὐχ ὥστε τὰς περὶ αὐτὰ προσπαϑείας συντείνειν, τοὐναντίον μὲν οὖν ὥστε χαλινοῦν καὶ τὰς κινήσεις αὐτῶν ἐμμελῶς ἀναστέλλειν, ἐκείνας δὲ ἄρα τὰς ποιήσεις πρὸς τῇ ποικιλίᾳ καὶ τὸ ἄμετρον ἐχούσας ἐν ταῖς τῶν παϑῶν τούτων προκλήσεσι πολλοῦ δεῖν εἰς ἀφοσίωσιν εἶναι χρησί- 36 μους αἷ γὰρ ἀφοσιώσεις οὐκ ἐν ὑπερβολαῖς εἰσιν ἀλλ᾽ ἐν συνεσταλμέναις ἐνεργείαις, σμικρὰν ὁμοιότητα πρὸς ἐκεῖνα ἔχουσαι ὧν εἶσιν ἀφοσιώσεις.

s93Iamblikhos, Mısır Mysteryaları Üzerine I 11 (karşılaştırma): İnsani duyguların içimizdeki kuvveleri, tamamen engellenince daha şiddetlenir; kısa ve ölçülü bir fiile götürülünce ise ılımlı biçimde sevinir ve doyar, buradan da arınıp zorla değil ikna yoluyla dinginleşir. Bu yüzden komedide ve tragedyada başkalarının duygularını seyrederek kendi duygularımızı durdurur, daha ölçülü kılar ve arındırırız.

Aynı eser III 9: Buna boşaltma, arınma ya da tedavi denemez; çünkü bu, içimizde birincil olarak bir hastalık, fazlalık ya da artık gibi doğmaz, tanrısaldır…

s93

d. Trag. p. 160): αἵ δυνάμεις τῶν ἀνθρωπίνων παϑημάτων τῶν ἐν ἡμῖν πάντη μὲν εἰργόμεναι καϑίστανται σφοδρότεραι, εἷς ἐνέργειαν δὲ βραχεῖαν καὶ ἄχρι τοῦ συμμέτρου προαγό5 μεναι χαίρουσι μετρίως καὶ ἀποπληροῦνται καὶ ἐντεῦϑεν ἀποκαϑαιρόμεναι πειϑοῖ καὶ οὐ πρὸς βίαν ἀναπαύονται. διὰ τοῦτο ἕν ve κωμῳδίᾳ καὶ τραγῳδίᾳ ἀλλότρια πάϑη Ocoροῦντες ἵσταμεν τὰ οἰκεῖα πάϑη καὶ μετριώτερα ἀπεργαξόμεϑα καὶ ἀποκαϑαίρομεν (--Ξ- Ar. pol. 8, 7 p. 1342, 14 καὶ 10 πᾶσι — 86. τοῖς ὕλως παϑητικοῖς — γίγνεσϑαί τινα κάϑαρσιν καὶ κουφέξεσϑαι μεϑ᾽ ἡδονῆς. cf.p. 1940, 7. 11. 12). id. 8, 9 (Bernays p. 169): ἀπέρασιν δὲ καὶ ἀποκάϑαρσιν ἰατρείαν τὲ οὐδαμῶς αὐτὸ κλητέον. οὐδὲ yàg κατὰ νόσημά τι 3] πλεονασμὸν ἢ περίττωμα πρώτως ἐν ἡμῖν ἐμφύεται,

Çeviri değerlendirmesi

Yıldızlar eseri değil, çevirinin kalitesini ölçer

Yükleniyor…

Çeviri önerileri

Nasıl önerilir?

Yükleniyor…

İncelemeler

Okurların eser üzerine yazdığı değerlendirmeler.

Yükleniyor…

Tartışma

Yükleniyor…